PL
 |
EN
Preferencje help
Polish version English version Język
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników

Znaleziono wyników: 15

Liczba wyników na stronie
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
Wyniki wyszukiwania
Wyszukiwano:
w słowach kluczowych:  Sandomierz
help Sortuj według:

help Ogranicz wyniki do:
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
1
Content available Results of the latest interdisciplinary research conducted in the Church of St. James in Sandomierz
Doroz-Turek Małgorzata, Gołembnik Andrzej, Kamińska Justyna, Rabiega Kamil
Architectus
|
2024
|
Nr 3 (79)
3--12
EN
The article is a summary of interdisciplinary research conducted in the 13th-century Dominican Church of St. James in Sandomierz in May 2022. The research included an archaeological survey located at the junction of the presbytery and the nave, followed by an architectural and historical-artistic analysis of the discovered walls and architectural details. The aim of the work was to obtain new materials regarding the beginnings and subsequent transformations of the church of St. James. In addition to traditional research and documentation methods, digital technologies were used, i.e. digital photography, laser scanning and photogrammetry. The stages of archaeological work recorded in this way could be incorporated into the existing digital 3D model of the entire monastery complex. Archaeological methods, as well as preserved source materials (textual and iconographic) were used to date individual structures. Due to later excavations (related to reconstructions and burials), the relationship between the layers recorded in the excavation did not create a clear sequence and cannot be the basis for findings regarding chronology. The initial dating was therefore based on the relationship between the walls and on the dimensions of the discovered bricks. It was established that the brick foundation marked as k. 43/44 may come from the 13th-century and constitute a fragment of the unpreserved choir partition of the church–this hypothesis will require verification in the future. Additionally, a previously unknown, possibly medieval wall with a NS course (k. 3) on the line of pillars between the naves was uncovered, as well as a vaulted ceiling of the vestibule of the crypt under the Martyrs’ Chapel. The discovered architectural details include a fragment of a 13th-century ceramic molding, perhaps coming from the choir partition, and stone floor slabs. The discovered brick structures, architectural details and traces of numerous secondary excavations prove that the examined part of the church has undergone numerous transformations over the centuries and was intensively used for burials.
PL
Artykuł stanowi podsumowanie badań interdyscyplinarnych przeprowadzonych w maju 2022 r. w mającym XIII-wieczną metrykę kościele dominikańskim pw. św. Jakuba w Sandomierzu. Badania obejmowały wykonanie sondażu archeologicznego założonego na styku prezbiterium i korpusu nawowego, a następnie analizę architektoniczną i historyczno-artystyczną odkrytych murów i detalu architektonicznego. Prace miały na celu pozyskanie nowych materiałów dotyczących początków i późniejszych przekształceń kościoła pw. św. Jakuba. Oprócz tradycyjnych metod badawczych i dokumentacyjnych wykorzystano technologie cyfrowe, tj. fotografię cyfrową, skanowanie laserowe i fotogrametrię. Zarejestrowane w ten sposób etapy prac archeologicznych można było dzięki temu włączyć w istniejący już cyfrowy model 3D całego zespołu klasztornego. Do datowania poszczególnych struktur wykorzystano, poza metodami archeologicznymi, zachowane materiały źródłowe (tekstowe oraz ikonograficzne). Relacja zarejestrowanych w wykopie warstw ze względu na późniejsze wkopy (związane z przebudowami i pochówkami) nie tworzyła czytelnej sekwencji i nie może być podstawą wiążących ustaleń chronologicznych. Wstępne datowanie oparto zatem na relacji zachodzącej pomiędzy murami oraz na wymiarach odsłoniętych cegieł. Ustalono, że ceglany fundament oznaczony jako k. 43/44 może pochodzić z XIII w. i stanowić fragment niezachowanej przegrody chórowej kościoła–hipoteza ta będzie wymagała weryfikacji w przyszłości. Odsłonięto ponadto nieznany wcześniej, być może średniowieczny mur o przebiegu NS (k. 3) na linii filarów międzynawowych, a także pachę sklepienną sklepienia przedsionka krypty pod kaplicą Męczenników. Wśród odkrytych detali architektonicznych należy wyróżnić fragment XIII-wiecznej kształtki ceramicznej, być może pochodzącej z przegrody chórowej oraz kamienne płyty posadzkowe. Odkryte struktury murowane, detal architektoniczny oraz ślady licznych wkopów świadczą o tym, że badana część świątyni ulegała na przestrzeni wieków licznym przekształceniom, a także była intensywnie wykorzystywana do pochówków.
2
Content available Urbanizacja Małopolski na przełomie wieków XIII i XIV pod rządami Leszka Czarnego, Przemysła II i Wacława II Czeskiego: kompozycje i programy układów lokacyjnych
Krasnowolski Bogusław
Teka Komisji Urbanistyki i Architektury Oddział PAN w Krakowie
|
2020
|
T. 48
395--422
PL
Artykuł niniejszy jest kontynuacją wcześniejszej publikacji autora, poświęconej urbanizacji Małopolski pod rządami Bolesława Wstydliwego (Krasnowolski, 2004–2005, s. 36–37, 38–39). Zarazem jest to rozwinięcie tematu obszernej pracy autora sprzed kilkunastu lat (Krasnowolski, 2004) . Omawiany okres zamyka się zasadniczo w ćwierćwieczu, w latach 1279–1306. Pierwsza z tych dat to początek panowania Leszka Czarnego jako następcy Bolesława Wstydliwego, druga - zajęcie Krakowa przez Władysława Łokietka, konkurującego skutecznie z władcami Czech, wykorzystującego śmierć Wacława III (Wyrozumski, 1992, s. 200–201). Ówczesną urbanizację uznać można za kontynuowanie polityki miejskiej Bolesława Wstydliwego, przy nieco mniejszej dynamice działań, co wynikało z niestabilności politycznej.
EN
The article follows on an earlier publication by the author devoted to the urban development of Małopolska under Boleslaus the Modest (Krasnowolski, 2004–2005, pp. 36–37, 38–39). At the same time, it expands the subject discussed by the author in another work several years ago (Krasnowolski, 2004). The period in question was actually a quarter of a century from 1279 to 1306. The first of these dates marks the start of the reign of Leszek the Black (Leszek Czarny), successor to Boleslaus the Modest (Bolesław Wstydliwy), and the latter - capture of Kraków by Ladislaus the Elbow–High (Władysława Łokietka), efficiently competing with the rulers of Bohemia and exploiting the death of Wenceslaus III of Bohemia (Wyrozumski, 1992, pp. 200–201). Urban development from the time can be considered continuation of the urban development policy of Boleslaus the Modest, yet at a lower dynamic, due to political instability
3
Content available remote Od ziarna piasku po taflę szkła. Wystawa edukacyjna na Zamku Królewskim w Sandomierzu
Szkło i Ceramika
|
2020
|
R. 71, nr 3
68--69
PL
Historia produkcji szkła w Sandomierzu i jego okolicy sięga lat 30. XX wieku, a jej rozwój odegrał istotną rolę w rozkwicie gospodarczym miasta i okolic. Z tego powodu wystawa uwzględnia narrację historyczną pomiędzy Sandomierzem a zlokalizowaną na jego terenie hutą szkła. Poza historycznym rysem, zwiedzający muzeum mają okazję poznać proces technologii produkcji szkła w najdrobniejszych detalach – od ziarna piasku aż po wysokoprzetworzoną taflę szkła. Ekspozycja nie jest skierowana wyłącznie dla turystów, ale ma kluczowe znaczenie dla samych mieszkańców Sandomierza, którzy od pokoleń są związani z hutą.
4
Content available Badania architektoniczne dzwonnicy kościoła pw. św. Jakuba Apostoła w Sandomierzu
Doroz-Turek M.
Architectus
|
2018
|
Nr 4 (56)
13--30
PL
W artykule zaprezentowano wyniki badań architektonicznych przeprowadzonych w dzwonnicy kościoła pw. św. Jakuba Apostoła klasztoru dominikanów w Sandomierzu. Celem badań było ukazanie autentycznej formy dzwonnicy na tle późniejszych przeobrażeń i prac remontowo-konserwatorskich. Przedstawiony został krótki zarys historii powstania zakonu dominikanów, erekcji klasztoru w Sandomierzu oraz początki średniowiecznej architektury dominikańskiego kościoła. Kwerenda archiwalna i stan badań pozwoliły na przeprowadzenie analizy i interpretacji źródeł ikonograficznych na tle historycznych dokumentów. Dzięki temu i na podstawie własnych badań architektonicznych, opartych na dokładnej inwentaryzacji tej części kościoła, autorka podjęła się próby określenia faz budowy dzwonnicy.
EN
The article presents the results of an architectural research carried out in the belfry of the church of St James the Apostle of the Dominican Monastery in Sandomierz. The aim of the research was to show the authentic form of the belfry in the light of the subsequent transformations as well as renovation and conservation works. A short outline of the history of founding the monastery in Sandomierz along with the beginnings of the medieval architecture of the Dominican church were presented. The archival searchquery and the state of research permitted an analysis and interpretation of iconographic sources in the light of historical documents. In view of the above-mentioned research and by virtue of her own architectural study based on a thorough architectural inventory of this part of the church, the author undertook an attempt to determine the phases of the construction of the belfry.
5
Content available remote XVI Zjazd Seniorów Przemysłu Szklarskiego 5–8 maja 2017 r., Sandomierz
Malinowska M., Zarański J., Hara R.
Szkło i Ceramika
|
2017
|
R. 68, nr 3
38--39
6
Content available remote Karty z historii produkcji szkła płaskiego w 1000-letnim Sandomierzu
Zarański J., Popławski Z.
Szkło i Ceramika
|
2017
|
R. 68, nr 1
37--39
7
Content available remote Pół wieku od uruchomienia Huty Szkła Okiennego w Sandomierzu
Węglowski A., Węglowski A.
Szkło i Ceramika
|
2016
|
R. 67, nr 5
36--38
8
Content available Zmiany klimatyczne w Sandomierzu w latach 1971-2006
Miczyński J., Siwecka M.
Inżynieria Ekologiczna
|
2012
|
Nr 30
97-118
PL
Celem podjętych badań była ocena i charakterystyka warunków termicznych i opadowych zmian klimatycznych w Sandomierzu w okresie wielolecia 1971-2006. Analiza opierała się o wartości średnie miesięczne i roczne dotyczące temperatury oraz opadu. Szczególną uwagę zwrócono na ich wzajemne relacje w raz z wykreśleniem trendów na przyszłość do roku 2020. Po scharakteryzowaniu struktury średniej wartości temperatury powietrza i opadu atmosferycznego w poszczególnych miesiącach, dokonaniu charakterystyki zmienności i ich wysokości, oraz ustaleniu czasowych tendencji temperatury i opadów w badanym okresie, stwierdzono, iż w ostatnim 36-leciu wystąpił zespół niekorzystnych zjawisk atmosferycznych skutkujących przyśpieszeniem procesu globalnego ocieplenia. Potwierdzając tym przewidywania i obawy naukowców. Analiza przedstawionego materiału upoważnia do prognozy, iż do roku 2020 następować będzie dalszy spadek opadów atmosferycznych, oraz wzrost temperatury powierza. Zmiany klimatyczne będą wpływać także na roślinność oraz rolnictwo. Wydłuży się okres wegetacyjny roślin wymuszając potrzebę wprowadzania nowych odmian uprawnych, oraz zrezygnowania z dotychczasowo uprawianych. Ocieplenie może doprowadzić do zmian w porach roku. Na tej podstawie można stwierdzić, iż w Sandomierzu do roku 2020 zmiany będą zachodziły i pokryją się z międzynarodowymi raportami o zmianach klimatu.
9
Historia i współczesność górnictwa Starówki i tajemnicze podziemia Opatowa i Sandomierza
Bożek Z.
Bezpieczeństwo Pracy i Ochrona Środowiska w Górnictwie
|
2010
|
nr 11
47-52
PL
Uratowane dzięki naukowcom AGH oraz fachowcom przedsiębiorstw robót górniczych
10
Content available remote Sandomierz wita Seniorów Przemysłu Szklarskiego!
Biernacka-Pruszkowska D.
Szkło i Ceramika
|
2009
|
R. 60, nr 4
28-28
11
Content available remote Mgr inż. Marian Ciągło
Ciągło A., Ciągło M.
Szkło i Ceramika
|
2009
|
R. 60, nr 4
29-33
12
Content available remote Co dalej z sandomierskim wzgórzem?
Sumara A.
Geoinżynieria : drogi, mosty, tunele
|
2008
|
nr 1
14-17
PL
Zabytkowa część Sandomierza stanęła w obliczu katastrofy geologicznej, co związane jest z jego położeniem na lessowym wzgórzu. Struktura geologiczna wzgórza oraz rozwój infrastruktury miejskiej powodują, że jest ono narażone na rozsuwanie się a co za tym idzie, do zniszczenia części miasta.
EN
The historical part of Sandomierz faces the geological disaster. It is connected with the location on the loess hill. Geological structure of the hill and development of urban infrastructure cause it is a subject to draw aside and, thus destroying of part of the town. The problem is known to authorities since years but despite there were done many securing works which are not satisfactory. The local council worked out a project to secure financing from EU to revitalize the Old Town but it was rejected. There are two opinions which are supplemented to the article by the Sandomierz Mayor, Jerzy Borowski and Sylwia Tomecka-Suchoń who have taken part in georadar investigation on the terrain of Old Town Square in Sandomierz.
13
Nasza historia cegłą budowana
Sobiepanek A.
Ceramika Budowlana
|
2008
|
R. 56, nr 2
29-30
14
Siła wiatru dla wody
Stolarski K., Dull A.
Przegląd Komunalny
|
2007
|
nr 10
68-68
PL
Sandomierz oraz okoliczne miejscowości położone na terenie kilku sąsiednich gmin zaopatrywane są w wodę z ujęcia "Romanówka". Jest ono zlokalizowane w odległości ok. 14 km od granic miasta w kierunku północnym. Pozyskuje się z niego wody podziemne z poziomu trzeciorzędowego - jurajskiego. Eksploatację ujęcia rozpoczęto w 1976 r.
15
Od rurmistrza po współczesność
Stolarski K.
Przegląd Komunalny
|
2006
|
nr 10
84-85
PL
Historia wodociągów sandomierskich sięga początku XVI w., jednak okoliczności i czas budowy pierwszego wodociągu w Sandomierzu nie są dokładnie znane. Wiadomo, że już w 1504 r. sandomierscy rajcy chcieli zatrudnić u siebie studniarza i rurmistrza - Jana z Lubawki.
first rewind previous Strona / 1 next fast forward last
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.