Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

To już mieliśmy – cykl paliwowy w oddziale IBJ, teraz ICHTJ, na Żeraniu

Chmielewski Andrzej G.

Postępy Techniki Jądrowej

|

2025

|

z. 4

2--5

PL

W artykule opisano działania Polski na rzecz rozwoju energetyki jądrowej od lat 50. XX wieku. Prace obejmowały opracowanie technologii pozyskiwania i przerobu uranu z rud krajowych, w tym metodę otrzymywania czystego uranu, produkcję trójtlenku uranu i UF4, a także syntezę UF6, kluczowego związku do wzbogacania izotopów uranu. Przedstawiono kompleksowy rozwój polskiego przemysłu jądrowego, obejmujący badania naukowe, technologie i infrastrukturę, które miały przygotować kraj do wykorzystania energii atomowej.

EN

This article describes the efforts of Poland to develop nuclear energy since the 1950s. These efforts included developing technologies for extracting and processing uranium from domestic ores, including a method for obtaining pure uranium, the production of uranium trioxide and UF4, and the synthesis of UF6, a key compound for enriching uranium isotopes. The article presents the comprehensive development of the Polish nuclear industry, encompassing research, technologies, and infrastructure designed to prepare the country for the use of nuclear energy.

2

Economic development priorities of the EU and research directions – analysis of convergence and challenges in the construction sector

Sagan Joanna, Górka-Stańczyk Monika

Materiały Budowlane

|

2025

|

nr 10

160--169

EN

The article analyzes the alignment between the strategic goals of the European Union, as outlined in the European Green Deal, and the directions of scientific research in the field of sustainable construction. A qualitative comparative analysis was conducted of EU strategic documents and scientific publications from the Scopus database (2020-2024). Using the VOSviewer tool, five main thematic research clusters were identified: building materials, energy efficiency of buildings, urban planning, environmental assessment, and social aspects. In the field of materials, research is dominated by efforts to reduce the environmental impact of concrete, the use of waste and natural materials, geopolymers, and phase change materials. Regarding buildings and their life cycle, the analysis focuses on energy efficiency, integration of renewable energy sources, and digitalization. In the area of urban planning, studies focus on mitigating the urban heat island effect and urban pollution island through the use of green infrastructure in buildings. The analysis showed a high level of alignment between research and EU priorities, but also highlighted the need for deeper and broader analyses, particularly in the social domain. A research gap was identified in relation to sustainable buildings for agriculture.

PL

W artykule zaprezentowano zgodność pomiędzy strategicznymi celami Unii Europejskiej, wynikającymi z Europejskiego Zielonego Ładu, a kierunkami badań naukowych dotyczących zrównoważonego budownictwa. Przeprowadzono jakościową analizę porównawczą dokumentów strategicznych UE i publikacji naukowych z bazy Scopus (2020-2024). Za pomocą narzędzia VOSviewer zidentyfikowano pięć głównych tematów badań: materiały budowlane; efektywność energetyczna budynków; urbanistyka; ocena środowiskowa oraz aspekty społeczne. W obszarze materiałów dominują badania nad ograniczaniem wpływu betonu na środowisko, wykorzystaniem odpadów i materiałów naturalnych, geopolimerami, czy materiałami zmiennofazowymi. W przypadku budynków i ich cyklu życia, analiza koncentruje się na efektywności energetycznej budynków, integracji OZE i cyfryzacji. W obszarze urbanistyki prowadzone są badania dotyczące łagodzenia efektu miejskiej wyspy ciepła i miejskiej wyspy zanieczyszczenia przez zastosowanie zielonej infrastruktury budynków. Analiza wykazała dużą zgodność badań z unijnymi celami, ale wskazano potrzebę pogłębienia i poszerzenia analiz, szczególnie w obszarze społecznym. Wskazano lukę badawczą w odniesieniu do zrównoważonych budynków dla rolnictwa.

3

Border security : innowacje w ochronie granic RP : studenckie badania naukowe. Rozdział 1. System ochrony granicy państwowej RP. Rozdział 2. Metodyka prowadzenia prac badawczych.

Przerwa Jakub, Guła Agnieszka, Patlewicz Aleksandra, Bajor Andżelika, Decowska Angelica, Opiela Anita, Baran Dominika, Wysocka Dominika, Warzybok Emilia, Witalec Hubert, Opiela Kacper, Skoczek Kamil, Korecka Katarzyna, Jabłońska Katarzyna, Karaś Klaudia, Wiśniowska Małgorzata, Borkowska Martyna, Walczyszyn Nikola, Sokół Patryk, Turzyński Patryk, Ślusarczyk Piotr, Paterek Wiktoria, Skiba Wiktoria, Gomułka Natalia

Security Review

|

2024

|

nr 1 (24)

4--25

4

Border security : innowacje w ochronie granic RP : studenckie badania naukowe. Rozdział 5. Nowoczesne metody ochrony granicy państwowej RP.

Przerwa Jakub, Guła Agnieszka, Patlewicz Aleksandra, Bajor Andżelika, Decowska Angelica, Opiela Anita, Baran Dominika, Wysocka Dominika, Warzybok Emilia, Witalec Hubert, Opiela Kacper, Skoczek Kamil, Korecka Katarzyna, Jabłońska Katarzyna, Karaś Klaudia, Wiśniowska Małgorzata, Borkowska Martyna, Walczyszyn Nikola, Sokół Patryk, Turzyński Patryk, Ślusarczyk Piotr, Paterek Wiktoria, Skiba Wiktoria, Gomułka Natalia

Security Review

|

2024

|

nr 3 (26)

3--13

5

Border security : innowacje w ochronie granic RP : studenckie badania naukowe. Rozdział 3. Wykorzystanie badań terenowych do rozwoju ochrony granicy państwowej. Rozdział 4. Studenckie badania naukowe.

Przerwa Jakub, Guła Agnieszka, Patlewicz Aleksandra, Bajor Andżelika, Decowska Angelica, Opiela Anita, Baran Dominika, Wysocka Dominika, Warzybok Emilia, Witalec Hubert, Opiela Kacper, Skoczek Kamil, Korecka Katarzyna, Jabłońska Katarzyna, Karaś Klaudia, Wiśniowska Małgorzata, Borkowska Martyna, Walczyszyn Nikola, Sokół Patryk, Turzyński Patryk, Ślusarczyk Piotr, Paterek Wiktoria, Skiba Wiktoria, Gomułka Natalia

Security Review

|

2024

|

nr 2 (25)

3--54

6

Rola badań stosowanych w rozwoju innowacji produktowych

Konsztowicz Krzysztof Jan

Mechanik

|

2024

|

R. 97, nr 5-6

60--63

PL

W artykule wskazano nauki stosowane jako główne źródło pomysłów, z których rodzą się innowacje produktowe. Porównano względne koszty różnych etapów rozwoju innowacji oraz wymieniono instytucje odpowiedzialne prawnie i finansowo za rozwój innowacji na tych etapach. Podkreślono rolę wartości dodanej innowacji w wytwarzaniu majątku narodowego oraz rolę rządu w formowaniu stabilnego i przejrzystego otoczenia prawnego sprzyjającego inwestycjom sektora prywatnego w badania i rozwój.

7

The importance of scientific fundamentals in the life cycle of construction objects

Czarnecki Lech, Sieczkowski Jan, Kopyłow Ołeksij

Materiały Budowlane

|

2024

|

nr 11

107--117

EN

Construction objects must meet specific requirements established in EU Member States by European and national regulations. Ensuring the durability and safe operation of construction objects is possible only if they are designed, executed, and used in accordance with standards and principles of technical knowledge based on the latest advances in science and technology, as well as the experience of practitioners in the field of construction. The authors emphasize the relationship between the technical and utility properties of construction products and the fundamental requirements imposed on construction objects. The article outlines the principles of technical knowledge that bridge the gap between legal regulations and practical application in construction. Additionally, the authors highlight the role of research institutions in creating publications and guidelines that support the development of technical knowledge and promote innovative construction solutions. In summary, the article emphasizes that both scientific research and legal regulations must be coherent to support the sustainable development of the construction sector.

PL

Obiekty budowlane powinny spełniać określone wymagania, które w państwach członkowskich UE zostały uregulowane w przepisach europejskich i krajowych. Zapewnienie trwałej i bezpiecznej eksploatacji obiektów budowlanych jest możliwe pod warunkiem ich zaprojektowania, wykonania oraz użytkowania zgodnie z normami i zasadami wiedzy technicznej bazującymi na aktualnych osiągnięciach nauki i techniki oraz doświadczeniu praktyków w dziedzinie budownictwa. W artykule zwracmy uwagę na związek pomiędzy właściwościami techniczno-użytkowymi wyrobów budowlanych a podstawowymi wymaganiami stawianymi obiektom budowlanym. Przytoczone zostały zasady wiedzy technicznej, które wypełniają lukę między przepisami prawa a zastosowaniem praktycznym w budownictwie. Dodatkowo, zwracamy uwagę na rolę instytucji badawczych w tworzeniu publikacji i wytycznych, wspierających rozwój wiedzy technicznej i promujących innowacyjne rozwiązania budowlane. W artykule podkreślono, że zarówno badania naukowe, jak i regulacje prawne, muszą być ze sobą spójne, aby wspierać zrównoważony rozwój sektora budownictwa.

8

Aspekty metodyczne w przeprowadzaniu badań naukowych : badania jakościowe

Pegani Angelica

Wiedza Obronna

|

2023

|

nr 4

PL

Artykuł przedstawia opis aspektów metodycznych w przeprowadzaniu badań naukowych (jakościowych), w tym nacisk położono na branżę mediową. Publikację rozpoczęto od określenia czym jest teoria naukowa w świetle literatury, wskazano czym są badania naukowe i w jaki sposób się je przeprowadza, które typy badań jakościowych wyróżniamy, jaki jest cel łączenia badań jakościowych i ilościowych, jaki wpływ ma połączenie badań, metod, danych i wyników, jakie są korzyści z zastosowania badań jakościowych. Opisano także charakterystykę badań jakościowych w tym jego rodzaje: badania panelowe, indywidualne wywiady pogłębione, zogniskowane wywiady grupowe, studium przypadku (case studies), eksperyment, obserwacja, desk-research (badania wtórne), pomiary fizjologiczne oraz metody projekcyjne. Całą publikację podsumowano zakończeniem oraz bibliografią przedmiotu, w tym: opracowaniami i monografiami, artykułami oraz netografią (publikacjami elektronicznymi).

EN

The article describes the methodological aspects of conducting research, including the emphasis on qualitative research. The publication began with an indication of what a scientific theory is in the light of literature, it explained what scientific research is, how it is carried out, what types of qualitative research we distinguish, what is the purpose of combining qualitative and quantitative research; how the combination of test, methods, data and results has an impact. What are the benefits of using qualitative research. Subsequently, the types of qualitative research (qualitative methods) were indicated, including: designing a qualitative research. The characteristics of qualitative research are also described, including its types: panel research, individual in-depths interviews, focus group interviews, case studies, experiment, observation, desk research (secondary research), physiological measurements and projection methods. The entire publication was summarized with the conclusion and an extensive bibliography of the subject, including: studies and monographs, articles and netography (electronic publications).

9

Naukowe i edukacyjne symulacje misji kosmicznych w Polsce

Kołodziejczyk Agata

Wiadomości Naftowe i Gazownicze

|

2023

|

R. 26, Nr 3 (289)

14-16

10

Science and society - a new era for science communication in the context of sustainable development

Krzeczkowska Małgorzata, Slabon Adam

Chemistry-Didactics-Ecology-Metrology

|

2023

|

R. 28, NR 1-2

121--134

EN

The high degree of interest in scientific topics (science and research) has been observed especially since the pandemic. This includes the ongoing transition of the chemical industry toward sustainability because the accompanied changes have to be coordinated in dialogue with society. Parallelly, there is increasing interest in science communication in general, as well as the increasing need for its proper understanding. How we communicate is probably today as important as what we communicate. The purpose of this study is to explore how society perceives science, research, scientific results, and their role in the modern world. The method used in the study was a diagnostic survey, and the data was collected using an online questionnaire. This study used a quantitative method. The results showed that science communication needs to be developed much more with special attention paid to the economic, social, and political context. The results analysed and integrated in this article could provide substantive suggestions and help develop science communication.

11

Crisis management during the implementation of scientific projects on critical technologies during the war: the experience of a displaced university

Kovachov Sergii, Nestorenko Tetyana, Bohdanova Ihor, Suchikova Yana

Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Technicznej w Katowicach

|

2022

|

T. 15

131--142

EN

The article presents the experience of Berdyansk State Pedagogical University in the implementation of crisis management of scientific projects during the war and under the conditions of occupation. Based on experience, the authors show the problems and challenges Ukrainian scientists to face in occupied cities and territories where active hostilities are taking place. Based on the analysis of the current situation and the survey of scientists of the BSPU participating in the scientific projects’ implementation, the main factors that prevent scientific research implementation have been established. The authors present their own vision of crisis management during wartime, identify risks, and offer tools for their minimization. Next, the authors analyse the effectiveness of the measures taken. The article is useful for managers of all levels, because it raises important questions about the stability of the functioning of the science and education system in force majeure circumstances.

PL

W artykule przedstawiono doświadczenia Państwowego Uniwersytetu Pedagogicznego w Berdiańsku, dotyczące wprowadzania kryzysowego zarządzania projektami naukowymi, w czasie wojny i w warunkach okupacji. Bazując na własnym doświadczeniu, pokazujemy problemy i wyzwania, przed którymi stoją ukraińscy naukowcy w okupowanych miastach i na terytoriach, na których toczą się aktywne działania wojenne. Na podstawie analizy obecnej sytuacji oraz ankiety przeprowadzonej wśród naukowców Państwowego Uniwersytetu Pedagogicznego w Berdiańsku, uczestniczących w realizacji projektów naukowych, ustalono główne czynniki uniemożliwiające realizację badań naukowych. Przedstawiamy naszą wizję zarządzania kryzysowego w czasie wojny, identyfikujemy zagrożenia i oferujemy narzędzia do ich minimalizacji. Następnie analizujemy skuteczność podjętych działań. Artykuł jest przydatny dla menedżerów wszystkich szczebli, ponieważ stawia ważne pytania o stabilność funkcjonowania systemu nauki i edukacji w warunkach siły wyższej.

12

Rzecz o bezpieczeństwie. Symulator wspomagający szkolenie policjantów w realizacji czynności na miejscu zdarzenia drogowego jako przykład narzędzia mającego na celu przeciwdziałanie i zmniejszenie zagrożeń związanych z ruchem drogowym, w tym z obsługą miejsca zdarzenia

Kuczyńska Ewa

Zeszyty Naukowe SGSP / Szkoła Główna Służby Pożarniczej

|

2022

|

Nr 84

259--272

PL

W artykule przybliżono innowacyjne narzędzie mające na celu przeciwdziałanie i zmniejszenie zagrożeń związanych z ruchem drogowym, w tym z obsługą miejsca zdarzenia przez funkcjonariuszy Policji. Narzędziem tym jest symulator wspomagający szkolenie policjantów w realizacji czynności na miejscu zdarzenia drogowego, który powstał w ramach realizacji projektu Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie, finansowanego ze środków Narodowego Centrum Badań i Rozwoju w konkursie nr 9/2018 na wykonanie projektów w zakresie badań naukowych lub prac rozwojowych na rzecz obronności i bezpieczeństwa państwa. Dynamiczny rozwój nowoczesnych technologii informatycznych oraz powszechny dostęp do różnorodnych programów komputerowych stwarza możliwość wspomagania różnego rodzaju szkoleń z wykorzystaniem urządzeń symulacji komputerowych, np. jazdy pojazdami w sposób zbliżony do rzeczywistości. W miarę rozwoju technologii informatycznych pojawiły się nowe możliwości. Symulator będący najnowszej generacji rozwiązaniem pozwoli na radykalne zwiększenie efektywności i operatywności szkolonych policjantów. Zastosowana wielowariantowość profili szkoleniowych znacząco rozszerzy kwalifikacje i umiejętności policjantów. Wykorzystanie zaawansowanych algorytmów sztucznej inteligencji pozwoli na wyeliminowanie najdrobniejszych błędów, które w dotychczasowym systemie szkolenia były niemal niemożliwe do wykrycia przez instruktorów prowadzących zajęcia praktyczne. W niniejszym artykule podjęte rozważania oparto na studiach literatury, doświadczeniu i pracy własnej w pełnieniu funkcji kierownika operacyjnego projektu oraz na podstawie własnych obserwacji i rozmów z kierownikami projektów realizowanych na rzecz bezpieczeństwa i obronności państwa w administracji publicznej.

EN

The article presents an innovative tool aimed at counteracting and reducing risks associated with road traffic, including during actions performed by police officers at the scene. This tool is a simulator supporting the training of police officers in the implementation of activities at the site of a road incident, which was established as part of the project of the Police Academy in Szczytno, financed by the National Centre for Research and Development in call for proposals No. 9/2018 for the implementation of projects in the field of scientific research or works development for defence and state security. The dynamic development of modern information technologies and universal access to various computer programs make it possible to support various types of training with the use of computer simulation devices, e.g. driving vehicles in a manner closely resembling reality. As information technology developed, new opportunities have emerged. The simulator, which is a state-of-the-art solution, will dramatically increase the efficiency and operability of police officers undergoing training. The applied multi-variant training profiles will significantly contribute to expanding the qualifications and skills of police officers. The use of advanced artificial intelligence algorithms will make it possible to eliminate the smallest errors, which were almost impossible to detect by the instructors conducting practical classes in the previous training system. The considerations undertaken in this article are based on literature studies, experience and own work in executing the function of an operational project manager and on the basis of own observations and interviews with managers of projects implemented for security and national defence in public administration.

13

Research dilemma of military logistics

Jałowiec Tomasz, Grala Dariusz

Systemy Logistyczne Wojsk

|

2022

|

Vol. 56, no. 1

5--16

PL

Od wielu lata trwają nieustanne prace na płaszczyźnie teorii i praktyki zmierzające do uporządkowania chaosu terminologicznego oraz określenia przejrzystego, powszechnie akceptowalnego zakresu badań logistyki wojskowej. Pomimo wielu prób podejmowanych przez liczne środowiska, prowadzące badania naukowe nad problemami współczesnej logistyki wojskowej, dotychczas nie udało się wypracować niezbędnego konsensusu. Na taki stan rzeczy największy wpływ ma interdyscyplinarny charakter problematyki logistycznej w sektorze militarnym oraz duża dynamika zmian zachodzących w wojskowych systemach logistycznych, a także ich otoczeniu. Obecnie wiele argumentów wskazuje jednak na to, że dla dalszego rozwoju logistyki wojskowej niezbędnym jest podjęcie szeroko zakrojonych badań ukierunkowanych na identyfikację zakresu jej pól oraz perspektyw badawczych. Celem artykułu jest identyfikacja i ocena naukowej ewolucji logistyki wojskowej oraz wskazanie jej dalszych perspektyw badawczych w formule interdyscyplinarnej. Podjęty do rozwiązania problem badawczy został sprecyzowany w następującej postaci: jakie priorytetowe kierunki badań należy przyjąć w rozwoju logistyki wojskowej oraz co i w jakim zakresie wpływa w największym stopniu na doskonalenie jej wymiaru wobec oczekiwań podmiotów tworzących wojskowy system logistyczny? W materiale wykorzystano szereg metod, wśród których wiodące były: analiza i synteza, kwerenda literatury przedmiotu, abstrahowanie oraz wnioskowanie. Jako metodę empiryczną wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego z użyciem techniki wywiadu eksperckiego. Przyjęte podejście umożliwiło uzyskanie przekrojowego charakteru rozważań, dając jednocześnie podstawy do dalszych, poszerzonych badań tego niezwykle istotnego oraz aktualnego problemu.

EN

For many years, continuous work has been carried out at the level of theory and practice aimed at sorting out the terminological chaos and defining a transparent, universally acceptable scope of military logistics research. Despite many attempts made by numerous circles conducting scientific research on the problems of modern military logistics, so far it has not been possible to develop the necessary consensus. This state of affairs is most influenced by the interdisciplinary nature of logistics issues in the military sector and the high dynamics of changes taking place in military logistics systems, as well as their environment. Currently, however, many arguments indicate that for the further development of military logistics, it is necessary to undertake extensive research aimed at identifying the scope of its research fields and indicating further research perspectives of military logistics. The aim of the article is to identify and evaluate the scientific evolution of military logistics and to indicate its further research perspectives in an interdisciplinary formula. The research problem undertaken to be solved has been specified in the following form: what priority research directions should be adopted in the development of military logistics and what affects the improvement of its dimension to the expectations of entities creating the military logistics system? A number of methods were used in the material, among which the leading ones were: analysis and synthesis, querying the literature on the subject, abstraction and inference. As an empirical method, the diagnostic survey method using the expert interview technique was used. The adopted approach made it possible to obtain a cross-cutting nature of the considerations, at the same time providing grounds for further, extended research on this extremely important and current problem.

14

Basis of Functioning and Forms and Nature of Activity of Research Institutes

Wyszomirska Monika

Safety & Fire Technology

|

2022

|

Vol. 59, iss. 1

158--165

EN

Aim: The aim of the article is to discuss issues related to both the legal status and the location of research institutes in the economic and scientific space. The special nature of the activity of institutes consisting in the duality of public and commercial purposes causes that in doctrine and jurisprudence there are discussions and disputes as to the unambiguous definition of the nature of the activity of the institutes. This publication analyses and points to the public-commercial nature of the business. Regardless of the public mission and the possibility to receive subsidies from the state budget, the institutes are, after all, self-financing entities registered in the National Court Register, excluded from the catalogue of entities of the public finance sector. They cover their operating costs from the generated revenue and carry out their business activities as entrepreneurs, responsible for their own liabilities. Introduction: The development of science is the foundation of technical and social progress and a source of dynamic economic growth. Without scientific and research activities, it is difficult to imagine the development of civilisation, which, in its present form of technological advancement, requires in-depth scientific knowledge. In the Polish system of higher education and science, one of the organisational and legal forms of conducting scientific and research activity are research institutes, which play a large role in stimulating the growth of innovation in the Polish economy, regardless of the category assigned to them by the legislator. Methodology: The paper uses theoretical research methods, including an analysis of the provisions of the Act on Research Institutes, the Act on Higher Education and Science and the Act on Public Finance. The publication also reviews literature and common court judgments. Conclusions: In the Polish system of higher education and science one of the organisational and legal forms of conducting scientific and research activity are research institutes, whose legal status and scope of activity is regulated by the Act of 30 April 2010 on Research Institutes (Polish Journal of Laws: Dz.U. 2020 poz. 1383). This publication discusses the legal basis and forms of operation of research institutes, pointing to the public-commercial nature of their activities, which results from the legal status, scope of responsibility or financial independence of research institutes.

PL

Cel: Celem artykułu jest omówienie zagadnień związanych zarówno ze statusem prawnym, jak i umiejscowieniem instytutów badawczych w przestrzeni gospodarczej i naukowej. Szczególny charakter działalności instytutów polegający na dualizmie celów publicznych i komercyjnych sprawia, że w doktrynie i orzecznictwie trwają dyskusje i spory co do jednoznacznego określenia charakteru działania instytutów. Niniejsza publikacja analizuje i wskazuje na publiczno-komercyjny charakter działalności. Niezależnie bowiem od misji publicznej oraz możliwości otrzymania dotacji z budżetu państwa, instytuty są przecież samofinansującymi się podmiotami zarejestrowanymi w KRS, wyłączonymi z katalogu jednostek sektora finansów publicznych. Pokrywają koszty działalności z uzyskiwanych przychodów i prowadzą działalność gospodarczą jako przedsiębiorcy, samodzielnie odpowiadając za zaciągnięte zobowiązania. Wprowadzenie: Rozwój nauki jest fundamentem postępu technicznego i społecznego oraz źródłem dynamicznego wzrostu gospodarczego. Bez działalności naukowo-badawczej trudno wyobrazić sobie rozwój cywilizacji, która w obecnej formie zaawansowania technologicznego wymaga pogłębionej wiedzy naukowej. W polskim systemie szkolnictwa wyższego i nauki jedną z form organizacyjno-prawnych prowadzenia działalności naukowo-badawczej są instytuty badawcze, które odgrywają dużą rolę w stymulowaniu wzrostu innowacyjności polskiej gospodarki, niezależnie od kategorii nadanej im przez ustawodawcę. Metodologia: W pracy wykorzystano teoretyczne metody badawcze, w tym analizę przepisów ustawy o instytutach badawczych, ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce oraz ustawy o finansach publicznych. W publikacji dokonano również przeglądu literatury oraz wyroków sądów powszechnych. Wnioski: W polskim systemie szkolnictwa wyższego i nauki jedną z form organizacyjno-prawnych prowadzenia działalności naukowo-badawczej są instytuty badawcze, których status prawny oraz zakres działalności reguluje ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (Dz.U. 2020 poz. 1383). W niniejszej publikacji omówiono podstawy prawne oraz formy działania instytutów badawczych, wskazując na publiczno-komercyjny charakter ich działalności, który wynika ze statusu prawnego, zakresu odpowiedzialności czy też samodzielności finansowej instytutów badawczych.

15

Ocena produktów w cyklu życia na tle kwalitologicznej działalności Profesora Romualda Kolmana. Tekst w 100-lecie urodzin Profesora

Kłos Zbigniew

Problemy Jakości

|

2022

|

R. 54, nr 3

2--8

PL

Cel: Głównym celem artykułu jest wskazanie inspirującej roli Profesora Romualda Kolmana w rozwoju prac naukowych i aplikacyjnych skupionych na zagadnieniach oceny produktów, w szczególności w obszarze tematycznym uwzględniającym ich cykl życia. Projekt badania/metodyka badawcza/koncepcja: Wspomniane wyżej rozważania mają swoje źródło w zauważanych w otoczeniu, nie tylko w odniesieniu do obiektów technicznych, przemianach jakościowych, które to przemiany winny być analizowane i oceniane w całym cyklu życia produktów. Wyniki/wnioski: Analiza dostępnych materiałów publikacyjnych autorstwa Profesora Romualda Kolmana i innych autorów wskazuje, iż był on pierwszą osobą w polskim środowisku naukowym wskazującą na konieczność oceniania produktów w perspektywie ich cyklu życia, to jest od projektowania do likwidacji. Ograniczenia: Z racji językowego zasięgu oddziaływania publikacji Profesora Romualda Kolmana (publikacje w języku polskim) analizę oddziaływania tych publikacji ograniczono głównie do opracowań w języku polskim. Zastosowanie praktyczne: Podjęta w artykule problematyka jest praktycznym wyrazem doceniania twórczej działalności Profesora Romualda Kolmana, będąc przy okazji 100-lecia urodzin wyrazem uznania dla tej działalności. Oryginalność/wartość poznawcza: Do analizy dokonanej w tym artykule podjęto niewskazywane do tej pory, wybrane dokonania jednego z pionierów rozwijania problematyki kwalitologicznej w Polsce, ujawniające się aktualnie w tak intensywnie rozwijanej tematyce, kryjącej się pod hasłem „zarządzania cyklem życia" (Life Cycle Management).

EN

Purpose: The main goal of this paper is to indicate the inspiring role of Professor Romuald Kolman in the development of scientific and applied works on evaluation of products, especially in problem area taking into consideration their life cycle. Design/methodology/approach: The above mentioned considerations have their source in observed, not only in relation to technical objects, quality transformations, which should be analyzed and evaluated throughout the whole life cycle of products. Findings/conclusions: The analysis of publications of Professor Kolman and other authors indicates that he was the first Polish scientists to show the necessity of evaluating products in the perspective of their life cycle, i.e. from design to final disposal. Research limitations: Because of the Polish language range of Profesor Kolman publications, the analysis of effects of these publications is limited to Polish language. Practical implications: The issues discussed in the article are practical expression of appreciation of creative activities of Professor Kolman, being on the occasion of the 100th anniversary of his birth a form of special recognition of this activity. Originality/value: For the analysis performed in this article, selected, not indicated so far achievements of one of the pioneers in the development of quality science in Poland, which are currently being revealed in such an intensively developed scientific problem area named „Life Cycle Management” were undertaken.

16

The commercialisation of research and development results for cybersecurity

Chałubińska-Jentkiewicz Katarzyna

Cybersecurity and Law

|

2022

|

Vol. 8 (2)

7--16

EN

Under current legislation, an institution of higher education may only form single-person companies (special purpose vehicles) for the purpose of indirect commercialisation, consisting in subscribing to or acquiring shares in companies or subscribing to subscription warrants entitling them to acquire shares in companies to implement or prepare for the application of the results of scientific research or the related know-how. The results of scientific research may contribute to improving cybersecurity.

PL

Ustawodawca wskazuje, że uczelnia w celu komercjalizacji pośredniej polegającej na obejmowaniu lub nabywaniu udziałów lub akcji w spółkach lub obejmowaniu warrantów subskrypcyjnych uprawniających do zapisu lub objęcia akcji w spółkach w celu wdrożenia lub przygotowania do wdrożenia wyników działalności naukowej lub know-how związanego z tymi wynikami może tworzyć wyłącznie jednoosobowe spółki kapitałowe (spółki celowe). Wyniki działalności naukowej mogą służyć m.in. poprawie cyberbezpieczeństwa.

17

Badania naukowe w dziedzinie architektury, czyli wciąż niewykorzystany potencjał

Malec Tomasz Eugeniusz

Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Technicznej w Katowicach

|

2021

|

nr 13

47--54

PL

Architektura jest dziedziną nauki i sztuki, w której badania naukowe prowadzące do rozwoju naszej wiedzy powinny odgrywać zasadniczą rolę. Im większa wiedza o otaczającym nas świecie i o nas samych, tym jesteśmy w stanie zaprojektować lepsze obiekty budowlane. Badania naukowe mogą więc być związane ze wszystkimi aspektami projektowania budynków, budowli i krajobrazu, projektowania wnętrz, projektowania detali architektonicznych, wznoszenia obiektów budowlanych i zagospodarowania terenu, funkcjonowania budynków, budowli i terenu obecnie, lub w przeszłości, renowacji, konserwacji, przebudowy i rozbudowy istniejących obiektów budowlanych, etc. Istotą tych badań jest właśnie zdobywanie nowej wiedzy i poszerzanie naszych horyzontów myślowych, co jest możliwe tylko i wyłącznie po zmianie stereotypowego podejścia do poszczególnych problemów architektonicznych. Niniejszy artykuł, którego głównym celem jest nawiązanie dyskursu naukowego, dotyczącego powyższej tematyki, przedstawia nowoczesną, proekologiczną koncepcję badań naukowych w dziedzinie architektury wraz z obrazem związanych z nią kontrowersji.

EN

Architecture is a field of science and art in which research leading to the advancement of our knowledge should play an essential role. The more we know about the world around us and about ourselves, the better building structures we are able to design. Scientific research can, therefore, be related to all aspects of building, structure and landscape design, interior design, designing architectural details, erection of buildings and land development, functioning of buildings, structures and land now or in the past, renovation, maintenance, reconstruction and expansion of existing facilities construction, etc. The essence of the above-mentioned research is, precisely, the acquisition of new knowledge and broadening our mental horizons, which is possible only and exclusively if we stop the stereotypical approach to particular architectural problems. This article, the purpose of which is to establish a scientific discourse on the subject, presents a modern, pro-ecological concept of scientific research in the field of architecture along with the related controversy.

18

Rola analityki chemicznej w badaniach inter- i multidyscyplinarnych

Kurek Eliza, Michalska-Kacymirow Magdalena, Bulska Ewa

Analityka : nauka i praktyka

|

2021

|

nr 3

14--20

PL

Wielodyscyplinowe badania, w których uczestniczą przedstawiciele różnych gałęzi nauki i biznesu, są dużym wyzwaniem, dają jednak wiele satysfakcji i stwarzają zupełnie nowe możliwości badawcze i rozwojowe.

19

Ponad 50 lat działalności Wrocławskiej Szkoły Laserowej na Politechnice Wrocławskiej

Michalski Wojciech, Mydlikowski Remigiusz

Zeszyty Naukowe Wydziału Elektrotechniki i Automatyki Politechniki Gdańskiej

|

2020

|

Nr 70

37--40

PL

W chwili obecnej Wrocławska Szkoła Laserowa (WSL) jest znanym na świecie ośrodkiem badawczym, w którym prowadzone są badania naukowe oraz opracowywane nowe rozwiązania dziedzinie techniki laserowej. Twórcą WSL był prof. Zbigniew Godziński. Pod kierunkiem Profesora grupa badawcza, w skład której wchodzili dr Jan Kupka i dr Romuald Nowicki, w roku 1967 uruchomiła pierwszy „wrocławski laser” (trzeci w Polsce, po Politechnice Warszawskiej i WAT). W 1976 roku grupa badawcza pod kierunkiem prof. R. Nowickiego uruchomiła laser molekularny CO2 generujący promieniowanie o długości fali 10,6 μm. Krokiem milowym na drodze rozwoju WSL był rok 1992. Pałeczkę założycieli WSL przejmuje młody (teraz już na emeryturze) prof. Krzysztof Abramski. Tworzy on „Grupę Elektroniki Laserowej”, która obecnie liczy dziesięciu pracowników naukowych i jedenastu doktorantów w ramach Katedry Teorii Pola, Układów Elektronicznych i Optoelektroniki na Wydziale Elektroniki Politechniki Wrocławskiej. W chwili obecnej Grupa ta prowadzi intensywne badania naukowe w kilku kierunkach: Ultraszybkie lasery femtosekundowe, zjawiska nieliniowe w światłowodach w bliskiej i średniej podczerwieni; Metrologia laserowa; Spektroskopia laserowa do detekcji śladowych gazów; Mikroobróbka laserowa. W artykule opisano w wielkim skrócie historię WSL, która liczy już ponad 50 lat.

EN

At present, the Wrocław Laser School is a center where scientific research and innovative solutions in the field of laser technology are conducted. The founder of this school was prof. Zbigniew Godziński. Under the supervision of the Professor, the research group, which included Jan Kupka (PhD) and Romuald Nowicki (PhD), in 1965 launched the first "Wrocław laser" (third in Poland, after the Warsaw University of Technology and the Military University of Technology). In 1975, a research group led by prof. R. Nowicki launched a CO2 molecular laser generating radiation with a wavelength of 10.6 μm. From 1992 to the present day, the development of the school has been inspired by prof. Abramski (retired for 2 years, but still professionally active). Currently, the Wrocław Laser School conducts intensive research in several directions: Ultrafast femtosecond lasers, non-linear phenomena in near and mid-infrared fibers; Laser metrology; Laser spectroscopy for the detection of trace gases; Laser micromachining. The article briefly describes the history of Wrocław Laser School, which is over 50 years old.

20

The empirical dimension of the identity of security siences

Pieczywok Andrzej

Zeszyty Naukowe SGSP / Szkoła Główna Służby Pożarniczej

|

2020

|

Nr 75 (tom 3)

107--131

EN

The effectiveness of any scientific research depends on the correct preparation of the research project. This cannot be done without the practical capability of applying scientific methodology. In the research process, the way of defining certain facts or the operationalization of concepts is of great importance. A key issue is the accuracy and reliability of research, as well as the construction of a theory based on an axiomatically structured layout of empirically verified theorems. The article is an important voice in a broader discussion of identity building in security science. The author is convinced that the empirical dimension of the identity of security sciences will find its application in the research procedure, as well as in the implementation of qualification work in this area.

PL

Efektywność wszelkich badań naukowych uwarunkowana jest prawidłowym przygotowaniem projektu badawczego. Nie da się tego zrobić bez praktycznych umiejętności stosowania naukowej metodologii. W procesie badawczym duże znaczenie ma sposób definiowania określonych faktów czy też operacjonalizacja pojęć. Istotną sprawą jest kwestia trafności i rzetelności badań, jak również budowy teorii opartej na aksjomatycznie ustrukturowanym układzie twierdzeń weryfikowanych empirycznie. Artykuł jest ważnym głosem w szerszej dyskusji dotyczącej budowania tożsamości nauk o bezpieczeństwie. Autor jest przekonany, że empiryczny wymiar tożsamości nauk o bezpieczeństwie znajdzie swe zastosowanie w procedurze prowadzonych badań, a także w realizacji prac kwalifikacyjnych z tego obszaru.