Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

Synteza amfoterycznych środków powierzchniowo czynnych na bazie N-laurylo-iminodipropionianu sodu i ich właściwości

Tao Yuan, Li Sen, Si Lili, Zhang Wei

Przemysł Chemiczny

|

2025

|

T. 104, nr 1

105--113

PL

Amfoteryczne środki powierzchniowo czynne N-laurylo-iminodipropionianu sodu zsyntetyzowano w roztworze wodnym w łagodnych warunkach. Warunki reakcji zostały zoptymalizowane przy użyciu ortogonalnego programu z molowym stosunkiem materiału, temperaturą reakcji, czasem i ilością katalizatora jako głównymi czynnikami zmiennymi. Jakość produktu określono za pomocą HPLC, LC/MS i FT-IR. Badano zwilżanie, emulgowanie, pienienie, napięcie powierzchniowe, skuteczność usuwania oleju i detergencję środka powierzchniowo czynnego na sztucznie poplamionej tkaninie.

EN

Amphoteric Na N-lauryl-iminodipropionate surfactants were synthesized in aq. soln. under mild conditions. The reaction conditions were optimized by using orthogonal design with material mol. ratio, reaction temp., time and catalyst amt. as the main factors. The product qual. was detd. by HPLC, LC/MS and FT-IR. The surfactant wetting, emulsification, foam, surface tension, oil-removal performance and detergency for artificial stained cloth of the surfactant were tested.

2

Proposal for introduction 3D object registration into the Polish legal framework

Matuk Olga, Budkowski Szczepan

Geomatics, Landmanagement and Landscape

|

2025

|

no. 2

7--21

EN

The aim of this article is to answer the question whether it is justified to introduce the registration of 3D objects in the real estate cadastre in Poland, considering the scope of information registered in other countries. This aim requires the discussion of new legal and technical conditions that might be necessary to introduce the registration of 3D objects in the real estate cadastre in the light of the new proposed legal regulations in Poland. The article presents the principles of functioning of the multidimensional cadastre in various countries. The research method includes both the analysis of literature on the registration of cadastral objects and the planned legal regulations. The research focused on the analysis of the scope of information and the method of registering objects in the real estate cadastre in Poland. The article presents a proposal to amend the geodetic legal and technical regulations concerning both objective and subjective data registered in the real estate cadastre and documents that form the basis for entries in the real estate cadastre. It takes into account the draft of the Layered Development Act, implemented in 2021–2022 at the De Republica Institute. The authors propose changes to the provisions in the existing legal regulations, which would enable the collection, processing, updating and sharing of information on 3D objects and their owners and other entities with the right to dispose of a separate space above or below the ground surface. In order to register 3D objects together with the right to them in accordance with the provisions of the draft Act, the authors recommend introducing the following entity: Zabudowca in EGB_StatusPodmiotuEwid, as well as a document used to disclose the scope of the 3D object, i.e. the decision to establish the right to develop in EGB_RodzajDokumentu.

PL

Celem niniejszego artykułu jest odpowiedź na pytanie, czy zasadne jest wprowadzenie rejestracji obiektów 3D w katastrze nieruchomości w Polsce, biorąc pod uwagę zakres informacji rejestrowanych w innych krajach. Cel ten wymaga omówienia nowych uwarunkowań prawnych i technicznych, które mogą być niezbędne do wprowadzenia rejestracji obiektów 3D w katastrze nieruchomości w świetle nowych proponowanych regulacji prawnych w Polsce. W artykule przedstawiono zasady funkcjonowania katastru wielowymiarowego w różnych krajach. Metoda badawcza obejmuje zarówno analizę literatury na temat rejestracji obiektów katastralnych, jak i planowanych regulacji prawnych. Badania koncentrowały się na analizie zakresu informacji i sposobu rejestracji obiektów w katastrze nieruchomości w Polsce. W artykule przedstawiono propozycję nowelizacji geodezyjnych przepisów prawnych i technicznych dotyczących zarówno danych obiektywnych, jak i subiektywnych rejestrowanych w katastrze nieruchomości oraz dokumentów stanowiących podstawę wpisów do katastru nieruchomości. Uwzględniono w nim projekt ustawy o zabudowie warstwowej, wdrażany w latach 2021–2022 w Instytucie De Republica. Autorzy projektu proponują zmiany w przepisach obowiązujących przepisów, które umożliwiłyby gromadzenie, przetwarzanie, aktualizację i udostępnianie informacji o obiektach 3D oraz ich właścicielach i innych podmiotach uprawnionych do dysponowania wyodrębnioną przestrzenią nad lub pod powierzchnią gruntu. W celu rejestracji obiektów 3D wraz z prawem do nich zgodnie z zapisami projektu ustawy, autorzy rekomendują wprowadzenie podmiotu: Zabudowca w EGB_StatusPodmiotuEwid, a także dokumentu służącego do ujawniania zakresu obiektu 3D, tj. decyzji o ustaleniu prawa do zabudowy w EGB_RodzajDokumentu.

3

Problematyka służebności przesyłu w aspekcie systemów wodociągowych i kanalizacyjnych

Reszko-Mazurek Martyna, Miszta-Kruk Katarzyna

Gaz, Woda i Technika Sanitarna

|

2025

|

Nr 1

12-16

PL

W niniejszym artykule poruszono problematykę służebności przesyłu w Polsce, która do systemu prawnego została wprowadzona na podstawie ustawy z 2008 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny, a jednak od dawna jest kwestią sprawiającą nie małe problemy. Ze służebnością przesyłu miało styczność wiele przedsiębiorstw przesyłowych jak gazowe, telekomunikacyjne czy energetyczne, nie tylko wodociągi i kanalizacje. Dotyczy ona sieci, urządzeń i elementów przesyłowych znajdujących się na cudzej nieruchomości, a których właścicielem jest przedsiębiorca przesyłowy. W tym aspekcie istnieje wiele zawiłości związanych z ustanawianiem oraz funkcjonowaniem służebności przesyłu, nie tylko na poszczególnych obszarach, ale generalnie w Polsce. W praktyce urządzenia przesyłowe są eksploatowane w przedsiębiorstwach wodociągowych i kanalizacyjnych. Jak się okazuje dość często są zlokalizowane na nieruchomościach będących własnością innych osób lub podmiotów. Zaspokajając potrzeby wynikające z funkcji infrastruktury sieciowej, np.: w zakresie zaopatrzenia w wodę i odprowadzenia ścieków, konieczne jest wprowadzenie ograniczenia praw właścicieli do nieruchomości. Służebność przesyłu jest narzędziem prawnym, pozwalającym korzystać przedsiębiorcom przesyłowym w oznaczonym zakresie z urządzeń przesyłowych znajdujących się na nieruchomościach, nie będących własnością tego przedsiębiorcy. Kwintesencją służebności przesyłu jest pogodzenie sprzecznych interesów właściciela nieruchomości oraz interesów publicznych.

EN

This article deals with the issue of transmission easement in Poland, which was introduced into the legal system based on the 2008 law on amendments to the Civil Code and has long been an issue causing no minor problems. Many transmission companies, such as gas, tele communications and power companies, not just water and sewer utilities, have had contact with the transmission easement. It applies to transmission networks, equipment and elements located on someone else's property and owned by the transmission company. In this aspect, there are many complexities related to establishing and operating transmission easements, not only in individual areas but also in Poland. In practice, transmission facilities are operated by water and sewerage companies. They are often located on property owned by other persons or entities. To satisfy the needs arising from the function of network infrastructure, e.g., water supply and sewage disposal, it is necessary to impose restrictions on the rights of owners to the property. A transmission easement is a legal tool that allows transmission entrepreneurs to use transmission facilities located on property not owned by the entrepreneur to a specified extent. The essence of a trans mission easement is to reconcile the conflicting interests of the property owner and the public.

4

Technical and legal aspects of introducing strata ownership in Poland

Budkowski Szczepan

Archives of Civil Engineering

|

2025

|

Vol. 71, nr 1

489--505

EN

The real estate cadastre is currently available as the core of the land management system. Cadastral maps resulting from the presentation of complete and comprehensive information about the purpose of presenting the rights and rights of their owners and rulers. The scope of this research, both in Poland and abroad, shows that the legal projection carried out on two-dimensional maps cannot be integrated, overlapping properties, therefore it is extended to three-dimensional space. The purpose of the publication is to provide technical and legal analyzes that may cover the introduction of layered products in Poland. The main research includes: understanding the concept of layering, including defining what is a consequence of layering and diagnosing the scope of changes within legal provisions; research on legal provisions and regulations regarding recommendations regarding changes in legal provisions and technical procedures. Scientific research methods concern a holistic product, legal and technical aspects, a review of the subject literature, legal regulations and a case study. Using a manuscript available on the technical and legal platform, in the context of the possibility of implementing a multidimensional cadastre in the Polish legal system. The author’s note also concerns the conceptual model of spatial subject data, the registration unit, the extension of the warranty for specific plots, and the setting of milestones for the integration of Ladm, Ifc and CityGml solutions. A new term has been introduced for multi-dimensional, multi-task, relational and synergistic systems, included in integration units with other standards: Smart Cadastre.

PL

Kataster nieruchomości uznaje się obecnie za rdzeń systemu zarządzania gruntami. Mapy katastralne powinny zatem przedstawiać pełne i wyczerpujące informacje przestrzenne celem zaprezentowania zasięgu praw i ograniczeń przysługujących ich właścicielom i władającym. Z przeprowadzonych w tym zakresie badań, zarówno w Polsce jak i za granicą, wynika, że zrealizowana projekcja praw na mapach dwuwymiarowych nie może uwzględniać złożonych, nakładających się na siebie nieruchomości, dlatego powinna zostać rozszerzona na przestrzeń trójwymiarową. Celem niniejszej publikacji jest przeprowadzenie analizy technicznych i prawnych aspektów związanych z potencjalnym wprowadzeniem własności warstwowej w Polsce. Główne cele badań obejmują: zrozumienie koncepcji własności warstwowej w tym zdefiniowania czym jest własność warstwowa oraz zdiagnozowania zakresu zmian w ramach istniejących przepisów prawnych; badania istniejących przepisów prawnych oraz określenie potencjalnych rekomendacji dotyczących ewentualnych zmian w prawie oraz procedurach technicznych. Metodyka badań opiera się na podejściu holistycznym łączącym aspekty prawne i techniczne zakładające przegląd literatury przedmiotu, analizę przepisów prawnych oraz studium przypadku. Za osiągnięcie manuskryptu należy uznać przeprowadzoną analizę technicznych i prawnych w kontekście możliwości implementacji katastru wielowymiarowego w polskim systemie prawnym. Na uwagę zasługują także autorska propozycja modelu pojęciowego przestrzennych danych przedmiotowych, wprowadzenie przestrzennej jednostki rejestrowej, rozszerzenie rękojmi obejmującej powierzchnię działek o ustalonych granicach, a także wyznaczenie kroków milowych integracji standardów Ladm, Ifc oraz CityGml. Dla konstrukcji wielowymiarowego, wielozadaniowego, relacyjnego i synergicznego systemu prawnego, wykazującego zdolności integracyjne z innymi standardami wprowadzono nowy termin: Smart Cadastre.

5

Analysis of the suburban real estate market in the period before and during the COVID-19 pandemic

Witek Paulina, Jakubiak Mateusz, Hubar Yurii, Maciuk Kamil

Teka Komisji Urbanistyki i Architektury Oddział PAN w Krakowie

|

2024

|

T. 52

411--419

EN

The aim of this study was to analyse the real estate market in the Kraków County area during the pre-COVID-19 and COVID-19 pandemic periods. The study utilized a dataset from the state register of real estate prices covering the years 2017–2021 was used. In the introduction part, the authors analyse problems related to the real estate market during the pandemic, while the second chapter focuses on the real estate market in Krakow County. The dataset obtained from the local authority real estate transaction database consisted of 52,356 entries and after removing transactions with missing data, approximately half of this number remained. The analysis cover five different properties types: houses, apartments, parcels, commercial premisses and developed real estates. The highest number of transactions traded in the analysed area involved parcels, while houses had the lowest. On the other hand, commercial premisses had the highest prices in the market, while parcels were the cheapest. Since March 2020, when the first COVID-19 pandemic restrictions were implemented, only the number of transactions has decreased, but the pandemic has had no impact on property prices.

PL

Celem niniejszego artykułu jest analiza rynku nieruchomości na terenie powiatu krakowskiego w okresie przed pandemią COVID-19 oraz w trakcie pandemii. W badaniu wykorzystano dane z państwowego rejestru cen nieruchomości obejmujące lata 2017–2021. W części wprowadzającej autorzy dokonali analizy problemów związanych z rynkiem nieruchomości w okresie pandemii, uwzględniając także rynek nieruchomości w powiecie krakowskim. Zbiór danych pozyskanych z urzędu obejmował 52 356 transakcji, a po usunięciu pozycji z brakującymi danymi, które analizowano, uzyskano około połowę tej liczby. Analiza obejmowała pięć różnych typów nieruchomości: domy, mieszkania, działki, lokale użytkowe oraz nieruchomości zabudowane. Największa liczba transakcji na analizowanym obszarze dotyczyła działek, natomiast najmniejsza domów. W przypadku cen lokale komercyjne miały najwyższe ceny za metr kwadratowy, podczas gdy działki były najtańsze. Od marca 2020 roku, kiedy wprowadzono pierwsze obostrzenia związane z pandemią COVID-19, spadła dynamika liczby transakcji, co było widoczne w roku 2021. Pandemia nie miała natomiast wpływu na ceny nieruchomości, których trend wzrostowy nie uległ zmianie.

6

Silikaty – właściwości i zastosowanie

Jasińska Iga

Izolacje

|

2024

|

T. 29, nr 11/12

100--104

PL

Silikaty to wyroby produkowane z naturalnych surowców, tj. piasku kwarcowego, wapna oraz wody. Dzięki prostemu składowi oraz wysokim parametrom technicznym, silikaty należą do grupy najczęściej stosowanych elementów murowych. W niniejszym artykule szczegółowo omówione zostały właściwości silikatów, ich parametry mechaniczne, chemiczne oraz akustyczne, a także możliwości zastosowania, uwzględniając obowiązujące normy techniczne oraz wymagania wykonawcze.

EN

Silicates are products made from natural raw materials, namely quartz sand, lime, and water. Due to their simple composition and high technical parameters, silicates belong to the group of the most commonly used masonry elements. This article provides a detailed discussion of the properties of silicates, including their mechanical, chemical, and acoustic parameters, as well as their possible applications, taking into account the applicable technical standards and construction requirements.

7

Investigation of tree characteristics for traffic noise abatement

Sultan Tamoor, Shahid Saman, Rasheed Jawad, Alsubai Shtwai

Environment Protection Engineering

|

2024

|

Vol. 50, nr 1

43--70

EN

There is a connection between noise reduction and roadside tree plantation. Understanding how properties of trees (density, height, leaf type, crown spread, etc.) impact noise attenuation is crucial. The current study measured and compared the roadside traffic noise at various locations (with/without trees/plantations) in selected Multan areas. Eight locations (Bahawalpur Road, Expressway, Vehari Road, Bosan Road, Eidgah Road, Masoom Shah Road, Piran-Gaib Road, and Khanewal Road) throughout Multan City. A digital sound level meter (MS-6701) was used to measure the noise levels during months of winter and summer seasons. During field visits, the tree type, leaf type, average height, density, canopy crown spread, and presence of any vegetation in each designated area were noted. The sound pressure data was compared with the noise level standards as recommended by Punjab Environment Quality Standards. A clear reduction in sound levels can be observed with trees. The tree plantings reduced the noise only on the Expressway (65 dbA) and Piran Gaib Road (64 dbA) in May 2022. In June 2022, the trees were only beneficial in reducing noise near Piran Gaib Road (64 dbA). Due to tree plantation, the maximum reduction of 11 dbA) was reported in June 2022 at Eig Gah Road, followed by a 10.1 dbA) reduction in December 2021 at Khanewal Road. Maximum noise reduction was observed at the Expressway and Piran Gaib Roads, where Pongamia pinata and Melia azedarach are planted along with some grass. The comparison clearly showed a reduction in noise due to roadside plantations. Tree plantation helps improve the area's overall look and enhances aesthetic sense and scenic beauty.

8

Impact of the COVID-19 pandemic on the secondary market of real estates. A case study

Słonina Andżelika, Krzyżek Robert, De Paola Pierfrancesco, Maciuk Kamil

Budownictwo i Architektura

|

2024

|

Vol. 23, no. 1

5--12

EN

The topic of the paper is the analysis of the situation in the secondary real estate market in Krakow from 2017 to 2020. The research was conducted based on data obtained from the register of real estate prices and values. The results of the research helped detect changes occurring in the indicated years; the number of transactions in the housing market in the city oscillated around the value of 4,000 for each year. The high demand for real estate was significantly disrupted by 2020 and the outbreak of the COVID-19 pandemic. Despite an almost 50% drop in the number of transactions and reduced interest from potential buyers, the price of 1m2 of residential space rose steadily. Thus, the pandemic only affected the number of transactions, while no deceleration of the rising trend was observed in terms of the average transaction price or the average price per square meter.

PL

Tematem pracy jest analiza sytuacji na rynku wtórnym nieruchomości w Krakowie w latach 2017- 2020. Badania przeprowadzono na podstawie danych uzyskanych z rejestru cen i wartości nieruchomości. Wyniki badań pomogły wykryć zmiany zachodzące we wskazanych latach; liczba transakcji na rynku mieszkaniowym w mieście oscylowała wokół wartości 4000 dla każdego roku. Wysokie zapotrzebowanie na nieruchomości zostało znacząco zakłócone w 2020 roku w wyniku wybuchu pandemii COVID-19. Pomimo prawie 50% spadku liczby transakcji i zmniejszonego zainteresowania ze strony potencjalnych kupujących, cena 1m2 powierzchni mieszkalnej stale rosła. W związku z tym pandemia wpłynęła tylko na liczbę transakcji, natomiast nie zaobserwowano spowolnienia rosnącego trendu w zakresie średniej ceny transakcji czy średniej ceny za metr kwadratowy.

9

Study on the relationship between structure and properties of electro-hydraulic positioning actuators

Li Qiang, Uzunov Oleksandr

Archive of Mechanical Engineering

|

2024

|

LXXI, nr 1

87--107

EN

In this work, a novel perspective is proposed to develop schematics solutions for electro-hydraulic positioning actuators. The basis of the design approach has been established, which includes: a set of possible desired properties of actuators; a series of defined typical positioning methods; variants of schematic structures; a quantitative assessment method for specific properties based on influencing factors; the quantitative relationship between the structure and properties of actuators, as well as the method for overall evaluation of the actuator’s performance based on the total score. The results obtained can serve as the basis for an effective design approach, which allows for reducing the number of iteration cycles while developing new electro-hydraulic positioning actuator schematic solutions.

10

Tereny zieleni a wartość nieruchomości

Brokking Monika

Zieleń Miejska

|

2023

|

Nr 10

50--51

PL

W obliczu rosnących wyzwań związanych z urbanizacją i zmianami klimatycznymi tereny zieleni w miastach stają się nie tylko estetycznym uzupełnieniem krajobrazu, ale również kluczowym elementem mającym wpływ na zdrowie, dobrostan i ekonomię miejską.

11

Ochrona fauny i flory a inwestycje

Gruszecki Krzysztof

Zieleń Miejska

|

2023

|

Nr 11

65--66

PL

Wraz z postępującym rozwojem cywilizacyjnym bardzo często dochodzi do wystąpienia kolizji pomiędzy ochroną konkretnego gatunku roślin, zwierząt lub grzybów a planowanymi zamierzeniami, np. inwestycyjnymi. Stąd też niezbędne było wprowadzenie rozwiązań o charakterze kolizyjnym, pozwalających na ocenę konkretnego przypadku.

12

Synteza materiału katodowego LiMn2O4 dla akumulatorów litowo-jonowych

Xueping Wang, Yujing Li, Changyuan Lu

Przemysł Chemiczny

|

2023

|

T. 102, nr 10

1013--1017

PL

Spinel LiMn₂O₄ został zsyntetyzowany i wykorzystany do przygotowania materiałów katodowych do baterii litowo-jonowych. Materiały te otrzymano w różnych warunkach syntezy (rodzaj czynników chelatujących, pH, temperatura reakcji, czas reakcji) i badano pod kątem wydajności elektrochemicznej przy użyciu modelu metodologii powierzchni odpowiedzi. Odczyn mieszaniny reakcyjnej odegrał znaczącą rolę w przygotowaniu materiału katody LiMn₂O₄. Zoptymalizowany wskaźnik retencji wyniósł 95,57%.

EN

LiMn₂O₄ spinel was synthesized and used for prepn. cathode materials for Li-ion batteries. The materials were studied for electrochem. performance under varying synthesis conditions (types of chelating agents, pH, reaction temp., reaction time) by using the response surface methodol. model. The pH played a significant role in prepn. of the LiMn₂O₄ cathode material. The optimized retention rate was 95.57%.

13

Najem krótkoterminowy - usługi hotelarskie XXI wieku, a może szczególna forma najmu lokali? Obowiązujące regulacje, wyzwania oraz proponowane zmiany de lege ferenda (cz. 1)

Kozuba Karol, Stalmach Zbigniew

Budownictwo i Prawo

|

2023

|

R. 26, nr 4

9--13

PL

Zjawisko najmu krótkoterminowego, w realiach XXI wieku stało się materią na tyle doniosłą, że zwraca uwagę ustawodawców wielu państw europejskich, którzy podejmują w ostatnich latach działania dążące do jak najpełniejszego uregulowania wszystkich kwestii rządzących tą formą najmu. Polska jest państwem, w którym w dalszym ciągu nie uchwalono stosownych przepisów szczegółowych odnoszących się do wynajmu krótkoterminowego, tak więc zastosowanie znajdują ogólne przepisy polskiego kodeksu cywilnego oraz innych ustaw czy dyrektyw, które stanowią regulacje zbyt ogólne, aby system krótkoterminowego najmu w Polsce działał sprawnie. Powyższy stan rzeczy nieustannie prowadzi do mnożenia się konfliktów i nieporozumień związanych z bardzo dynamicznie rozwijającym się rynkiem nieruchomości, które są przeznaczone pod wynajem na krótki okres.

EN

The phenomenon of short-term rental has become a matter of such importance in the 21st century that it has drawn the attention of legislators in many European countries, who in recent years have been taking actions aimed at the comprehensive regulation of all aspects governing this form of rental. Poland is a country where specific regulations regarding short-term rentals have not yet been enacted, so the general provisions of the Polish Civil Code and other laws or directives are in place, which are too broad to ensure the efficient operation of the short-term rental system in Poland. This situation continually leads to the proliferation of conflicts and misunderstandings related to the rapidly growing real estate market, which is intended for short-term rental.

14

Trends in primary real estate market during COVID-19 pandemic

Jach Wioletta, Hubar Yurii, Trojański Piotr, Maciuk Kamil

Budownictwo i Architektura

|

2023

|

Vol. 22, no 4

27--37

EN

The work included an analysis of the primary real estate market in Krakow in 2017‑2020. The above analysis was carried out on the basis of transactions obtained from the official register at the city hall. The results of the research made it possible to observe the changes taking place in the market: the prices grew moderately, and the number of transactions was between 8,000 and 11,000 each year. In 2020, due to the COVID-19 pandemic, the number of transactions conducted dropped sharply. Despite the reduced interest of potential buyers, prices per square meter of residential space increased significantly during the period under review. Thus, the pandemic only affected the number of transactions and not the average price per unit of space.

15

Determination of the extent of damage and calculation of the indemnity in case of natural disaster - tornado in South Moravia

Mikulík Michal, Hanák Tomáš, Sokol Patrik, Výskala Miroslav

Archives of Civil Engineering

|

2023

|

Vol. 69, nr 1

645--660

EN

In June 2021, a tornado struck a large area in southern Moravia, causing extensive damage to property owned by individuals and legal entities. A need thus arose to speed up the process of estimating the amount of insurance indemnity. This process involved local inspections and subsequent assessment of quotations from construction companies for repairs, as the adjusters did not have the time and resources to estimate the amount of damage using the usual method, i.e. an itemised budget containing a list of works, supplies and services necessary to restore a structure to its original condition based on an on-site inspection. This article contains a retrospective analysis of the accepted quotations and evaluates differences in terms of scope and price compared to the standard procedure. Four apartment buildings were selected for assessment of the insulation and roof repairs. The results show that there are clear discrepancies between the price as determined by the itemised budget using the usual prices and the construction companies’ quotations. The analysis of the selected buildings has indicated that the quotations can by no means be accepted without first establishing the total damage and its actual scope. Major damage caused by a natural disaster will still have to be estimated on the basis of a personal inspection of the damaged property and preparation of an itemised budget created in line with the applicable pricing system.

16

Prawo do fotografowania zabytków jako forma korzystania z prawa do dziedzictwa kulturowego. Zakres swobody i ograniczenia

Kowalski Wojciech

Wiadomości Konserwatorskie

|

2022

|

Nr 71

182--192

PL

Przedmiotem artykułu jest analiza prawa do fotografowania zabytków, a szczególna uwaga poświęcona jest zakresowi swobody korzystania z niego i jego niezbędnym ograniczeniom. Zdaniem autora jest to forma korzystania z prawa do dziedzictwa kulturowego, które nie ma jednak charakteru absolutnego. W takim stanie prawnym powstaje zatem pytanie, na czym te ograniczenia polegają i jaka jest ich formalna podstawa. Odpowiadając na nie, autor wywodzi, że z jednej strony ich źródłem jest prawo własności zabytku, obejmujące także wyłączność komercyjnego korzystania z jego wyglądu, z drugiej zaś pozostające w mocy autorskie prawa majątkowe, przysługujące np. twórcom dzieł architektury współczesnej, stanowiącej już chronione dziedzictwo kulturowe. Szczegółową analizę treści tych uprawnień podsumowuje wniosek, w myśl którego stanowią one usprawiedliwioną podstawę uzasadniającą wynikające z nich ograniczenia prawa do fotografowania zabytków jako jednej z form prawa do korzystania z dziedzictwa.

EN

The subject of this paper is an analysis of the right to photograph monuments, and particular attention is paid to the extent of the freedom to exercise it and its necessary restrictions. In the author’s view, this is a form of exercise of the right to cultural heritage, which is nevertheless not absolute. In such a legal situation, the question therefore arises as to what these limitations consist of and what is their formal basis. Answering this question, the author deduces that their source is, on the one hand, the ownership right to the monument, including the exclusivity of the commercial use of its appearance, and on the other hand, the residual author’s economic rights to which e.g., authors of works of contemporary architecture, which already constitute protected cultural heritage, are entitled. A detailed analysis of the content of these rights is summarized by the conclusion that they constitute a justifiable basis justifying the resulting restrictions on the right to photograph monuments as one of the forms of the right to enjoy heritage.

17

Sectoral Conditions for the Ownership and Rental of Corporate Real Estate

Tomski Piotr

Production Engineering Archives

|

2022

|

Vol. 28, Iss. 4

325--335

EN

The aim of this study is to analyze the relationship between the sector of the conducted business and the approach to the ownership and rental of real estate used for business purposes, particularly considering the short-term aspect and space haring. The research uses data obtained from 102 randomly selected Polish enterprises to explore the relationship between the sector and (1) the preferred legal title to real estate (2) acceptance of short-term rental of real estate and (3) acceptance of space sharing. The relationships in all three areas were found. The sectors of production, hotels and restaurants, construction, and transport lean towards ownership. Enterprises operating in the sector of services and trade prefer rental. The sectors of production, hotels and restaurants and transport are skeptical about short-term rental. Services and trade and construction are open to such rental. The sectors of production and hotels and restaurants are skeptical about space sharing. Transport, trade, and construction are clearly open to such an opportunity. The research limitations are as follows: the research is limited to Polish randomly selected enterprises only, and the results cannot be generalized. The originality/value of this paper is revealed in the fact that this paper outlines a short-term rental and ownership perception from an entrepreneurial-managerial view. The novelty of the presented results consists in filling the gap by conducting the research considering the specification of rental and its narrowing down to a short period and space sharing in the context of the sector.

18

Państwowa Straż Pożarna jako grupa dyspozycyjna w systemie zarządzania kryzysowego

Ciekanowski Zbigniew, Żurawski Sławomir

Aviation and Security Issues

|

2022

|

No. 1

17--31

PL

Celem artykułu była identyfikacja zadań Państwowej Straży Pożarnej, a także określenie miejsca tej służby ratowniczej w krajowym systemie ratowniczo-gaśniczym (KSRG) oraz strukturach zarządzania kryzysowego. Odpowiadając na postawione przez autorów pytania-problemy, w opracowaniu przedstawiono charakterystykę Państwowej Straży Pożarnej, wskazano na jej miejsce w krajowym systemie ratowniczo-gaśniczym oraz opisano umiejscowienie PSP w strukturach zarządzania kryzysowego. Zwrócono uwagę, iż przed PSP stoją zupełnie nowe wyzwania i zagrożenia w obszarze bezpieczeństwa, które wymagają skoordynowanych działań, odpowiednich procedur na każdym poziomie. Rozpoczynając rozważania, w pierwszej kolejności odniesiono się do istoty krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego oraz opisano najważniejsze zadania, które mają wpływ na zarządzanie kryzysowe. Następnie przybliżono istotę oraz obszary bezpieczeństwa. W głównej części artykułu autorzy opisali miejsce PSP w systemie KSRG oraz ich działania jako jednej z podstawowych grup dyspozycyjnych w systemie zarządzania kryzysowego. Podsumowując, wskazano na istotną rolę, jaką pełnią PSP w zarządzaniu kryzysowym, działając na każdym poziomie w zakresie bezpieczeństwa społeczności lokalnej oraz państwa.

EN

The aim of the article was to identify the State Fire Service, as well as to place it in the National Fire and Rescue System and crisis management systems. Answering the questions-problems posed by the author the study presents the characteristics of the State Fire Service, indicates its place in the National Fire and Rescue System and describes the location of the State Fire Service in crisis management structures. It has been pointed out that the State Fire Service is facing completely new challenges and threats in the area of security that require coordinated actions, appropriate procedures at each level. Starting the considerations, the essence of the National Fire and Rescue System was first referred to and the most important tasks that had an impact on crisis management were described. Then the essence and areas of security were introduced. In the main part, the authors describe the place of the State Fire Service in the National Fire and Rescue System and their activities as one of the basic disposable groups in the crisis management system. Summing up, they indicate the important role played by the State Fire Service in crisis management, acting at every level in terms of the safety of the local community and the state.

19

Tytuł prawny do nieruchomości a zezwolenie na usuniecie drzew lub krzewów

Gruszecki Krzysztof

Zieleń Miejska

|

2021

|

Nr 1

49--50

PL

Zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów wydawane na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody [DzU z 2020 r., poz. 55 z późn. zm.) jest jednym z podstawowych instrumentów prawnych mających gwarantować skuteczność ochrony zieleni na terenie miast i wsi. Zgodnie z postanowieniami tego przepisu może ono być wydane co do zasady tylko na wniosek posiadacza nieruchomości.

20

Ogrody działkowe a uwarunkowania ekonomiczne nieruchomości miejskich

Lewandowski Piotr

Zieleń Miejska

|

2021

|

Nr 3

42-43

PL

Rodzinne Ogrody Działkowe (ROD) po okresie swego rozkwitu w latach 80. XX w. są powoli wypierane z przestrzeni miast. Przyczyn tego zjawiska jest wiele. Obok presji urbanizacyjnej ważny jest czynnik ekonomiczny, tj. wzrost cen nieruchomości miejskich i ich wyczerpujące się zasoby. Istotne jest też postrzeganie ROD przez różne gremia decydentów. Aktualnie pojawił się silny trend zainteresowania ogrodami działkowymi wśród młodszych mieszkańców miast, który wzmocniła pandemia. Może to wpłynąć na motywację włodarzy miast do zachowania ich jako elementu zielonej infrastruktury miejskiej.