Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

Technologie plazmowe. Perspektywy rozwoju i zastosowania – mapa drogowa

Stryczewska Henryka Danuta

Przegląd Elektrotechniczny

|

2026

|

R. 102, nr 2

1--7

PL

Technologie plazmowe należą do zaawansowanych technologii elektrotechnicznych wykorzystujących wyładowania elektryczne do generacji plazmy. Badania nad rozwojem i zastosowaniami technologii plazmowych wymagają interdyscyplinarnej współpracy przedstawicieli różnych dziedzin i dyscyplin naukowych. Należą do nich nauki inżynieryjno-techniczne, elektrotechnika, inżynieria materiałowa, fizyka i chemia plazmy, inżynieria środowiska, inżynieria biomedyczna, energetyka i informatyka techniczna. Praca przedstawia aktualny stan badań w dziedzinie rozwoju i zastosowań technologii plazmowych, ze szczególnym uwzględnieniem technologii nietermicznej plazmy – mapę drogową rozwoju technologii plazmowych w elektrotechnice – przygotowywaną w ramach prac Sekcji Materiałów i Technologii Elektrotechnicznych KE PAN.

EN

Plasma technologies are among the advanced electrical engineering technologies that use electrical discharge to generate plasma. Research into the development and applications of plasma technologies requires interdisciplinary cooperation between representatives of different fields and scientific disciplines. These include engineering sciences, electrical engineering, materials engineering, plasma physics and chemistry, environmental engineering, biomedical engineering, power engineering and technical informatics. The paper presents the current state of research in the field of plasma technology development and applications, with particular emphasis on non-thermal plasma technology - a roadmap for the development of plasma technology in electrical engineering - prepared within the framework of the work of the Electrotechnical Materials and Technologies Section of the EC PAS.

2

Zrównoważone zarządzanie wodą w energetyce jako element bezpieczeństwa środowiskowego państwa

Telega Adrianna

Energetyka

|

2026

|

nr 5

203--215

PL

Zrównoważone zarządzanie wodą w energetyce można rozpatrywać jako jeden z praktycznych sposobów wzmacniania bezpieczeństwa środowiskowego państwa, ponieważ łączy ochronę zasobów i ekosystemów wodnych z utrzymaniem stabilności działania infrastruktury krytycznej. Woda pozostaje ważna dla wielu segmentów łańcucha energii (m.in. wytwarzania, chłodzenia i procesów technologicznych), a obserwacje z ostatnich lat w Europie sugerują, że stres wodny (susze, niskie stany wód, podwyższone temperatury wód) może okresowo ograniczać dostępność części mocy wytwórczych oraz zwiększać presję na odbiorniki. W tym ujęciu gospodarka wodna w energetyce może wpływać równolegle na jakość środowiska i odporność systemu energetycznego. Celem artykułu jest uporządkowanie zależności w układzie woda-energia-środowisko oraz wskazanie, w jaki sposób praktyki zrównoważonej gospodarki wodnej mogą wspierać bezpieczeństwo środowiskowe państwa.

EN

Sustainable water management in the energy sector can be viewed as one of the practical ways to strengthen a country’s environmental security, since it combines the protection of water resources and aquatic ecosystems with maintaining the stable operation of critical infrastructure. Water remains a crucial issue for many segments of the energy value chain (i.a., generation, cooling, and technological processes) and recent observations in Europe suggest that water stress (drought, low water levels, elevated water temperatures) can periodically constrain the availability of part of the generation capacity and increase pressure on receiving water bodies. From this perspective, water management in the energy sector can simultaneously affect environmental quality and the energy system resilience. The article aims to structure the interdependencies within the water–energy–environment nexus and to indicate how sustainable water management practices can support a country’s environmental security.

3

Osłony przed promieniowaniem jonizującym oraz przykłady metod i urządzeń stosowanych podczas badań nieniszczących w sektorze energetycznym

Kaleta Krzysztof, Polak Marek, Lepiarz Mariusz, Górski Jacek

Energetyka

|

2026

|

nr 1

34--39

PL

Promieniowanie jonizujące wykorzystywane w nieniszczących badaniach materiałowych stanowi istotny czynnik ryzyka dla personelu oraz środowiska pracy. Z tego powodu stosowanie odpowiednich osłon ochronnych jest kluczowe przede wszystkim dla spełnienia wymagań bezpieczeństwa radiologicznego, jak również w konsekwencji dla zapewnienia bezawaryjnego funkcjonowania istotnych instalacji energetycznych. W artykule przedstawiono rodzaje osłon stosowanych podczas badań z użyciem promieniowania rentgenowskiego oraz izotopów promieniotwórczych, omówiono materiały ochronne ze szczególnym uwzględnieniem ołowiu i betonu oraz zaprezentowano techniczne rozwiązania konstrukcyjne wykorzystywane w sektorze energetycznym. Artykuł stanowi przegląd aktualnych praktyk inżynierskich oraz wskazuje czynniki, które należy uwzględnić podczas projektowania i eksploatacji osłon radiologicznych. Zaprezentowano też przegląd innych metod i urządzeń, które wykorzystywane są do badań nieniszczących (NDT) w sektorze energetycznym.

EN

Ionizing radiation used in non-destructive testing (NDT) represents a significant risk factor for personnel and the working environment. Therefore, the use of adequate radiation shielding is essential to ensure radiological safety requirements and, consequently, to ensure the failure-free operation of important energy installations. This article presents various types of protective shields used in tests involving X-ray radiation and radioactive isotopes, discusses shielding materials with particular emphasis on lead and concrete but also presents technical design solutions used in the energy sector. The article provides an overview of current engineering practices and identifies factors that should be considered when designing and operating radiation shields. An overview of other methods and devices used for non-destructive testing in the energy sector was also presented.

4

Development of offshore wind energy in Poland—Opportunities and threats

Kokorniak Anna, Gabriel-Półrolniczak Urszula

Zeszyty Naukowe Politechniki Morskiej w Szczecinie

|

2025

|

nr 84 (156)

129--147

EN

Faced with the European Union’s growing expectations regarding the intensification of energy generation from renewable sources, Poland, like many other European countries, has encountered the enormous challenge of introducing energy produced by offshore wind farms (OWFs) into the energy market. This article aims to present the current state of development of offshore wind farms (OWFs) in Poland and to identify the main opportunities and threats associated with the further development of this sector in the domestic and international context. The direction of the current rapid investment growth in this area stems from decisions of the European Parliament and the European Council, which require intensified efforts to increase the share of energy obtained from renewable sources in the energy mix. At the same time, the creation of an energy base in the form of offshore wind farms in Poland contributes to energy diversification and improves the country’s energy security. Several projects are currently underway in the Polish Baltic Economic Zone, the largest of which include Baltica 2 and Baltica 3, led by PGE Polska Grupa Energetyczna and the Danish company Ørsted. The construction of offshore wind farms encounters several barriers that hinder project implementation; however, long-term energy production can bring numerous benefits to Poland. This paper highlights the key advantages of offshore wind farm development, including Poland’s energy sovereignty, job creation, and strengthened efforts to reduce greenhouse gas emissions. The greatest threats, however, include an underdeveloped local supply chain, unpredictable legislative changes, and the risk of delays due to environmental requirements. Considering the limitations associated with the lack of production continuity and the ability to fully utilize the electricity generated by offshore wind farms, solutions for industrial-scale electricity storage are presented, including conversion to compressed air using compressed air energy storage (CAES) technology, and the conversion of electricity into chemical energy in the form of hydrogen (H2).

5

Impact of the energy commodity global prices on the disaggregated inflation: the case of Poland

Palac Piotr, Tomala Justyna

Polityka Energetyczna

|

2025

|

T. 28, z. 2

91--112

EN

The objective of the article is to estimate the impact of energy commodity prices, particularly oil, coal, and natural gas, on disaggregated inflation in Poland. The empirical part was based on multiple regression models constructed using simple OLS methods, providing short-run analysis. The study focused on inflation in the areas of food, housing, transportation, and core inflation. The study revealed that energy commodity prices have a significant impact on three out of four considered inflation categories, with the nature of this interaction varying across sectors. Coal and natural gas prices had a substantial effect on housing sector inflation (ECPI), while oil prices exerted the most significant influence on transportation sector inflation (TCPI). None of the variables affected inflation in the food area. This type of differentiation underscores the importance of disaggregated inflation analysis. Macroeconomic control variables, such as the output gap, exchange rate, and interest rates, also played a crucial role in the model. A positive output gap increases inflationary pressure, and exchange rates, particularly the real effective exchange rate (REER), can suppress price growth, especially in import-dependent sectors like transportation. Interest rates also had a pronounced impact on inflation, highlighting their role as a monetary policy tool. The study contributes to the development of knowledge on the impact of energy commodity prices, particularly oil, coal, and natural gas, on disaggregated inflation in Poland.

PL

Celem artykułu jest oszacowanie wpływu cen surowców energetycznych, w szczególności ropy naf towej, węgla i gazu ziemnego, na zdezagregowany wskaźnik inflacji w Polsce. Część empiryczna została oparta na modelach regresji wielorakiej skonstruowanych przy użyciu prostych metod OLS, zapewnia jących analizę krótkookresową. Badanie koncentrowało się na inflacji w obszarach żywności, mieszkań, transportu i inflacji bazowej. Badanie wykazało, że ceny surowców energetycznych mają znaczący wpływ na trzy z czterech rozpatrywanych kategorii inflacji, przy czym charakter tej interakcji różni się w zależno ści od sektora. Ceny węgla i gazu ziemnego miały znaczący wpływ na inflację w sektorze mieszkaniowym (ECPI), podczas gdy ceny ropy naftowej wywarły największy wpływ na inflację w sektorze transportu (TCPI). Żadna ze zmiennych nie wpłynęła na inflację w obszarze żywności. Ten rodzaj zróżnicowania pod kreśla znaczenie zdezagregowanej analizy inflacji. Makroekonomiczne zmienne kontrolne, takie jak luka produktowa, kurs walutowy i stopy procentowe, również odegrały kluczową rolę w modelu. Dodatnia luka produktowa zwiększa presję inflacyjną, a kursy walutowe, w szczególności realny efektywny kurs walu towy (REER), mogą tłumić wzrost cen, zwłaszcza w sektorach zależnych od importu, takich jak transport. Stopy procentowe również miały wyraźny wpływ na inflację, podkreślając ich rolę jako narzędzia polityki pieniężnej. Badanie przyczynia się do rozwoju wiedzy na temat wpływu cen surowców energetycznych, w szczególności ropy naftowej, węgla i gazu ziemnego, na zdezagregowany wskaźnik inflacji w Polsce.

6

Analityczno-Hierarchiczny Proces Decyzyjny (AHP-AI) w wyborze modelu biznesowego Klastra Energii

Węgrzyn Andrzej

Nowa Energia

|

2025

|

nr 2

71--73

PL

W artykule przedstawiono zastosowanie metody AHP wspieranej AI (AHP-AI) do wyboru modelu biznesowego Klastra Energii. Case Study obejmuje proces definiowania funkcji celu, ocenę pięciu wariantów inwestycyjnych według trzech kryteriów (tania energia, bezpieczeństwo ekonomiczne, szybkie efekty) i ranking alternatyw. Najlepszym wariantem według metodyki AHP-AI w jednym z wiodących Klastrów Energii w Polsce okazało się lokalne Centrum Dystrybucji Energii.

7

80 lat jakości Łukasiewicz – Górnośląskiego Instytutu Technologicznego w transferze wiedzy i technologii do polskiej gospodarki

Zieliński Adam, Purzyńska Hanna

Nowa Energia

|

2025

|

nr 2

56--58

PL

Łukasiewicz – Górnośląski Instytut Technologiczny obchodzi w br. jubileusz 80-lecia działalności, kontynuując tradycje trzech połączonych Instytutów: Instytutu Metalurgii Żelaza, Instytutu Spawalnictwa oraz Instytutu Napędów i Maszyn Elektrycznych Komel, które w 2019 r. zostały włączone do Sieci Badawczej Łukasiewicz. Każdy z tych Instytutów posiada bogaty dorobek, a uzyskane przez lata doświadczenie i rozpoznawalność stanowią istotne wartości dla rozwoju powołanego 1 stycznia 2023 r. Łukasiewicz – Górnośląskiego Instytutu Technologicznego.

8

Energy transformation towards climate neutrality in Poland

Nowakowski Rafał

Instal

|

2025

|

nr 1

6--13

EN

The paper presents the idea of modelling of rational energy mix in Polish Power System with multicriteria assessment methods. Desired generation stack can be predicted correctly in simplified manner under condition of choosing correct input parameters for modelling. Thus the different assumption for Polish future energy mix were discussed as well as investment assessment methods for modelling of power generation in the future in Poland under UE legislation requirements regarding decarbonisation goals up to 2050.

PL

Dokument przedstawia pomysł modelowania racjonalnego miksu energetycznego polskiego systemu elektroenergetycznego z wykorzystaniem multikryterialnych metod oceny. Docelowy stos źródeł wytwarzania może być poprawnie zaprognozowany w uproszczony sposób pod warunkiem wyboru właściwych danych wejściowych do modelowania. W związku z tym, w artykule, omówiono różne założenia przyszłego miksu energetycznego Polski, jak również różne metody oceny do modelowania przyszłego majątku wytwórczego w Polsce, biorąc pod uwagę wymagania regulacji UE dotyczące celów dekarbonizacji do roku 2050.

9

Zarządzanie kwestiami środowiskowymi, w tym ryzykami dotyczącymi gospodarki wodnej w projektach energetycznych – analiza barier instytucjonalnych i praktyk inżynierskich

Telega Adrianna

Energetyka

|

2025

|

nr 10

553--563

PL

Artykuł podejmuje krytyczną analizę uwarunkowań instytucjonalnych oraz praktyk inżynierskich determinujących zarządzanie zagadnieniami środowiskowymi w sektorze energetycznym w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem ryzyk związanych z gospodarką wodną w kontekście realizacji inwestycji infrastrukturalnych. Zwrócono uwagę na niespójności przepisów prawa, trudności interpretacyjne w zakresie procedur wodnoprawnych i środowiskowych oraz na ograniczony poziom współpracy między instytucjami. Na podstawie studiów przypadków i konsultacji ze specjalistami realizującymi inwestycje energetyczne zidentyfikowano istotne problemy praktyczne, tj. m.in. ograniczenia swobody projektowej, opóźnienia proceduralne oraz utrudniania we wdrażaniu nowoczesnych rozwiązań technologicznych. Podkreślono konieczność systemowego powiązania wyników ocen oddziaływania na środowisko z harmonogramami realizacji inwestycji oraz poszczególnymi etapami zarządzania cyklem życia projektów. Zwrócono również uwagę na potrzebę szerszego wdrażania rozwiązań technicznych, takich jak lokalne systemy retencji, technologie ponownego wykorzystania wód oraz odzysku zasobów, a także narzędzi wspierających prognozowanie hydrologiczne. Podkreślono ponadto kluczowe znaczenie współpracy pomiędzy administracją publiczną a podmiotami projektowymi i wykonawczymi zaangażowanymi w realizację przedsięwzięć inwestycyjnych.

EN

The article provides a critical analysis of institutional conditions and engineering practices determining the management of environmental issues in the energy sector in Poland, with particular emphasis on the risks associated with water management in the context of the implementation of infrastructure investments. The article highlights inconsistencies in legislation, interpretative difficulties as regards water legal and environmental procedures and the limited cooperation between institutions. A comprehensive review of case studies and consultations with energy investment specialists have revealed a number of significant practical issues. These include restrictions on design freedom, procedural delays and obstacles to the implementation of modern technological solutions. The article emphasizes the need for a systemic link not only between the results of environmental impact assessments and investment implementation schedules but also various stages of project life cycle management. Furthermore, special attention is drawn to the necessity for enhanced implementation of technical solutions, including local retention systems, water reuse methodologies and resource recovery technologies, in addition to the utilization of tools designed to facilitate hydrological forecasting. Moreover, the article underlines the pivotal importance of cooperation between public administration and design and construction entities involved in investment projects.

10

Problematyka prawna zastosowania sztucznej inteligencji w energetyce

Gronowski Marcin

Energetyka

|

2025

|

nr 11

631--639

PL

Ze sztuczną inteligencją oraz systemami na niej opartymi jako rewolucjonizującymi wiele sektorów gospodarki wiążą się w równym stopniu korzyści jak i ryzyka, także o charakterze prawnym. Celem artykułu jest zanalizowanie problematyki prawnej, która wynika z wdrażania systemów AI w sektorze energetycznym w świetle unijnego rozporządzenia dotyczącego uregulowania sztucznej inteligencji, z uwzględnieniem specyfiki definicyjnej, zagadnień związanych z transformacją energetyczną oraz uzupełniającą ją transformacją cyfrową, a zwłaszcza w kontekście nadzoru. Uargumentowano tezy wskazujące na nieprecyzyjne zastosowanie definicji AI, brak jednoznacznych kryteriów umożliwiających właściwym organom odpowiednie zdekodowanie danego systemu AI jako wysokiego lub ograniczonego ryzyka w energetyce, tym samym niewystarczające realizowanie oczekiwań sektora co do pewności i przewidywalności. Poddano krytycznemu poglądowi projektowane rozwiązania nadzoru nad AI w krajowym porządku prawnym z jednoczesnym postulatem uwzględnienia roli regulatora energetyki na etapach notyfikacji, nadzoru i kontroli. Zwrócono ponadto uwagę na poboczne kwestie wątpliwości prawnych mogących mieć wpływa na tempo i bezpieczeństwo wdrażania rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji. Metodologicznie oparto się na metodach dogmatycznoprawnej oraz teoretycznoprawnej w zakresie twórczej interpretacji norm prawnych.

EN

Artificial intelligence and Al-based systems are revolutionising many sectors of the economy, bringing with them both benefits and risks, including legal ones. The aim of this paper is to analyse the legal issues arising from the implementation of Al systems in the energy sector in the light of the EU regulation on the regulation of artificial intelligence, taking into account the specific nature of the definition, issues related to the energy transition and the complementary digital transition, as well as in the context of supervision. In the course of the work, arguments were put forward pointing to the imprecise application of the definition of Al, the lack of clear criteria enabling the competent authorities to properly decode a given Al system as high or limited risk in the energy sector, thus failing to sufficiently meet the sector's expectations in terms of certainty and predictability. The proposed solutions for Al supervision in the national legal system were critically reviewed, with a simultaneous call for the role of the energy regulator to be taken into account at the stages of notification, supervision and control. Attention was also drawn to secondary issues of legal uncertainty that could affect the pace and security of the implementation of Al-based solutions. Methodologically, the study was based on dogmatic and theoretical legal methods in the field of creative interpretation of legal norms.

11

Kierunki transformacji sektora energetycznego Polski i Unii Europejskiej do roku 2050. Analiza CAKE

Tatarewicz Igor, Lewarski Michał, Skwierz Sławomir, Pyrka Maciej, Boratyński Jakub, Jeszke Robert, Witajewski-Baltvilks Jan, Sekuła Monika, Roszkowska Agnieszka

Elektro Info

|

2025

|

nr 5

59--65

PL

W dokumencie opracowanym przez Centrum Analiza Klimatyczno-Energetycznych (CAKE) przeanalizowano możliwe kierunki transformacji w sektorze elektroenergetyki i ciepłownictwa w Polsce oraz krajach UE. Uwzględniono cztery scenariusze, biorąc pod uwagę ryzyka związane z zawirowaniami na rynkach paliw w obecnej sytuacji geopolitycznej. Przedstawiamy najważniejsze założenia i wnioski płynące z tych analiz.

12

Wpływ polityki energetycznej Unii Europejskiej na sektor energetyczny w Polsce (cz. 3.). Partnerstwo publiczno-prywatne w energetyce

Bugajski Wojciech

Budownictwo i Prawo

|

2025

|

R. 28, nr 1

31--34

PL

Celem artykułu jest przedstawienie wybranych wymagań Komisji Europejskiej w zakresie poprawy efektywności sektora energetycznego w Polsce. W publikacji została zastosowana metoda desk research, obejmująca analizę danych pochodzących ze źródeł publicznych (literatura branżowa oraz internet research). Przedstawiono podstawowe definicje partnerstwa publiczno-prywatnego w celu analizy jego założeń oraz modeli w sektorze energetycznym w wybranych obszarach, m.in. w obszarze magazynowania energii. Będzie to przedmiotem kolejnych części artykułu. Artykuł ten jest rozwinięciem pracy Wpływ polityki energetycznej Unii Europejskiej na sektor energetyczny w Polsce (cz. 2.), która ukazała się w kwartalniku „Budownictwo i Prawo” Nr 3/2024.

EN

The article aims to present the European Commission's current selected requirements for improving of the energy sector efficiency in Poland. It uses the desk research method, which includes data analysis from public sources (industry literature and internet research). Basic definition of public-private partnership are presented in order to analyze its assumptions and models in the energy sector in selected areas, among others in the area of energy storage.The article is an extension of the article Impact of the European Union's Energy Policy on the Energy Sector in Poland (part 2), which was published in the technical magazine „Budownictwo i Prawo” No. 3/2024.

13

Cyber Threats and Vulnerability Mapping in the Energy Sector: Laying the Groundwork for Smart Grid Resilience

Kreso Inda

Applied Cybersecurity & Internet Governance

|

2025

|

Vol. 4, No. 1

art. no. 7, s. 1-34

EN

Energy security is currently one of the most important topics worldwide. Maintaining a reliable energy supply is one of the biggest challenges in security science. Additionally, defending energy infrastructure from cyberattacks is an ongoing issue. Understanding the vulnerabilities of energy infrastructure, especially the Smart Grid, which relies on information technology and communications, is a significant advantage. Understanding which system vulnerabilities lead to specific cyber threats presents a significant opportunity, enhancing the defence of energy infrastructure. This paper uses a systematic literature review to identify the most common cyber threat and Smart Grid vulnerability mentioned and researched in the literature from 2018 to 2025. This paper also aims to map the vulnerabilities that allow for cyber threats to occur, with the idea that if we know what causes a weak spot, we can effectively prevent it. Identifying specific weaknesses that could lead to cyber threats allows us to mitigate these dangers by addressing and correcting those vulnerabilities.

14

Standing finansowy spółek sektora energii a polityka unii europejskiej w zakresie środowiska naturalnego

Gawęda Adrian, Czerwiński Stefan, Chmiela Andrzej

Systemy Wspomagania w Inżynierii Produkcji

|

2024

|

Vol. 13, iss. 2

154--163

PL

Polityka Unii Europejskiej (UE) w zakresie środowiska naturalnego stanowi kompleksowy i jasno określonego planu działania, który ma prowadzić do zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych. W Europie, podmiotami emitującymi gazy cieplarniane (GHG) w największych ilościach są spółki sektora energii. Z tego powodu, większość działań UE w zakresie środowiska naturalnego dotyczy właśnie ich. Realizacja polityki UE nie będzie jednak możliwa, jeśli przedsiębiorstwa te nie będą posiadały odpowiednich środków na prowadzenie swojej działalności gospodarczej w podstawowym wymiarze i dostosowanie jej do wymogów UE jednocześnie. Dlatego zrozumienie relacji między działaniami UE a standingiem finansowym spółek sektora energii jest tak istotne i stanowiło cel badan. W pracy przyjęto stanowisko, iż regulacje wywołują konieczność wprowadzenia zmian w sposobie funkcjonowania przedsiębiorstw, co wiąże się z koniecznością poniesienia określonych kosztów przez te podmioty, zatem prowadzą do pogorszenia sytuacji finansowej. Otrzymane wyniki badan potwierdziły poczynione przypuszczenie.

EN

The European Union's (EU) environmental policy is a comprehensive and clearly defined action plan to reduce greenhouse gas (GHG) emissions. In Europe, the entities that emit GHG in the largest quantities are companies in the energy sector. For this reason, most of the EU environmental activities concern them. However, it will not be possible to implement EU policies if these companies do not have adequate resources to conduct their core business activities and bring them into compliance with EU requirements at the same time. That is why understanding the relationship between EU actions and the financial standing of energy sector companies is so important and was the purpose of the study. The study supported the notion that EU regulations trigger the need for changes in the way companies operate, which force certain costs for these companies, so lead to a deterioration of their financial standing. The results confirmed aforementioned assumption.

15

Overview of edge computing applications in energy sector

Pilipczuk Olga

Przegląd Elektrotechniczny

|

2024

|

R. 100, nr 5

240--243

EN

Currently, edge computing supports many solutions in the energy industry and has attracted the research interest of many researchers. The edge computing concept is relatively novel, the first impactful works were noticed in 2014-2015 years. Thus, there is a lack of studies summarizing the research progress on edge computing in the energy industry. The overview of current research on edge computing is substantial for comprehensive understanding of the research status and future perspectives in this field. The aim of the study was to define and present the current state of research on edge computing applications in the energy sector. To analyse the research trends and perspectives in scientific works development, the bibliometric approach was used. The data were extracted from Web of Science and Scopus platforms. The results comprise the keywords analysis, research field analysis, geographic distribution overview, time trends analysis, as well as author and their affiliation analysis. Additionally, the analysis of the most cited paper has been provided and showed by means of word cloud image. The findings of this research allowed to define the perspectives and future directions for edge computing in the energy sector.

PL

Obecnie przetwarzanie brzegowe wspiera wiele rozwiązań w branży energetycznej i wzbudza zainteresowanie wielu badaczy. Koncepcja obliczeń brzegowych jest stosunkowo nowa, pierwsze znaczące prace zauważono w latach 2014-2015. Brakuje jednak opracowań podsumowujących postęp badań nad przetwarzaniem brzegowym w energetyce. Przegląd aktualnych badań nad przetwarzaniem brzegowym jest istotny dla kompletnego zrozumienia stanu badań i przyszłych perspektyw w tej dziedzinie. Celem podjęcia badań było określenie i przedstawienie aktualnego stanu badań nad zastosowaniami obliczeń brzegowych w energetyce. Do analizy kierunków badań i perspektyw rozwoju prac naukowych wykorzystano podejście bibliometryczne. Dane zostały pobrane z platform Web of Science i Scopus. Wyniki obejmują analizę słów kluczowych, analizę pola badawczego, przegląd dystrybucji geograficznej, analizę trendów czasowych, a także analizę autorów i ich afiliacji. Dodatkowo przedstawiono analizę najczęściej cytowanych prac, którą przedstawiono za pomocą obrazu chmury słów. Wyniki tych badań pozwoliły określić perspektywy i przyszłe kierunki rozwoju obliczeń brzegowych w sektorze energetycznym.

16

Value creation and value capture in energy sector organizations: evidence from Poland

Dyduch Wojciech, Cyfert Szymon, Zastempowski Maciej

Polish Journal of Management Studies

|

2024

|

Vol. 29, No. 1

97-118

EN

Turbulences in the world economies translate into the vibrant organizational environments. Specifically, energy sector companies face dynamic challenges, as the energy markets are disturbed. Our paper seeks to demonstrate the core of strategic value creation and value capture in energy sector companies operating in the difficult times. The results suggest that to create value effectively, energy companies should offer attracting value proposition that will compensate for increases in prices; benefit from cash cows as well as reduce costs. To capture more value, on the other hand, the energy sector companies need to benefit from strong bargaining power and sound cooperation with stakeholders as well as protecting their solutions against imitation while introducing best practices from the com-petitors. Based on the results, we offer a framework with strategic recommendations for increasing the value creation in energy sector companies.

PL

Turbulencje w gospodarkach światowych znajdują przełożenie na dynamikę środowisk organizacyjnych. W szczególności zjawisko to można zaobserwować w przypadku firm z sektora energetycznego, które ze względu na zmiany na rynkach energii, muszą zmierzyć się z dynamicznymi wyzwaniami. Nasz artykuł ma na celu wykazanie istoty strategicznego tworzenia wartości i przechwytywania wartości w przedsiębiorstwach sektora energetycznego działających w warunkach szybkich zmian. Wyniki sugerują, że aby skutecznie tworzyć wartość, firmy z sektora energetycznego powinny oferować atrakcyjną propozycję wartości, która zrekompensuje wzrost cen; czerpać korzyści z dojnych krów, a także podejmować działania zmierzające do optymalizacji kosztów. Z drugiej strony, aby przechwycić większą wartość, firmy z sektora energetycznego powinny korzystać z silnej siły przetargowej i solidnej współpracy z interesariuszami, a także chronić swoje rozwiązania przed imitacją, jednocześnie wdrażając najlepsze praktyki wykorzystywane przez konkurencję. Na podstawie uzyskanych wyników w artykule zaproponowaliśmy ramy z zaleceniami strategicznymi w celu zwiększenia tworzenia wartości w firmach z sektora energetycznego.

17

Zasady eksploatacji biogazowni rolniczych

Majewski Łukasz

Kierunek Spożywczy

|

2024

|

Nr 2

27-30

PL

Biogazownie rolnicze to istotny element w krajowym sektorze energetycznym. Instalacje te są nie tylko sposobem na przetwarzanie pozostałości organicznych, ale także dostarczają paliwa, jakim jest biogaz, który może być wykorzystywany do produkcji energii elektrycznej oraz cieplnej.

18

Coal mines in light of the provisions of the proposed Regulation of the European Parliament and of the Council on the reduction of methane emissions in the energy sector, amending Regulation (EU) 2019/942

Zięba Magdalena, Skiba Jacek, Kalisz Piotr, Kościarz Regina, Smoliński Adam

Journal of Sustainable Mining

|

2024

|

Vol. 23, iss. 4

407--423

EN

In December 2021, the European Commission presented a draft Regulation of the European Parliament and of the Council on the reduction of methane emissions in the energy sector and amending Regulation (EU) 2019/942. The article summarizes the proposed EU rules on methane emissions from coal mines. In addition, it summarizes the figures of anthropogenic methane emissions for the European Union countries from the three main emission sources: agriculture, waste and the energy sector. The volumes of methane emissions from EU and Polish coal mines are also presented and divided into underground and surface mines, as well as active mines, abandoned mines and post-mining activities.

19

Hard coal supplies and selected environmental regulations: A Case Study of the Polish Power Sector

Malec Marcin

Gospodarka Surowcami Mineralnymi

|

2024

|

T. 40, z. 1

125--150

EN

The volatility of raw material prices and the rising prices of CO2 emission allowances when using fossil fuels to produce electricity and heat are still relevant problems for owners of generating units. The decision-making tools are used in the fuel purchase process. However, these tools should also consider environmental issues. The article’s main objective is a quantitative analysis of the potential for reducing costs associated with supplying and using hard coal in public power plants as a result of considering the costs of environmental protection and CO2 emission allowances in the process of planning this fuel supply. A mathematical model was developed to optimize the supply of hard coal for the power industry. The tool and elaborated research scenarios made it possible to calculate and analyze the impact of considering the costs of emissions of harmful substances into the environment and CO2 emission allowances on the planning of coal supplies and the reduction of costs related to acquiring and using coal by public power plants. The calculation results were presented on the example of the Polish power sector. The model’s results confirm that the appropriate selection of coals, taking into account the quality parameters determining the amount of emissions of harmful substances, reduces the amount of these emissions and the total costs of acquiring and using coal in electricity production. However, depending on the considered scenario, the scale of this impact varies. The results of the optimization of coal supplies to power plants and their proper interpretation may constitute an important contribution to making management decisions in energy companies.

PL

Problem zmienności cen surowców, wzrastających cen uprawnień do emisji CO2 oraz zaostrzanych limitów emisji przy wykorzystywaniu paliw kopalnych do produkcji energii elektrycznej i ciepła jest wciąż aktualny dla właścicieli jednostek wytwórczych. Budowane narzędzia wspomagające proces podejmowania decyzji przy doborze surowców do procesu spalania powinny jednak uwzględniać również kwestie środowiskowe. Głównym celem artykułu jest ilościowa analiza potencjału redukcji kosztów związanych z pozyskaniem i wykorzystaniem węgla kamiennego w elektrowniach zawodowych, w rezultacie uwzględnienia w procesie planowania dostaw tego paliwa, kosztów ochrony środowiska oraz uprawnień do emisji CO2. Opracowano model matematyczny do optymalizacji pozyskiwania węgla kamiennego przez energetykę zawodową. Zbudowane narzędzie oraz opracowane scenariusze badawcze umożliwiły przeprowadzenie obliczeń i wykonanie analizy wpływu uwzględnienia kosztów ochrony środowiska oraz uprawnień do emisji CO2 w procesie planowania dostaw węgla, na redukcję kosztów związanych z pozyskaniem i zużyciem węgla w elektrowniach zawodowych. Wyniki modelu potwierdzają, że odpowiedni dobór węgli wpływa na redukcję całkowitych kosztów pozyskania i wykorzystania węgla w procesie produkcji energii elektrycznej. Wyniki optymalizacji dostaw węgla do jednostek wytwórczych i ich właściwa interpretacja mogą stanowić istotny wkład w podejmowaniu decyzji zarządczych w przedsiębiorstwach energetycznych.

20

Z węgla na OZE

Rucińska Zuzanna

Energia i Recykling : gospodarka obiegu zamkniętego

|

2024

|

nr 2

PL

Pojęcie transformacji energetycznej pozostaje priorytetowym zagadnieniem wśród palących problemów światowej gospodarki. W obliczu zobowiązań Polski wynikających z Europejskiego Zielonego Ładu szukanie nowoczesnych, zeroemisyjnych rozwiązań jest kluczowe z punktu widzenia postępujących zagrożeń wywoływanych zmianami klimatycznymi. Zegar tyka, wiele wprowadzanych działań dopiero raczkuje, a naukowcy wciąż łamią głowy nad efektywnymi innowacjami. Czy istnieje szansa, żeby w najbliższym czasie wdrożyć daleko idące zmiany mogące wprowadzić sektor energetyczny w zieloną erę?