The paper presents the general characteristics and design of weighing systems for vehicles in motion. A number of problems and limitations that accompany these systems on the way to achieving full automation of the weighing process at the desired level of accuracy are pointed out. The procedure and construction of preselection systems are discussed, and the mechanism of detailed control at the static control point is presented. Attention is drawn to the use of the WiFi standard for data transmission from the system to the control point, with a discussion on the associated limitations and risks. An alternative solution is proposed, using LoRa standard devices, employed in LoRaWAN wireless sensor networks, to transmit data from the station. An own minimum data set for identifying an overloaded vehicle is defined. Based on this, a weighing system emulator was developed, and field measurements were conducted to evaluate the feasibility of using LoRa devices.
PL
W artykule przedstawiono ogólną charakterystykę i budowę systemów waźenia pojazdów w ruchu. Wskazano na szereg problemów i ograniczeń, które towarzyszą tym systemom na drodze do osiągnięcia pełnej automatyzacji procesu waźenia na poźądanym poziomie dokładności. Omówiono procedurę i budowę układów preselekcji oraz przedstawiono mechanizm szczegółowej kontroli w statycznym punkcie kontrolnym. Zwrócono uwagę na wykorzystanie standarduWiFi do transmisji danych z systemu do punktu kontrolnego, z omówieniem związanych z tym ograniczeń i zagroźeń. Zaproponowano alternatywne rozwiązanie, wykorzystujące urządzenia standardu LoRa, stosowane w bezprzewodowych sieciach czujników LoRaWAN, do przesyłania danych ze stacji. Zdefiniowano własny, minimalny zestaw danych do identyfikacji przeciąźonego pojazdu. Na tej podstawie opracowano emulator systemu waźenia pojazdów w ruchu i przeprowadzono pomiary terenowe w celu oceny moźliwości wykorzystania urządzeń technologii LoRa.
The aim of this article is to analyse the implementation process of Intelligent Transportation Systems (ITS) proposed in the “Best Practice Code for Effective Implementation of Intelligent Transportation Systems”. Research results indicate that the comprehensive approach suggested in the methodology described in the Code, which considers technical, organisational and social aspects, is a key success factor for implementing ITS projects. Analysis of individual stages of the implementation process confirms that an integrated approach encompassing planning, design and subsequent system maintenance significantly increases the chances of successful implementation, minimises the risk of failures and maximises benefits from investments in modern transportation solutions.
PL
W artykule przeanalizowano proces wdrażania Inteligentnych Systemów Transportowych (ITS) zgodnie z propozycjami zawartymi w „Kodeksie Dobrych Praktyk dla Efektywnego Wdrażania Inteligentnych Systemów Transportowych”. Wyniki badań wskazują, że kompleksowe podejście przedstawione w metodologii Kodeksu, uwzględniające aspekty techniczne, organizacyjne i społeczne, stanowi kluczowy czynnik sukcesu w realizacji projektów ITS. Analiza poszczególnych etapów procesu wdrażania potwierdza, że zintegrowane podejście obejmujące planowanie, projektowanie oraz późniejsze utrzymanie systemu znacznie zwiększa szanse powodzenia wdrożenia, minimalizuje ryzyko niepowodzenia i maksymalizuje korzyści wynikające z inwestycji w nowoczesne rozwiązania transportowe.
3
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Introduction of autonomous vehicles (AVs) in road traffic is commonly presented as an opportunity to improve safety and traffic performance through elimination of human factor from the decisive process, including its replacement with vehicle-to-vehicle and vehicle-to-infrastructure communication. However, AVs must take into account interactions with vulnerable road users (including pedestrians and cyclists), which is problematic due to the need for prediction of their behavior and adequate reaction thereto. The article presents the results of microsimulation analyses of AV traffic in the vicinity of a mid-block pedestrian crossing. With the assumed gradual increase in the share of AVs in traffic, the results suggest that pedestrian crossings are among locations where smoothness of traffic flow may considerably deteriorate. The results of the performed analyses and literature studies indicate that AVs will have to brake more rapidly (or brake earlier) and come to a complete stop more frequently than conventional vehicles. The article also presents the effect of the share of AVs in road traffic on fuel consumption, which indirectly affects the environment.
PL
Pojawienie się pojazdów autonomicznych (AV) w ruchu drogowym jest powszechnie przedstawiane jako szansa na poprawę bezpieczeństwa i warunków ruchu poprzez wykluczenie człowieka z procesu decyzyjnego, w tym zastąpienie go komunikacją pojazdów z pojazdami i z infrastrukturą. AV muszą uwzględniać między innymi interakcje z niechronionymi uczestnikami ruchu (m.in. pieszymi i rowerzystami), co jest problematyczne ze względu na konieczność przewidywania ich zachowań i odpowiedniego reagowania na nie. W artykule przedstawiono wyniki analiz mikrosymulacyjnych ruchu AV w rejonie wydzielonego przejścia dla pieszych. Założenie stopniowego wzrostu udziału AV wskazuje, że przejścia dla pieszych są miejscem, w którym płynność ruchu może się wówczas znacząco pogorszyć. Wyniki przeprowadzonych analiz oraz studiów literatury wskazują, że AV będą musiały gwałtowniej lub wcześniej hamować oraz częściej zatrzymywać się niż pojazdy konwencjonalne. W artykule przedstawiono również wpływ różnych poziomów udziału AV w ruchu na zużycie paliwa, mające pośredni wpływ na środowisko.
Despite the downward trend, in 2022 there were 296 accidents involving hitting a pole or sign, in which 46 people died and 329 were injured. The implementation of "vision zero", which assumes the elimination of accidents resulting in fatalities and serious injuries, requires improving the safety of road infrastructure. This article describes the results of the so-called Safe Lighting Points crash tests, enabling appropriate dissipation of collision energy.
PL
Mimo tendencji spadkowej, w 2022 r. w Polsce doszło do 296 wypadków polegających na uderzeniu w słup lub znak, w których 46 osób zginęło, a 329 zostało rannych. Realizacja „wizji zero”, zakładającej wyeliminowanie wypadków, których skutkiem są ofiary śmiertelne i ciężko ranne, wymaga poprawy bezpieczeństwa infrastruktury drogowej. W artykule opisano wyniki testów zderzeniowych tzw. Bezpiecznych Punktów Oświetleniowych, umożliwiających odpowiednie rozpraszanie energii zderzenia.
The paper summarises selected requirements from public contracts, relating to WIM preselection systems in Poland. The difference between WIM and HS-WIM requirements is presented, and the differing requirements based on both international documentation and the standardised requirements that new or refurbished stations must meet are described
PL
W artykule zestawiono wybrane wymagania pochodzące z zamówień publicznych, dotyczących systemów ważenia preselekcyjnych WIM w Polsce. Przedstawiono różnicę pomiędzy wymaganiami WIM i HS-WIM oraz opisano zróżnicowane wymaganiazarównonapodstawiedokumentacji międzynarodowej jak i ujednolicone wymagania jakie muszą spełniać nowe lub remontowane stanowiska.
Niniejszy artykuł przedstawia nową, innowacyjną, modułową technologię budowy mostów kolejowych z jazdą dołem z elementów prefabrykowanych - ASECon CTB (Composite half-Through Bridge) Modular System. System ten został opracowany z myślą o budowie mostów z jednym torem i dla rozpiętości w zakresie 10-20 m. Wszystkie elementy prefabrykowane w opracowanym systemie charakteryzują się wagą i wymiarami umożliwiającymi łatwy transport na plac budowy oraz ich montaż za pomocą powszechnie dostępnych dźwigów mobilnych. Montaż na miejscu nie wymaga żadnych specjalistycznych narzędzi, technik czy rusztowań, co sprawia, że technologia jest relatywnie łatwa do zastosowania. Artykuł przedstawia szczegóły opracowanej technologii oraz omawia wybrane, najistotniejsze zagadnienia projektowe.
EN
This paper presents a new innovative modular technology for construction of half-through railway bridges with prefabricated elements - ASECon CTB (Composite half-Through Bridge) Modular System. This new system was developed for construction of bridges with one track only and for spans in the range of 10-20 m. All the prefabricated elements in the developed system have weight and dimensions, which allow to transport them easily to the construction site and lift them using commonly available movable cranes. Assembly on site does not require any special tools, techniques or scaffolding, making the technology very easily applicable. The paper presents various details of the developed technology and also discusses selected, most relevant design topics.
W artykule opisano wymagania dla systemów automatycznego ważenia pojazdów w ruchu. Systemy te można podzielić na dwa rodzaje – preselekcyjne WIM i dokładnego ważenia pojazdów HS-WIM, które nie wymagają ich zatrzymywania. Kluczowe dla skutecznego nakładania kar są wymagania metrologiczne, zakres gromadzonych danych w systemie ważenia pojazdów w ruchu i rozwiązania prawne stanowiące podstawę do nałożenia kary. W związku z tym w artykule opisano wymagania dla systemów WIM stosowane w zamówieniach realizowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, jak również określone w standardzie COST 323, a także wytyczne określone przez Międzynarodowe Stowarzyszenia Ważenia Pojazdów w Ruchu – ISWIM (oparte na założeniach opracowanych przez International Organization of Legal Metrology, zawartych w rekomendacji OIML R 134-1) oraz określone w amerykańskim standardzie ASTM E1318-09. Opisano również przykładowy system HS-WIM działający na Węgrzech, podając założenia prawne, sposób działania systemu oraz zakres gromadzonych i przetwarzanych danych. W artykule sformułowano tezę, że do poprawnego działania systemu HS-WIM przyczyniają się przede wszystkim odpowiednio skonstruowane przepisy prawne, które są podstawą nakładania kar oraz określają zasady legalizacji systemów ważenia, a sposób zarządzania systemem i elastyczność w jego wprowadzaniu mogą mieć zasadniczy wpływ na to, czy system będzie na stałe wprowadzony w danym kraju.
EN
The article describes the requirements for automatic weighing systems for vehicles in motion. These systems can be divided into two types – preselective WIM and accurate weighing systems HS-WIM, which do not require vehicles to be stopped. The metrological requirements, the scope of data collected in a weigh-in-motion system, and the legal solutions that form the basis for imposing a penalty are key to the effective imposition of penalties. Accordingly, the article describes the requirements for WIM systems used in procurements carried out by the General Directorate of National Roads and Highways, as well as those specified in the COST 323 standard, set forth by the International Society for Weighing Vehicles in Motion – ISWIM (based on assumptions developed by the International Organization of Legal Metrology, contained in the OIML R 134-1 recommendation), and those set forth in the American ASTM E1318-09 standard. The authors describe an example of the HS-WIM system operating in Hungary, giving the legal basis, the way the system works and the scope of data collected and processed. The article formulates the thesis that the correct operation of the HS-WIM system is primarily due to appropriately designed legal provisions, which are the basis for imposing penalties and specifying the principles of legalization of weighing systems, and the method of managing the system and flexibility in its implementation can have a fundamental impact on whether the system will be permanently introduced in a given country.
8
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
The paper presents road project issues in terms of environmental and cost analyses. Comprehensive assessment of the environmental and economic performance of engineering structures is based on quantitative environmental and economic information and draws on the results of life cycle assessment, life cycle cost and whole-life cost (WLC) analyses. The paper highlights the issue of the potential environmental impact of materials used in road construction, including those derived from the recycling process, in the context of life cycle assessment (LCA). The paper also outlines the requirements of a circular economy for the management of such materials. Attention was drawn to LCA as an important tool for obtaining comprehensive information on the environmental impact of the materials under study. Another element addressed in the paper is the topic of assessing the cost-effectiveness of road infrastructure. Attention was given to the total cost concept and the principle of cost interdependence. The problem of costs and benefits of road projects is described using the LCCA as an example. Keywords
PL
W artykule przedstawiono zagadnienia inwestycji drogowych w aspekcie analiz środowiskowych oraz kosztowych. Kompleksowa ocena środowiskowych i ekonomicznych parametrów obiektów inżynieryjnych, opiera się na ilościowych informacjach środowiskowych i ekonomicznych oraz bazuje na wynikach analizInstoceny cyklu życia, kosztach cyklu życia oraz kosztach całego życia (WLC). W artykule zwrócono uwagę na problem potencjalnego wpływu na środowisko materiałów wykorzystywanych w budownictwie drogowym, pochodzących m.in. z procesu recyklingu, w kontekście oceny cyklu życia produktu (ang. Life Cycle Assessment, LCA). W pracy przedstawiono również wymagania gospodarki o obiegu zamkniętym (ang. Circular Economy) gospodarowania tego rodzaju materiałami. Zwrócono uwagę na analizę LCA, jako istotne narzędzie, umożliwiające pozyskanie kompletnych informacji o wpływie badanych materiałów na środowisko. Kolejnym elementem poruszonym w artykule jest temat oceny efektywności kosztów infrastruktury drogowej. Zwrócono uwagę na koncepcję kosztów całkowitych i zasadę współzależności kosztów. Opisano problem kosztów i korzyści inwestycji drogowych na przykładzie LCCA.
The purpose of this paper is to analyse the applicability of the description of use cases and the UML language that takes them into account in the process of designing Intelligent Transportation Systems (ITS). These systems are built using standardized solutions and devices, but the system itself and the individual organizational solutions used therein are individually tailored to the needs of the employer - the manager of the road network on which the system is implemented. The first stage of the project may include verbal descriptions of the requirements, proposals for solutions, relations between system elements, contents of databases, etc. However, the next stages of the work should involve the use of tools to formalize the record so that it is understandable to the entire project team, the contractors of the system elements, and then form the basis for the development of design and detailed documentation. The tools that can be used in the design process of an ITS solution are, described in the paper use cases that define the interaction of system users (“actors”) with the system, and the UML language used in the design of information systems. The paper describes the legal basis for ITS solutions, ways of defining use cases, the UML, including use case diagrams, behavioural diagrams and structural diagrams. Examples of the application of the UML to describe the design of an ITS system are also presented.
PL
Celem artykułu jest analiza możliwości zastosowania opisu „przypadków użycia” i uwzględniającego je języka UML w procesie projektowania Inteligentnych Systemów Transportowych (ITS). Systemy te budowane są z użyciem znormalizowanych i ustandaryzowanych rozwiązań i urządzeń, jednak sam system i poszczególne rozwiązania organizacyjne w nim zastosowane są indywidualnie dostosowywane do potrzeb zamawiającego – zarządcy sieci dróg na których został zaimplementowany system. Pierwszy etap projektu może zawierać słowne opisy wymagań, propozycje rozwiązań, relacji między elementami systemu, zawartości baz danych itp. Jednak kolejne etapy prac powinny polegać na użyciu narzędzi umożliwiających sformalizowanie zapisu, tak aby był on zrozumiały dla całego zespołu projektowego, wykonawców elementów systemu, a następnie stanowił podstawę do opracowania dokumentacji projektowej i wykonawczej. Narzędziami, które mogą być zastosowane w procesie projektowania rozwiązania ITS są, opisane w artykule, „przypadki użycia” definiujące interakcję użytkowników systemu („aktorów”) z systemem oraz stosowany w projektowaniu systemów informatycznych język UML. W artykule opisano podstawy prawne funkcjonowania rozwiązań ITS, sposób definiowania „przypadków użycia”, język UML, w tym diagramy przypadków użycia, diagramy behawioralne i diagramy strukturalne. Przedstawiono również przykłady zastosowania języka UML do opisu projektu systemu ITS.
W artykule dokonano przeglądu systemów identyfikacji obciążeń eksploatacyjnych typu Bridge Weigh-in-Motion. Omówiono podstawowe metody systemu identyfikacji pojazdów wraz z określeniem przeznaczenia, zalet oraz wad poszczególnych metod. Przedstawiono również klasyfikację algorytmów systemów identyfikacji nacisków pojazdów z uwzględnieniem dokładności wyników oraz z wyszczególnieniem indywidualnych cech charakterystycznych poszczególnych podejść.
EN
The article provides a review of Bridge Weigh-in-Motion systems for identifying operational loads. It discusses the basie methods of vehicle identification in the system, along with determining the purpose, advantages, and weaknesses of each method. The article also presents a classification of algorithms for vehicle pressure identification systems, considering the accuracy of results and highlighting the individual characteristic features of each approach.
Celem pracy była analiza strony internetowej wybranej uczelni pod względem użyteczności i dostępności interfejsów użytkownika ze szczególnym uwzględnieniem wytycznych zawartych w standardzie WCAG (ang. Web Content Accessibility Guidelines). Po uwzględnieniu wszystkich wytycznych powstała ulepszona prototypowa wersja witryny, która została pozbawiona zdiagnozowanych błędów i niezgodności. Obie witryny zostały przebadane trzema metodami: metodą kwestionariuszową za pomocą listy kontrolnej LUT, z wykorzystaniem techniki okulograficznej oraz automatycznego narzędzia - wtyczki WAVE dołączonej do przeglądarki internetowej. W badaniach ankietowych i okulograficznych wzięło udział 20 uczestników. Dane pozyskane zbadań wykonanych trzema metodamizostały poddane analizie ilościowej. Natomiast wyniki badań eyetrackingowych zostały dodatkowo poddane analizie jakościowej (mapy cieplne, ścieżki skanowania).Wyniki przeprowadzonych analiz jednoznacznie pokazują, że prototypowa witryna przygotowana przez autorów pracy zgodnie z zasadami projektowania uniwersalnegowyraźnie lepiej wypada pod względem użyteczności i dostępności niż witryna wybranej uczelni.
EN
The purpose of the study was to analyze the website of a selected university in terms of usability and accessibility of user interfaces with particular attention to the guidelines of the Web Content Accessibility Guidelines (WCAG) standard. After taking into account all the guidelines, an improved version of the site was created that was free of the diagnosed errors and incompatibilities. Both sites were surveyed using the questionnaire method with the LUT checklist. A survey was also conducted using an eyetracker. Twenty participants took part in this study. The third method of evaluation was to analyze the sites using an automated tool - the WAVE plugin attached to a web browser. The data obtained from the research experiment were analyzed qualitatively and quantitatively. In case of the survey and the WAVE tool, only quantitative analysis was carried out. The results of the analyses carried out using the three methods show unequivocally that the author's website prepared by the authors is clearly better in terms of usability and accessibility than the website of the selected university.
W pracy przedstawiono kompleksowe badania konstrukcji rurociągu o długości 1 km obejmujące inwentaryzację, badania materiałowe, ocenę stanu technicznego i przystosowania konstrukcji do pełnienia funkcji kładki dla pieszych. Wyciągnięto wnioski wskazujące na problemy techniczne i formalne oraz przedstawiono możliwości adaptacji konstrukcji niemostowych do wymagań infrastruktury transportowej.
EN
The paper presents comprehensive research activities carried out on the structure of a 1 km long pipeline, including inventory, material tests, assessment of the technical condition and adaptation of the structure to the function of a footbridge. Conclusions indicating technical and formal problems were drawn, and the possibilities of adapting non-bridge structures to the requirements of transport infrastructure were presented.
The problem of the arch barrel deformation in railway backfilled arch bridges caused by their typical service loads is analysed. The main attention is paid to vertical or radial displacements of characteristic points of the arch barrel. In the study results of deflection measurements carried out on single and multi-span backfilled arch bridges made of bricks or plain concrete during passages of various typical railway vehicles are used. On the basis of such results empirical influence functions of displacements are being created. In the next step, the results are utilised to estimate bending effects within the arch. The paper includes different procedures based on measurements of displacements in various points and directions. Using empirical influence functions arbitrary virtual load cases may be also considered. In this manner the proposed methodology shows a potential to be an effective tool of comprehensive calibration of numerical models of backfilled arch bridges on the basic of field tests carried out under any live loads.
PL
Artykuł skupia się na zagadnieniu przemieszczeń sklepień mostów murowanych wywołanych ich typowymi obciążeniami użytkowymi. Szczególna uwaga zwrócona jest na pomiar przemieszczeń pionowych i radialnych w charakterystycznych punktach sklepienia. W przedstawionych przykładach rozpatrzono zachowanie jedno- i wieloprzęsłowych mostów łukowych opartych na sklepieniach murowanych i betonowych pod obciążeniem przejeżdżającymi pojazdami kolejowymi różnego rodzaju. Na podstawie otrzymanych wyników pomiarów terenowych prowadzonych na powyższych obiektach stworzono doświadczalne funkcje wpływu przemieszczeń. W kolejnym kroku uzyskane wyniki wykorzystywane są do wyznaczenia momentów zginających w sklepieniu. W artykule przedstawiono odmienne procedury postępowania bazujące na pomiarach przemieszczeń w różnych kierunkach i w różnie rozmieszczonych punktach. Szczególną zaletą przedstawionego całościowego podejścia jest możliwość wykonania pożądanych pomiarów podczas standardowej eksploatacji mostu bez jakiegokolwiek zakłócania ruchu taboru, co w wielu sytuacjach czyni przeprowadzenie tego typu badań w ogóle możliwymi. Przyjęte schematy postępowania są szczególnie skuteczne w przypadku obiektów kolejowych charakteryzujących się regularnością i łatwości w identyfikacji ich schematów obciążeń reprezentowanych zwłaszcza przez lokomotywy. Niemniej jednak przedstawione podejście może być wykorzystane również w analizie mostów drogowych. Podane procedury mogą opierać się też na innych efektach statycznych (przemieszczeniach i odkształceniach w dowolnych kierunkach) mierzonych w dowolnych punktach konstrukcji. Zaproponowaną metodykę można wykorzystywać, co również zobrazowano w artykule, jako efektywne narzędzie do wszechstronnej kalibracji modeli numerycznych mostów sklepionych obejmującej np. weryfikację ich parametrów materiałowych, niewidocznej geometrii czy, w przypadku modeli dwuwymiarowych, ich szerokości efektywnej.
W artykule dokonano analizy mostu kolejowego w Rybniku. Przedstawiono analizę statyczno-wytrzymałościową obiektu wykonana na podstawie przeprowadzonych badań.
EN
The article analyses a railway bridge in Rybnik. The static and strength analysis of the structure carried out on the basis of the conducted tests is presented.
According to the data of the Supreme Audit Office, every day in Poland, 20 thousand of vehicles transport dangerous goods by road. Annually 150 million tons of dangerous goods are transported, including flammable, explosive, corrosive, toxic and radioactive materials. The article presents an analysis of aggregated data obtained from particular institutions, participating in different way in monitoring and controlling transport of this type of goods. The analysis of combined data has enabled the identification of organizational and legal possibilities for reducing the dangers associated with the road transport of dangerous goods in Poland.
PL
Według danych NIK po polskich drogach codziennie porusza się 20 tys. pojazdów, które przewożą towary niebezpieczne, a rocznie przewożonych jest 150 mln ton towarów niebezpiecznych, do których należą materiały łatwopalne, wybuchowe, żrące, trujące i promieniotwórcze. W artykule przedstawiono analizę zagregowanych danych Państwowej Straży Pożarnej, dotyczących udziału w likwidacji zdarzeń z udziałem materiałów niebezpiecznych. Analiza przepisów prawa i danych w tym zakresie umożliwiła określenie organizacyjnych i prawnych możliwości ograniczania zagrożeń związanych z drogowym przewozem towarów niebezpiecznych w Polsce.
The publication adopts the SAE J3016 standard as the one that defines the level of vehicle autonomy. Gradually, the role of the driver, especially in terms of driving, will decrease, and the last 5th degree of automation will be achieved thanks to the complete elimination of the driver. Through the broadly understood research in the field of drivers' tasks (literature, information from enterprises and labor offices, face-to-face interviews), it can be stated that not all of them will be able to implement autonomous vehicles.
PL
W publikacji przyjęto normę SAE J3016 jako tę, która określa poziom autonomii pojazdu. Stopniowo rola kierowcy, zwłaszcza w zakresie prowadzenia pojazdu, będzie maleć, a ostatni, piąty stopień automatyzacji będzie osiągnięty dzięki całkowitej eliminacji kierowcy. Dzięki przeprowadzonym szeroko pojętym badaniom w zakresie zadań kierowców (literatura, informacje z przedsiębiorstw i urzędów pracy, wywiady bezpośrednie), można stwierdzić, że nie wszystkie z nich będą w stanie realizować pojazdy autonomiczne.
W artykule opisano zagadnienie automatyzacji transportu, stanowiące jeden z aktualnych trendów rozwoju pojazdów i infrastruktury drogowej. Sposób wdrożenia pojazdów zautomatyzowanych, a następnie wykorzystania pojazdów w pełni autonomicznych, nie został jeszcze określony, jednak można przypuszczać, że będą one stanowiły rozwiązanie wspierające zrównoważoną mobilność — szczególnie w obrębie miast i aglomeracji miejskich. Będzie to możliwe dzięki osiągnięciu, charakterystycznego dla zrównoważonej mobilności, kompromisu między celami ekonomicznymi, społecznymi i środowiskowymi. Wdrożenie nowych koncepcji w zakresie mobilności na żądanie, współdzielenia i wypożyczania pojazdów, w połączeniu z automatyzacją transportu powinno przynieść efekt w postaci ograniczenia zatorów drogowych i obniżeniu emisji szkodliwych składników spalin. Zmianie mogą ulec również modele dostaw towarów, które będą się mogły odbywać w porze nocnej, co może poprawić wykorzystanie taboru pojazdów, infrastruktury drogowej i magazynowej. Wybrane właściwości pojazdów zautomatyzowanych i autonomicznych będzie można wykorzystać w celu wsparcia postulatów zrównoważonej mobilności. Opracowanie miało na celu scharakteryzowanie zagadnień związanych z autonomizacją transportu drogowego. Przedstawiono aspekty mobilności miejskiej, jak również przykładowe pojazdy, których testy są obecnie prowadzone w warunkach rzeczywistych.
EN
The article describes the issue of transport automation, which is one of the current trends in the development of vehicles and road infrastructure. The way to implement automated vehicles and then use fully autonomous vehicles has not yet been determined, but it can be assumed that they will provide a solution supporting sustainable mobility — especially within cities and urban agglomerations. It will be possible thanks to reaching a compromise between economic, social and environmental goals, characteristic for sustainable mobility. The implementation of new concepts in the field of mobility on demand, vehicle sharing and rental, combined with transport automation, should result in reducing traffic congestion and lowering the emission of harmful exhaust components. The models for the delivery of goods that can take place at night may also change, which may improve the use of the fleet of vehicles, road and warehouse infrastructure. Selected properties of automated and autonomous vehicles can be used to support the demands of sustainable mobility. The study was aimed at characterizing the issues related to the autonomy of road transport. Aspects of urban mobility were presented, as well as examples of vehicles that are currently being tested in real conditions.
The aim of the paper is to present the procedure of non-standard road signs and markings implementation in Poland to improve road safety and traffic performance of road infrastructure. The authors investigated the following cases: road and its surroundings’ perception and understanding improvement; warning of increased risk of accidents; road works; speed management and ITS. The procedure was developed on the basis of interdisciplinary research, including: observation of drivers behaviour in real traffic; comparative crash analysis on sections with and without non-standard signs or markings; surveys on the understanding signs and marking; driving simulator experiments. As a result of the research, an implementation procedure for non-standard signs and markings, in the form of flowchart, was developed. In the designed procedure the following study of non-standard signs can be distinguished: questionnaire studies, eye tracking tests and driving simulator tests. The choice of the test method depends on the preliminary assessment of sign understanding, based on the results of the questionnaires. Moreover, thresholds for the declared understanding level, which determines the selection of additional tests to be done prior to the implementation of the sign, are given. The guidelines for conducting tests, analysis and monitoring of implementation were described as well.
PL
Celem artykułu jest przedstawienie procedury wdrażania eksperymentalnego oznakowania dróg w Polsce w celu poprawy bezpieczeństwa i warunków ruchu infrastruktury drogowej. Autorzy zbadali następujące przypadki: poprawa postrzegania i rozumienia infrastruktury drogowej wraz z jej otoczeniem; ostrzeżenie o zwiększonym ryzyku wypadków; roboty drogowe; zarządzanie prędkością i rozwiązania z zakresu Inteligentnych Systemów Transportowych. Procedura została opracowana na podstawie interdyscyplinarnych badań obejmujących: obserwację zachowania kierowców w ruchu rzeczywistym; porównawczej analizy zderzeń na odcinkach z niestandardowymi znakami i bez nich oraz porównań „przed i po” wprowadzeniu oznakowania; badań dotyczących zrozumienia oznakowania; eksperymentów z wykorzystaniem symulatora jazdy. W wyniku przeprowadzonych badań opracowano procedurę wdrażania oznakowania eksperymentalnego, którą przedstawiono w postaci schematu blokowego. W zaprojektowanej procedurze można wyróżnić badania oznakowania eksperymentalnego, w tym: badania ankietowe, badania okulografowe oraz testy na symulatorze jazdy. Wybór metody badawczej uzależniony jest od wstępnej oceny stopnia rozumienia znaków przy użyciu badania ankietowego. Ponadto podane są wymagania, dla deklarowanego poziomu zrozumienia, które determinują dobór dodatkowych badań do wykonania przed wdrożeniem znaku. Opisano również wytyczne dotyczące przeprowadzania badań, analiz i monitorowania oznakowania w rzeczywistych warunkach drogowych.
19
Dostęp do pełnego tekstu na zewnętrznej witrynie WWW
Przedstawiono metody przygotowania surowców roślinnych do procesu ekstrakcji w warunkach nadkrytycznych. Koncentrują się one na umożliwieniu szybkiego i bezpiecznego procesu ekstrakcji oraz możliwego do zastosowania przy szerokim spektrum produkcyjności. Podziału metod przygotowania surowców dokonano ze względu na sposób destrukcji ścian komórkowych. Wprowadzony podział określa metody fizyczne i chemiczne. W ramach grupy metod fizycznych omówiono mielenie, homogenizację w warunkach wysokich ciśnień, homogenizację w warunkach dużych prędkości, a także z wykorzystaniem ultradźwięków i mikrofal oraz pulsującego pola elektrycznego.
EN
A review, with 15 refs., of phys. and chem. methods including milling, high pressure or high speed homogenization, treatment with microwave and ultrasonic waves, and pulsating electric field.
W artykule opisano rozwiązania z zakresu C-ITS, które były uwzględnione w analizach przeprowadzonych dla potrzeb projektu RID 4D, pt. „Wpływ stosowania usług Inteligentnych Systemów Transportowych na poziom bezpieczeństwa ruchu drogowego”, zrealizowanego na zlecenie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad oraz Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (umowa nr DZP/RID-I41/7/NCBR/2016). Rozwiązania z zakresu C-ITS stanowią kolejny etap rozwoju Inteligentnych Systemów Transportowych. Dane z tych systemów mogą być wykorzystywane w ramach tzw. lokalnych map dynamicznych, które stanowią narzędzie łączące statyczne informacje o drogach, infrastrukturze drogowej i przydrożnej, z dynamiczną informacją drogową. Zakres danych dynamicznych obejmuje przesyłane do pojazdów informacje m. in. o incydentach drogowych czy awaryjnym hamowaniu, a ich wykorzystanie może się przyczynić do wzrostu bezpieczeństwa drogowego. Ponadto zwiększenie liczby dostępnych danych umożliwi precyzyjniejsze reagowanie na zagrożenia przez systemy wspomagania kierowcy w sytuacjach awaryjnych, w tym przez systemy stosowane w pojazdach autonomicznych. W artykule opisano również możliwość wsparcia rozwoju elektromobilności przez rozwiązania z zakresu ITS, głównie dzięki sprawniejszemu informowaniu kierowców o możliwości ładowania akumulatora trakcyjnego samochodu i zastosowaniu inteligentnych plenerów podróży, uwzględniających poziom naładowania akumulatora, ale również rozmieszczenie i dostępność punktów ładowania.
EN
The article describes C-ITS solutions that were included in the analyzes carried out for the purposes of the RID 4D project, entitled "Impact of the use of Intelligent Transport Systems services on the level of road safety" implemented at the request of the General Directorate for National Roads and Motorways and the National Center for Research and Development (contract no. DZP/RID-I41/7/NCBR/2016). C-ITS solutions are the next stage in the development of Intelligent Transport Systems. Data from these systems can be used as part of the so-called Local Dynamic Maps, which are a tool combining static information about roads, road and roadside infrastructure with dynamic road information. The dynamic data range includes information sent to vehicles, including about road incidents or emergency braking, and their use can contribute to increasing road safety. In addition, increasing the amount of data available will enable more accurate response to threats by driver assistance systems in emergency situations, including systems used in autonomous vehicles. The article also describes the possibility of supporting the development of electromobility by ITS solutions, mainly due to more efficient information to drivers about the possibility of charging a car traction battery and the use of intelligent outdoor locations, taking into account the battery level, as well as the location and availability of charging points.
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.