Ograniczanie wyników
Czasopisma help
Autorzy help
Lata help
Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 108

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  metoda obliczeń
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
EN
A comparison of engineering methods for the determination of second order moments in columns is made. Similarities, differences and limitations of the methods are presented together with an example of a column calculation taking into account changes in column slenderness and compressive force. The analyses showed very large discrepancies in the obtained results depending on the methodsused and indicated the possibility of overestimating second-order moments due to the formulation of the methods and the simplifications used.
PL
Przeprowadzono porównanie inżynierskich metod wyznaczania momentów II rzędu w słupach żelbetowych. Przedstawiono podobieństwa, różnice i ograniczenia prezentowanych metod wraz z przykładem obliczeń słupa, uwzględniającym zmiany jego smukłości i siły ściskającej. Analizy wykazały bardzo duże rozbieżności uzyskanych wyników w zależności od zastosowanej metody oraz wskazały na możliwość przeszacowania momentów II rzędu, wynikającą z konstrukcji metod i stosowanych uproszczeń.
EN
The aim of this study was to analyze the mechanism of fatigue crack propagation in steel and to assess the fatigue strength of structures based on the stress intensity factor. The article presents the stages of crack initiation and propagation in steel elements subjected to cyclic loading. The static load-bearing capacity condition in the presence of material defects is discussed. A key part of the study is the analysis of the Paris curve. The application of Wöhler fatigue curves in the assessment of steel fatigue durability is also presented.
PL
Celem pracy była analiza mechanizmu propagacji pęknięć zmęczeniowych w stali oraz ocena wytrzymałości zmęczeniowej konstrukcji na podstawie współczynnika intensywności naprężenia. W artykule przedstawiono etapy inicjacji i propagacji pęknięć w elementach stalowych poddanych obciążeniom cyklicznym. Omówiono warunek nośności statycznej w obecności defektów materiałowych. Kluczową częścią pracy jest analiza krzywej Parisa. Przedstawiono również zastosowanie krzywych zmęczeniowych Wöhlera w ocenie trwałości zmęczeniowej stali.
EN
The article analyses the changes in methods for the design shear stress resistance at the interface introduced in fib Model Code 2020 and EN-1992-1-1:2023, compared to fib Model Code 2010 and PN-EN-1992-1-1:2008. An analysis of calculation examples was conducted in accordance with the discussed procedures, highlighting both similarities and differences arising from the varying approaches in the respective methods. The most significant differences were observed in calculations according to the EN-1992-1-1:2023 standard compared to the other procedures discussed.
PL
W artykule przeanalizowano zmiany w metodach obliczania nośności na ścinanie w płaszczyźnie zespolenia dwóch betonów, wprowadzone w fib Model Code 2020 i normie EN-1992-1-1:2023, w porównaniu z fib Model Code 2010 i normą PN-EN-1992-1-1:2008. Przedstawiono przykłady obliczeń zgodnie z omawianymi procedurami, wskazując podobieństwa, i różnice wynikające z odmiennych podejść w poszczególnych metodach. Największe różnice były w obliczeniach zgodnie z normą EN 1992-1-1:2023 w porównaniu z pozostałymi opisywanymi procedurami.
PL
Rolnictwo jest szczególnie dotknięte zmieniającymi się uwarunkowaniami klimatycznymi. Zachodzi niekwestionowana potrzeba działań mających na celu gromadzenie - retencjonowanie - wody, gdy jest jej nadmiar, oraz racjonalne gospodarowanie wodą w okresach suszy. W realizacji tego postulatu mogą być użyteczne przebudowywane systemy odwadniające w systemy odwadniająco-nawadniające. Na ich podstawie można tworzyć glebowo-gruntowy potencjał retencyjny na zmeliorowanych użytkach rolnych oraz skutecznie gospodarować zmagazynowaną wodą glebowo-gruntową. W niniejszej pracy potencjał retencyjny opisuje się możliwie prostymi zależnościami. Wynika z nich, że retencyjność zmeliorowanych użytków rolnych zależy od rozwiązań techniczno-technologicznych zmodernizowanych systemów odwadniających oraz warunków hydrogeologicznych i glebowych zmeliorowanych obszarów. Na podstawie tych zależności zaproponowano metodę obliczania potencjału retencyjnego użytków rolnych w dolinach wyposażonych w nowoczesne systemy odwadniająco-nawadniające. Metoda ta wykorzystuje ogólnie dostępne, np. poprzez Internet, charakterystyki glebowo-gruntowych zmeliorowanych obiektów. Dzięki temu stanowi użyteczne narzędzie przy ocenie retencyjności melioracyjnej w wyniku realizacji inwestycji i działań w ramach PROW 2014-2020, PS WPR 2023-2027 oraz KPO. Z podanego przykładu wynika, że w rezultacie modernizacji systemów melioracyjnych można stworzyć w dolinie potencjał retencyjny w wysokości kilkudziesięciu milimetrów (czyli kilkuset m3 na hektar powierzchni).
EN
Agriculture is particularly affected by changing climatic conditions. There is an unquestionable need for activities aimed at collecting - retaining - water when there is an excess of it, and at managing water resources during periods of drought. In this context, drainage systems reconstructed into drainage and irrigation systems may prove useful. On this basis, it is possible to create soil-ground retention potential on drained agricultural land and to manage the stored soil-ground water effectively. In this paper, the retention potential is described using the simplest possible relationships. It follows that the retention of drained agricultural land depends on the technical and technological solutions applied in modernized drainage systems, as well as on the hydrogeological and soil conditions of the drained areas. Based on these relationships, a method for calculating the retention potential of agricultural land in valleys equipped with modern drainage and irrigation systems is proposed. The method relies on soil and hydrogeological characteristics of drained areas that are generally available, for example online. This makes it a useful tool for assessing the effects of investments and measures implemented under the RDP 2014-2020, the CAP 2023-2027, and KPO projects. The example provided shows that, as a result of the modernization of drainage systems, it is possible to achieve a retention potential of several tens of millimeters (i.e., several hundred m3 per hectare of land).
PL
Norma PN-EN 1993-1-1 daje możliwość sprawdzania nośności granicznej (ULS) stalowych elementów ściskanych na kilka sposobów. W artykule przedstawiono praktyczne podejścia do wymiarowania ściskanych pasów kratownic z uwzględnieniem stateczności z płaszczyzny układu. Przeanalizowano rzeczywistą kratownicę dachową konstrukcji stalowej w hali dwunawowej, z pośrednimi stężeniami sztywnymi. Wykonano analizę porównawczą metod klasycznych i bardziej zaawansowanych z uwzględnieniem ograniczeń danych metod oraz oceną ich pracochłonności i korzyści przy projektowaniu ściskanych pasów kratownic sztywno połączonych ze słupami. Opisane zaawansowane metody obliczeń pozwalają uwzględnić różne realne konfiguracje wstępnie zdeformowanej konstrukcji, prowadząc do optymalnego projektowania konstrukcji obiektów halowych lub umożliwiają szukanie zapasów nośności konstrukcji przy zmianie wielkości lub układu obciążeń.
EN
The PN-EN 1993-1-1 standard provides possibility to check ultimate limit states (ULS) of compressed steel elements in several ways. This paper describes practical approaches to design compressed truss chords taking into account out-of-plane stability. The real roof truss of a steel structure in the two-aisle hall with intermediate rigid braces was analyzed. A comparative analysis of classic and more advanced method was performed taking into account the limitations of the given methods and the assessment of their labor consumption and benefits when designing compressed truss chords rigidly connected to columns. The advanced calculation methods make it possible to take into account various real configurations of a pre-deformed structure, leading to optimal design of hall structures or enabling the search for reserves of the structure’s load-bearing capacity when changing the value or arrangement of loads.
PL
Celem artykułu jest zaproponowanie metody oceny podatnych połączeń spawanych kratownic o pasach wykonanych z ceowników i krzyżulców z rur prostokątnych. W metodzie tej nośność spoin określa się w zależności od wielkości siły osiowej, uwzględniając długości współpracujące spoin pachwinowych. Jak wykazano w artykule, zastosowanie w takich połączeniach cienkich spoin pachwinowych, o grubości dobranej do wytężenia pręta, jest dwukrotnie tańsze niż pełnościennych spoin czołowych. Ponadto przeprowadzona analiza cyklu życia wykazała, że zastosowanie cienkich spoin pachwinowych może zmniejszyć wpływ złącza spawanego na środowisko - o 73% pod względem emisji gazów cieplarnianych i o 70% pod względem zużycia nieodnawialnej energii pierwotnej.
EN
The aim of the article is to propose a new method for assessing the flexible joints of welded trusses with chords made of C-sections and braces made of rectangular hollow sections. In this method, the capacity of the welds is determined depending on the value of the axial force, taking into account the effective lengths of the fillet welds. As shown in the article, in such connections, the use of thin fillet welds with a thickness matched to the member's load is twice cheaper than the use of solid butt welds. Additionally, the life cycle analysis performed showed that the use of thinner fillet welds could reduce the overall environmental impact of the welded joint by 73% in terms of greenhouse gas emissions and 70% in terms of non-renewable primary energy consumption.
10
Content available remote Problemy śladu węglowego w budownictwie
PL
W artykule omówiono problemy dotyczące obliczania śladu węglowego w budownictwie. Przeanalizowano trudności związane z oszacowaniem ilości emitowanych gazów do atmosfery i rozpoznaniem ich wpływu na środowisko naturalne. Zwrócono uwagę na ryzyko przyjmowania nieprawidłowych założeń przy poszukiwaniu ekologicznych rozwiązań oraz na trudności porównania śladu węglowego różnych materiałów budowlanych. Pomimo wymienionych trudności, podkreślono znaczenie analizy śladu węglowego jako narzędzia wspierającego dążenia do zrównoważonego budownictwa. Wskazano na potrzebę kontynuowania prac nad doskonaleniem metody obliczania i precyzją pomiarów śladu węglowego, aby umożliwić dokładną ocenę wpływu sektora budownictwa na środowisko naturalne.
EN
The article discusses the challenges associated with calculating the carbon footprint in the construction industry. It analyzes the difficulties in estimating the amount of emitted greenhouse gases and recognizing their impact on the natural environment. Attention is drawn to the risk of making incorrect assumptions when seeking ecological solutions and the comparative difficulties between different building materials in terms of carbon footprint. Despite these challenges, the importance of carbon footprint analysis as a tool to support sustainable construction efforts is emphasized. The need to continue improving methodologies and measurement precision to enable a more accurate assessment of the construction sector's impact on the natural environment is highlighted.
PL
W pracy analizowano nośność nietypowego rozciąganego połączenia z nakładką umieszczoną niesymetrycznie i przyspawaną do łączonych płaskowników jednostronną spoiną pachwinową w kształcie litery L o grubości 3 mm. Siła rozciągająca jest przyłożona w osi płaskowników. W tym niesymetrycznym połączeniu pojawia się podwójny mimośród przekazywania obciążeń. Celem analizy jest sprawdzenie, czy standardowe normowe modele szacowania nośności w przypadku takich połączeń są właściwe i bezpieczne. W artykule porównano wyniki analiz według Eurokodu 3, programu SOFiSTiK, IDEA StatiCa oraz badań doświadczalnych. Procedury obliczeniowe Eurokodu 3 okazały się konserwatywne. Oszacowanie nośności połączenia najbliższe wynikom badań doświadczalnych uzyskano w programie SOFiSTiK.
EN
The paper analyses the load capacity of an atypical tensile connection with an overlay placed asymmetrically and welded to the connected flat bars with a 3 mm thick one-sided L-shaped fillet weld. Tensile force is applied to the axis of the flat bars. In this asymmetrical connection, a double eccentricity of load transfer appears. The purpose of the analysis is to check whether standard norm models to estimate the load capacity of these connections are appropriate and safe. The article compares the results of the analysis according to Eurocode 3, the SOFiSTiK program, IDEA StatiCa program, and the experimental tests. Eurocode 3 calculation procedures proved to be conservative. The estimation of the load carrying capacity of the joint closest to the results of experimental studies was obtained in the SOFiSTiK program.
PL
W pracy przedstawiono podstawowe rodzaje układów chłodzenia turbin lotniczych silników przepływowych oraz zasadnicze metody chłodzenia łopatek wieńców stopnia turbiny. W głównej części artykułu zaprezentowano metodę wyznaczania parametrów strumienia w przekrojach wyjściowych wieńców stopnia turbiny chłodzonej, polegającej na wykonaniu w pierwszym etapie obliczeń parametrów termicznych i kinematycznych strumienia oraz geometrycznych na średnicy średniej w stopniu niechłodzonym. Drugi etap metody obejmuje korektę parametrów spalin oraz parametrów geometrycznych profili wieńca dyszowego i wirnikowego w stopniu chłodzonym. Metoda może być stosowana w trakcie realizacji projektu koncepcyjnego stopnia osiowej turbiny chłodzonej, a oparto ją na równaniu zachowania energii, równaniu ciągłości przepływu, równaniu Eulera, pierwszej zasadzie termodynamiki oraz definicjach współczynników używanych w teorii maszyn wirnikowych. Końcowa część pracy zawiera zalecenia dotyczące parametrów geometrycznych profili wieńców chłodzonych oraz wnioski.
EN
The paper presents the basic types of turbine cooling systems for aircraft turbine engines as well as the essential methods of cooling turbine rim blades. The main part of the article presents the method of determining the stream parameters in the cross - sections of the output rims of the cooled turbine stage, consisting in the first stage of calculations of thermal and kinematic parameters for the stream and geometric parameters on the mean diameter in the uncooled stage. The second stage of the method includes the correction of the exhaust gas parameters and the geometric parameters of the profiles for the nozzle and rotor rim in a cooled stage. The method can be used during the conceptual design of the axial cooled turbine stage and is based on the energy conservation equation, the Euler’s moment of momentum equation, the first law of thermodynamics and definitions of the coefficients used in the theory of turbomachinery. The final part of the work includes recommendations regarding the geometric parameters of the cooled rim profiles and conclusions.
PL
Podstawowym wskaźnikiem porównawczym dla pomp ciepła w trybie grzewczym jest współczynnik wydajności grzewczej (COP) definiowany jako stosunek mocy grzewczej do pobieranej mocy elektrycznej. Z kolei w trybie chłodniczym jest współczynnik wydajności chłodniczej (EER) definiowany jako stosunek mocy chłodniczej do pobieranej mocy elektrycznej. Z uwagi, iż parametry zarówno dolnego źródła ciepła, jak i górnego źródła ciepła mogą być zmienne w przeciągu roku, wskaźniki te są często niewystarczające celem podjęcia odpowiedniej decyzji w kwestii wyboru konkretnego rozwiązania, a już kompletnie nie nadają się do porównania dwóch różnych układów technologicznych z użyciem tego samego urządzenia - pompy ciepła. Miarą ujmującą efektywność wytwarzania ciepła w trybie grzewczym i chłodniczym pomp ciepła dla całego roku jest sezonowy współczynnik efektywności pomp ciepła - Seasonal Perfomance Factor (SPF). W artykule przedstawiono i opisano dostępne metody obliczeniowe wyznaczania współczynnika SPF, wskazując plusy i minusy poszczególnych metod. Wskaźnik ten jest używany głównie w celu empirycznych porównań pracy rzeczywistych instalacji względem współczynnika efektywności COP deklarowanego przez producentów i obliczanego w kontrolowanych warunkach laboratoryjnych.
EN
The primary comparative indicator for heat pumps in heating mode is the Coefficient of Performance (COP), defined as the ratio of the heating power to the electrical power consumed. In cooling mode, on the other hand, the Cooling Performance Ratio (EER) is defined as the ratio of the cooling capacity to the electrical power consumed. Due to the fact that the parameters of both the ground heat source and the upper heat source may change throughout the year, these indicators are often insufficient to make an appropriate decision regarding the choice of a specific solution. They are not suitable for comparing two different technological systems using the same device - a heat pump. The seasonal measure of efficiency of heat pumps - Seasonal Perfomance Factor (SPF) is the measure that measures the efficiency of heating and cooling mode of heat pumps for the whole year. The article presents and describes the available computational methods for determining the SPF coefficient, indicating the pros and cons of each method. This indicator is used mainly for empirical comparisons of the operation of real installations against the COP performance coefficient declared by the manufacturers and calculated under controlled laboratory conditions.
14
Content available remote Wpływ metody kalkulacji na wartość kosztów cyklu życia budynku
PL
W artykule zestawiono i porównano koszty cyklu życia obiektu w technologii tradycyjnej i energooszczędnego. Analizę kosztów cyklu życia przeprowadzono czterema metodami. W przypadku dwóch metod - metody prostej bazującej głównie na kosztach zużytej energii oraz metody LCNPV, wariant energooszczędny okazał się mniej korzystny od tradycyjnego. Największą przewagę budynku energooszczędnego nad tradycyjnym widać w przypadku metody zaproponowanej w rozporządzeniu.
EN
The article summarizes and compares the life cycle cost in traditional and energy-saving technology. The life cycle cost analysis was carried out for the two options using four methods. In the case of two methods - the simple method based mainly on energy costs and the LCNPV method, the energy-saving variant turned out to be less favorable than the traditional one. The greatest advantage of an energy-saving building over a traditional one can be seen using the method proposed in the regulation.
PL
W artykule przedstawiono metody oszacowania teoretycznego nośności kotew w elementach trójwarstwowych. Stanowią one interakcję dwóch sił składowych: nośności kotew na wyrwanie oraz ścinanie zewnętrznej warstwy fakturowej. Po raz pierwszy zastosowano procedurę obliczeniową zwaną metodą składnikową. W przypadku nośności na wyrywanie stożka betonu zaproponowano współczynnik empiryczny, dokładniej opisujący tę formę zniszczenia w przypadku badań eksperymentalnych.
EN
This paper presents methods for theoretical estimation of anchor resistance in three-layer elements. They represent the interaction of two component forces: the pullout resistance of the anchors and the shear of the outer textured layer. For the first time, a calculation procedure called the component method was used. For the pullout resistance of the concrete cone, an empirical coefficient was proposed to more accurately describe this form of failure with respect to experimental studies.
PL
W pracy poruszono tematykę analizy obudowy wykopu dla budynku z jedną kondygnacją podziemną, zlokalizowanego w gęstej zabudowie śródmiejskiej. Obliczenia przeprowadzono za pomocą dwóch programów obliczeniowych: GEO 5 (moduł: Ściana Analiza) i Autodesk Robot Structural Analysis Professional. Całość wyników podsumowano, a wnioski sformułowano w odniesieniu do obecnej sytuacji na rynku budowlanym, charakteryzującej się coraz to trudniejszymi warunkami gruntowymi, gęstszą zabudową śródmiejską oraz trudniejszym ukształtowaniem terenu.
EN
The paper addresses excavation shoring analysis for a building with one underground storey, located in high-density urban development. The paper focuses on available computational methods, vital design assumptions and reduction of the impact of structural works on adjacent buildings sensitive to ground motion. Computations have been conducted and compared in two software variants: GEO 5 (Excavation Design module) and Autodesk Robot Structural Analysis Professional. The results are summarized and conclusions are drawn with regard to the current construction industry status. The latter is characterized by increasingly difficult ground conditions, high-density urban development and demanding terrain topography.
PL
W pracy omówiono zagadnienia związane z projektowaniem zbiorników cylindrycznych na ciecze o układzie koncentrycznym. Przedstawiono argumenty przemawiające za projektowaniem tego rodzaju konstrukcji oraz przykłady ich zastosowania w praktyce. W dalszej części opracowania poruszono kwestie projektowe, tj. obliczenie sił wewnętrznych ścian zbiornika za pomocą wzorów analitycznych według teorii błonowej i zgięciowej oraz Metodą Elementów Skończonych przy wykorzystaniu programu ROBOT Structural Analysis. Wartości sił wewnętrznych w płytach kołowych uzyskano bezpośrednio z programu. Obliczeń dokonano wariantowo w zależności od warunków posadowienia zbiornika. Na koniec porównano wartości sił wewnętrznych otrzymane z obu metod i sformułowano wnioski.
EN
The paper presents the issues related to designing of cylindrical tanks with coaxial system for storage of liquids. The arguments for designing such structures and examples of their practical use have been presented. The author also examines the design issues, namely the calculation of internal forces of the tank walls by means of analytical formulas in accordance with the membrane and flexural theories and of finite-element method with the aid of ROBOT Structural Analysis software. The values of internal forces in round plate were derived directly from the software. The calculations were performed for different variants, depending on the tank placement conditions. The final conclusions were drawn on the basis of comparison of internal forces values calculated with both methods employed.
PL
W artykule opisano na przykładzie istniejącego obiektu gospodarczego z 1903 roku problem dotyczący sprawdzenia wytrzymałości stalowych i żeliwnych elementów konstrukcji stropu w obecnych czasach. Stan wytężenia żeliwnych słupów i stalowych belek, znajdujących się w analizowanym obiekcie, sprawdzono metodą naprężeń dopuszczalnych obowiązującą na początku XX wieku, a belek pośrednich i podciągu obliczono metodą stanów granicznych według eurokodów obowiązujących obecnie. Na podstawie przeprowadzonej analizy stwierdzono, że ocena poziomu bezpieczeństwa przekrojów belek zaprojektowanych metodą naprężeń dopuszczalnych jest zbliżona do otrzymanej w metodzie stanów granicznych.
EN
Using the example of an existing outbuilding from 1903, the article describes problem related to verification of strength of steel and cast iron elements of ceiling construction in present times. The state of effort of cast iron columns and steel beams existing in the analysed facility has been checked using the allowable stress method, used in the beginning of the 20th century, whereas the state of intermediate beams and binding joist has been calculated using the borderline state method, according to currently used eurocodes. The conducted analysis revealed that the assessment of the safety level of cross-sections of beams designed using the allowable stress method is similar to the assessment achieved in the borderline state method.
PL
Tematem artykułu jest analiza wybranych typów tafli szklanych poddanych dodatkowej obróbce krawędzi. Przedstawiono parametry, rodzaje i proces produkcji szkła budowlanego oraz możliwe rodzaje obróbki jego krawędzi. Pokazano przebieg badań w maszynie wytrzymałościowej na próbkach poddanych czteropunktowemu zginaniu zgodnie z normą PN-EN 1288-3 w celu określenia siły niszczącej tafle. Otrzymane wyniki badań laboratoryjnych porównano z parametrami nośności badanych płyt szklanych otrzymanymi z obliczeń przeprowadzonych za pomocą analizy numerycznej MES oraz z uproszczonych metod projektowych.
EN
The subject of the article is the analysis of selected types of glass sheets subjected to additional edge processing. In the article presented parameters, types and the process of glass production with possible types of glass edges. The work was presented tests in a testing machine on samples subjected to four-point bending in accordance with the PN-EN 1288-3. The study is shown in order to determine the destructive force of the sheet. The obtained results of laboratory tests were compared with the load capacity parameters of the glass plates tested obtained from the calculations carried out with the help of numerical MES analysis and simplified design methods.
PL
W artykule przedstawiono wyniki obliczeń mających na celu określenie referencyjnego standardu energetycznego wielorodzinnych budynków mieszkalnych na potrzeby wyznaczania ich klasy energetycznej. Obliczenia zapotrzebowania na energię dotyczyły 36 wariantów (4 budynki o różnym współczynniku A/V, 3 rodzaje systemu wentylacji, 3 strefy klimatyczne). Otrzymane wyniki pokazały zależność wskaźnika zapotrzebowania na energię użytkową i końcową do ogrzewania od przyjętego systemu wentylacji, lokalizacji budynku czy współczynnika kształtu A/V. Przeprowadzona analiza nie pozwala na określenie dokładnego referencyjnego standardu energetycznego budynku wielorodzinnego w Polsce, ale jest dobrym punktem wyjścia do dalszych prac, mając szczególnie na uwadze toczące się obecnie w Ministerstwie Inwestycji i Rozwoju prace nad udoskonaleniem systemu świadectw charakterystyki energetycznej budynków.
EN
The article presents the results of calculations aimed at defining the reference energy standard of multi-family residential buildings for the purpose of determining their energy class. Calculations of energy demand were carried out for 36 variants (4 buildings with different A/V ratio, 3 types of ventilation systems, 3 climate zones). The obtained results showed the dependence of the energy need for heating and energy use for heating indicator on the assumed ventilation system, the location of the building or the A/V shape coefficient, and the range of obtained values is wide. The conducted analysis does not allow to determine the exact reference energy standard of a multi-family building in Poland, but is a good starting point for further work, especially considering the ongoing at the Ministry of Investment and Development work on improving the energy performance certificate system.
first rewind previous Strona / 6 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.