Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

Analiza efektywności ekonomicznej produkcji rzepaku ozimego nawożonego azotem i pofermentem z biogazowni

Klikocka Hanna, Łukowiak Remigiusz, Szczepaniak Witold, Przygocka-Cyna Katarzyna

Przemysł Chemiczny

|

2026

|

T. 105, nr 2

149--154

PL

Przeprowadzono obliczenia efektywności ekonomicznej produkcji rzepaku ozimego (Brassica napus L.), wykorzystując dane z doświadczenia polowego prowadzonego w trzech sezonach wegetacyjnych 2015/2016-2017/2018 w gospodarstwie rolnym w Baniewicach, woj. zachodniopomorskie. Rzepak ozimy nawożono azotem w dawkach wzrastających co 60 kg/ha w przedziale 0-240 kg/ha oraz w układzie z i bez pofermentu z biogazowni rolniczej (PF). Skład pofermentu przedstawiał się następująco: sucha masa (s.m.) 72; Nₜ 7,2; N-NH₄ 3,7; P₂O₅ 2,85; K₂O 5,45; Ca 0,32; Mg 1,13 oraz S 1,99 kg/m³. Stwierdzono, że największy plon biomasy (nasiona + słoma) otrzymano w warunkach łącznego stosowania 180 kg N/ha w postaci saletry amonowej i pofermentu w ilości 16,6 m³/ha. Najkorzystniejszy dochód rolniczy i wskaźnik opłacalności otrzymano w warunkach łącznego stosowania 60 kg N/ha i pofermentu w ilości 5,5 m³/ha. Stosowanie samej saletry amonowej pogorszało wyniki ekonomiczne. Cena NPK w pofermencie była ponad czterokrotnie (4,4) niższa niż w nawozie mineralnym.

EN

The economic efficiency of winter rapeseed (Brassica napus L.) prodn. was calculated using data from a field expt. conducted during 3 growing seasons 2015/2016-2017/2018 on a farm in Baniewice, West Pomeranian Voivodeship. Winter rapeseed was fertilized with N at doses increasing by 60 kg/ha within the range 0-240 kg/ha and with and without digestate from an agricultural biogas plant (PF). The digestate compn. was as follows: dry matter (d.m.) 72; Nₜ 7.2; N-NH₄ 3.7; P₂O₅ 2.85; K₂O 5.45; Ca 0.32; Mg 1.13; S 1.99 kg/m³. The highest biomass yield (seed + straw) was obtained under conditions of combined application of 180 kg N/ha in the form of NH₄NO₃ and 16.6 m³/ha of digestate. The most favorable agricultural income and profitability index were obtained under conditions of combined application of 60 kg N/ha and 5.5 m3/ha of digestate. The use of NH₄NO₃ alone worsened economic results. The price of NPK in digestate was more than 4 times (4.4) lower than in mineral fertilizer.

2

The effect of exogenous nitric oxide on benzo[a]pyrene stress in ryegrass (Lolium perenne L

Li Yue, Zhang Jiajiao, Xu Sunan, Jiang Lei, Hou Wei, Chen Zhonglin

Environment Protection Engineering

|

2025

|

Vol. 51, nr 3

25--41

EN

The pot experiment investigated the role of exogenous nitric oxide (NO) in mitigating benzo[a]pyrene (B[a]P) stress and regulating mineral element dynamics in ryegrass. Exposure to 30 μmol/dm3 B[a]P significantly suppressed seed germination, root vitality, nitrate reductase (NR) activity, and dry weight, while altering mineral distribution, copper (Cu) and manganese (Mn) accumulated in roots, whereas nitrogen (N), phosphorus (P), lead (Pb), and cadmium (Cd) were translocated to leaves. Seed germination, plant height, root vitality, and NR activity initially increased at 100–300 μmol/dm3 sodium nitroprusside (SNP, NO donor) but declined at 400 μmol/dm3. SNP treatments enhanced root retention of N, P, Mn, Cu, and Pb, reducing toxic metal mobility. PCA, cluster, and correlation analyses identified 200-300 μmol/dm3 SNP as optimal for alleviating B[a]P stress, with N and P dynamics most strongly correlated with growth recovery. Exogenous NO counteracts B[a]P-induced phytotoxicity by regulating root-to-leaf translocation of N and P to sustain metabolic activity, restricting Pb/Cd mobility and redistributing essential minerals (Cu, Mn) to minimize aerial tissue exposure, optimizing SNP con-centration to enhance stress tolerance without overburdening detoxification pathways. This study underscores NO’s dual role as a nutrient coordinator and detoxification agent, offering strategies to enhance plant resilience in B[a]P-contaminated environments.

3

Nowe koncepcje w chemicznej diagnostyce skuteczności ogrzewania nasion ciecierzycy (Cicer arientinum L.)

Domin Marek, Szmigielski Marek

Przemysł Chemiczny

|

2024

|

T. 103, nr 8

877--882

PL

Sprawdzono przydatność zmodyfikowanego roztworu substancji czyn nej, purpury bromokrezolowej (5’,5”-dibromo-o-krezolosulfonofta leina), w badaniu skuteczności ogrzewania nasion ciecierzycy (Cicer arientinum L.). Jako aktywator i mediator konwersji substancji czynnej w reakcji diagnostycznej zastosowano roztwory kwasu azotowego (HNO₃ ) o zróżnicowanej koncentracji. Badaniami objęto 49 wariantów roztworu purpury bromokrezolowej, w których każdemu z siedmiu poziomów jej stężenia w roztworze (0,02; 0,04; 0,06; 0,08; 0,10; 0,12 i 0,14 g/mL) odpowiadało siedem poziomów stężenia HNO₃ (0,02; 0,04; 0,06; 0,08; 0,10; 0,12 i 0,14 mol/L). Jako kryterium przydatności tych wariantów roztworu roboczego przyjęto czułość opracowanej metody analitycznej w odniesieniu do ogrzewanych nasion ciecierzycy. Najbar dziej przydatny w badaniu skuteczności ogrzewania nasion ciecierzycy okazał się roztwór zawierający 0,14 mg/mL substancji czynnej, w któ rym stężenie HNO₃ wynosiło 0,10 mol/L.

EN

A modified soln. of the active substance (bromocresol violet) contg. HNO₃ was used to test the heating efficiency of chickpea (Cicer arienti num L.) seeds. The amt. of adsorbed active substance in raw and heat treated (121°C, 2 h) chickpea seeds was detd. using UV. The research covered 49 variants of bromocresol violet solns., in which each of the 7 levels of its concn. in the soln. (0.02; 0.04; 0.06; 0.08; 0.10; 0.12 and 0.14 g/mL) corresponded to 7 levels of HNO₃ concn. (0.02; 0.04; 0.06; 0.08 and 0.10 mol/L). The criterion for the suitability of the working soln. was the sensitivity of the anal. method in relation to heated chickpea seeds. The most useful was a soln. contg. 0.14 mg/mL of the active substance and 0.10 mol/L HNO₃ soln.

4

Optimization of the modes of pre-sowing electrical stimulation of winter rape seeds based on the study of the intensity of single photon emission by them

Kovalyshyn Stepan, Ptashnyk Vadym, Nester Bohdan, Kielbasa Pawel, Ovcharuk Oleh, Kovalyshyn Oleg, Tkach Oleg, Biliuk Mykola, Shubenko Vladyslav

Agricultural Engineering

|

2024

|

Vol. 28, No. 1

9--21

EN

The article presents the results that can be a prerequisite for the introduction of a pre-sowing electrotreatment of winter rape seeds into the production process. The results of photon emission by rape seeds after electrical stimulation are highly correlated with the data obtained during determination of its sowing qualities and field germination. Absorption and transformation of the energy of the external electric field during the electrostimulation of winter rape seeds occurs non-linearly. It was established that the main transformations take place during the first 15 s, regardless of the electric field intensity. Relaxation processes were revealed, which become dominant after 15 s of electrical stimulation. The pre-sowing electrical stimulation improved the sowing properties of winter rapeseed. The highest values of germination energy and laboratory germination (87% and 96%), which exceeded the control by 9% and 8%, were obtained under the treatment mode E=2 kV⸱cm-1 , t=30 s. Pre-sowing electrostimulation of winter rape seeds at optimal conditions helps to increase its field germination. Under the treatment mode E=2 kV⸱cm-1 , t=30 s was 90%, and with E=3 kV⸱cm-1 , t=30 s - 83% versus 79.7% in the control.

PL

Niniejszy artykuł przedstawia wyniki, które mogą stanowić przesłankę wprowadzenia przedsiewnego zabiegu elektrycznego nasion rzepaku ozimego w procesie produkcji. Wyniki emisji fotonu przez nasiona rzepaku po elektrycznej stymulacji są powiązane mocno z danymi otrzymanymi podczas określania ich właściwości siewnych oraz kiełkowania. Absorpcja oraz transformacja energii zewnętrznego pola elektrycznego podczas elektrostymulacji nasion rzepaku ozimego występuje nieliniowo. Stwierdzono, że główne transformacje mają miejsce w pierwszych 15 sekundach bez względu na intensywność pola elektrycznego. Odkryto procesy relaksacyjne, które stały się dominujące po 15 sekundach stymulacji elektrycznej. Przedsiewna stymulacja elektryczna poprawiła właściwości siewne rzepaku ozimego. Najwyższe wartości energii kiełkowania i kiełkowania laboratoryjnego (87% i 96%) co przekroczyło próbę o 9% i 8%, uzyskano w trybie zabiegu E = 2 kV⸱cm-1 , t = 30 s. Elektrostymulacja przedsiewna nasion rzepaku ozimego przy optymalnych warunkach pomaga zwiększyć kiełkowanie na polu. W trybie zabiegu E = kV⸱cm-1 , t = 30 s wynosiło 90%, a przy E = 3 kV⸱cm-1 , t = 30 s - 83% versus 79.7% w próbie.

5

Mechanical behavior of polysaccharide based biopolymer synthesized from the seed kernel of tamarindus indica L

Sultana Shahin, Alom Shahnawaz, Eti Shamima Akhter, Rony Farzana Khan

Advances in Materials Science

|

2023

|

Vol. 23, nr 1(75)

58--68

EN

Biopolymer carboxymethyl tamarind seed kernel polysaccharide (CMTSP) was synthesized by the reaction of tamarind kernel powder (TKP) of Tamarindus indica L. with monochloroacetic acid by an improved method. The synthesis was conducted in presence of sodium hydroxide at optimized conditions of time, temperature, concentrations of TKP, MA, sodium hydroxide. Tamarind seed polysaccharide (TSP) was also extracted from TKP by boiling distilled water. The chemical structure of TKP, TSP and CMTSP were analyzed by the ATR-FTIR. When TKP, TSP, and CMTSP's comparative physico-mechanical properties were examined and compared, CMTSP performed better due to increase in viscosity, water solubility and tensile properties.

6

Wynik ekspozycji nasion pieprzycy siewnej (Lepidium sativum L.) na promieniowanie neutronowe

Ciechanowski Marek, Bolewski Andrzej, Dudała Joanna, Jakubowski Tomasz, Syrotyuk Serhiy, Lopushniak Vasyl, Atilgan Atilgan

Przegląd Elektrotechniczny

|

2022

|

R. 98, nr 12

232--266

PL

Promieniowanie jonizujące powoduje jonizację i/lub wzbudzenie atomów ośrodka materialnego, z którym oddziałuje. W zależności od mechanizmu oddziaływania mówimy o bezpośrednim i pośrednim promieniowaniu jonizującym. Pierwsza grupa obejmuje cząstki naładowane elektrycznie (alfa, beta, protony), które jonizują głównie na drodze oddziaływań kulombowskich. Z drugiej strony, cząstki obojętne (np. neutrony) i wysokoenergetyczne promieniowanie elektromagnetyczne (promienie X i γ) oddziałują z materią pośrednio poprzez efekt fotoelektryczny, rozpraszanie Comptona i tworzenie par elektron-pozyton, a także poprzez reakcje jądrowe. W pracy przedstawiono wynik eksperymentu, w którym nasiona Pieprzycy siewnej (Lepidium sativum L.) poddano działaniu promieniowania neutronowego. W eksperymencie wykorzystano komercyjne źródło Cf-252 (aktywność źródła w dniu eksperymentu A 11 MBq, wydatek neutronów W = 1,34E + 6 n/s,) [5-7]. Czas ekspozycji wahał się od 5 sekund do 11 godzin.

EN

Lonizing radiation causes ionization and / or excitation of atoms of the material medium with which it interacts. Depending on the mechanism of interaction, we speak of direct and indirect ionizing radiation. The first group includes electrically charged particles (alpha, beta, protons), which ionize mainly by Coulomb interactions. On the other hand, neutral particles (e.g. neutrons) and high-energy electromagnetic radiation (X and γ rays) interact with matter indirectly through the photoelectric effect, Compton scattering, electron-positron pair production, and also by nuclear reactions. The paper presents the result of an experiment in which seeds Lepidium sativum L. were exposed to neutron radiation. A commercial Cf-252 neutron source was used in the experiment (source activity on the day of the experiment A = 11 MBq, yield of neutron source W = 1.34E + 6 n/s,) [5-7]. The exposure time ranged from 5 seconds to 11 hours.

7

Wpływ stymulacji zmiennym polem magnetycznym nasion pszenicy o różnym przeznaczeniu technologicznym

Jakubowski Tomasz, Syrotyuk Serhiy, Lopushniak Vasyl, Atilgan Atilgan

Przegląd Elektrotechniczny

|

2022

|

R. 98, nr 5

38--42

PL

Celem pracy było określenie reakcji nasion pszenicy (Triticum aestivum L.) o różnym przeznaczeniu technologicznym na zmienne pole magnetyczne. W doświadczeniu wykorzystano stanowisko z układem RC OSCILLATOR TYPE G502 generującym sygnały sinusoidalne i prostokątne o częstotliwościach w zakresie 0-100 Hz. Stosowano wielkość indukcji magnetycznej pola: 10, 40 i 70 mT oraz czas ekspozycji nasion: 10, 600 i 1800 s. Wykazano istotny wpływ zmiennego pola magnetycznego na niektóre parametry ontogenetycznych roślin.

EN

The aim of the study was to determine the reaction of wheat (Triticum aestivum L.) seeds for various technological purposes to a variable magnetic field. In the experiment, a stand with the RC OSCILLATOR TYPE G502 system generating sinusoidal and square signals with frequencies in the range of 0-100 Hz was used. The magnitude of the magnetic field induction was used: 10, 40 and 70 mT and the seed exposure time: 10, 600 and 1800 s. A significant influence of the alternating magnetic field on some ontogenetic parameters of plants was demonstrated.

8

Charakterystyka olejów tłoczonych na zimno z wybranych nasion ziół i pestek owoców

Goździk Patrycja, Wroniak Małgorzata, Florowska Anna

Przemysł Spożywczy

|

2020

|

T. 74, nr 12

19--24

PL

Oleje tłoczone na zimno dostarczają nie tylko nienasyconych kwasów tłuszczowych, ale także składników bioaktywnych, takich jak tokoferole, tokotrienole, fitosterole, karotenoidy, chlorofile, związki fenolowe, olejki eteryczne. Na rynku pojawiają się wciąż nowe oleje, dotąd nieznane konsumentom, a pochodzące z nietypowych surowców, m.in. oleje z nasion ziół czy pestek owoców. Oleje z pestek moreli czy nasion pietruszki i marchwi są bardzo dobrym źródłem kwasów jednonienasyconych (kwasu oleinowego oraz kwasu petroselinowego), pozostałe oleje dostarczają głównie kwasu linolowego. Olej z nasion papryki to bogate źródło karotenoidów (629-848 mg/kg), w tym β-karotenu (43-59 mg/kg). W oleju z pestek winogron znajdują się znaczne ilości fitosteroli roślinnych: od ok. 2600 do ok. 11 300 mg/kg. Tokoferole natomiast w znacznych ilościach występują w oleju z nasion papryki (266-1000 mg/kg), pokrzywy (662 mg/kg), pestek moreli (476-599 mg/kg) oraz nasion pietruszki (495 mg/kg). Niektóre z nich charakteryzują się wysoką zawartością γ-tokoferolu o silnych właściwościach przeciwutleniających, np. olej z nasion papryki (257-761 mg/kg), z pestek moreli (369-583 mg/kg) oraz z nasion pokrzywy (372 mg/kg). Wysoką zawartością tokotrienoli cechuje się natomiast olej z nasion marchwi, w którym zawartość tych związków wynosi ok. 238 mg/kg.

EN

Oils obtained only by mechanical methods provide not only unsaturated fatty acids, but also bioactive ingredients such as tocopherols, tocotrienols, phytosterols, carotenoids, chlorophylls, phenolic compounds, essential oils. Apart from oils that have an established market position, there are still new ones on the market, not known to consumers so far and coming from unusual raw materials, among others oils from herb seeds or fruit seeds. Oils from apricot kernels or parsley, and carrot seeds are a very good source of monounsaturated acids(oleic acid or petroselinic acid), the remaining ones provide mainly linoleic acid. Pepper seed oil is a rich source of carotenoids (629-848 mg/kg), including β-carotene (43-59 mg/kg). Grape seed oil contains significant amounts of plant phytosterols, ranging from 2,600 to 11,300 mg/kg. Tocopherols, on the other hand, are found in significant amounts in pepper seed oil (266-1000 mg/kg), nettle (662 mg/kg), apricot kernels (476-599 mg/kg) and parsley seeds (495 mg/kg). Some of them are characterized by a high content of γ-tocopherol with strong antioxidant properties, i.e. pepper seed oil (257-761 mg/kg), apricot kernel oil (369-583 mg/kg) and nettle seed oil (372 mg/kg). Carrot seed oil is characterized by a high content of tocotrienols,with the content of these compounds being approximately 238 mg/kg.

9

Ocena mikrobiologiczna nasion trzech odmian soi po zastosowaniu biostymulatora

Kocira A., Czerwińska E., Tomkiewicz D., Kornas R.

Rocznik Ochrona Środowiska

|

2018

|

Tom 20, cz. 2

1710--1726

PL

Wytwarzanie bezpiecznej i wysokiej jakości żywności w sposób chroniący środowisko naturalne związane jest obecnie z wykorzystaniem w uprawach rolniczych biostymulatorów. W praktyce trudno jest zapewnić skuteczną ochronę roślin przed różnego rodzaju czynnikami abiotycznymi. Dodatkowo w nowoczesnym rolnictwie dąży się do ograniczenia stosowania nawozów mineralnych i chemicznych środków ochrony roślin, na rzecz preparatów pochodzenia naturalnego. W uprawach soi bardzo duże zagrożenie stanowią bakterie oraz grzyby, których występowanie uzależnione jest nie tylko od warunków atmosferycznych, odporności odmian ale także od niektórych zabiegów agrotechnicznych. W związku z tym na wyzwania i problemy w uprawie soi mogą odpowiadać regulatory wzrostu i rozwoju roślin. W dostępnej literaturze niewiele jest informacji dotyczących wpływu stosowania regulatorów wzrostu i rozwoju roślin na stan mikrobiologiczny nasion. Dlatego celem niniejszej pracy było zbadanie wpływu naturalnego biostymulatora, opartego na ekstrakcie z wodorostów i wolnych aminokwasach, na zasiedlenie nasion soi przez drobnoustroje. Jakość mikrobiologiczna nasion jest niezmiernie ważna dla przemysłowego ich wykorzystania. W artykule przedstawiono również wyniki identyfikacji dominujących bakterii i grzybów występujących na nasionach soi Glycine max (L.) Merr. Badania polowe przeprowadzono w latach 2014-2016. W okresie wegetacji zastosowano biostymulator oparty na ekstrakcie z alg brunatnych (Ascophyllum nodosum) i aminokwasach pochodzenia roślinnego (alanina, glicyna, seryna, walina, arginina, cysteina, hydroksyprolina, lizyna, metionina, fenyloalanina, tyrozyna, prolina, treonina, i inne). Biostymulator stosowano w czterech kombinacjach: jednokrotne opryskiwanie w stężeniu 0,1% i 0,2% w fazie BBCH 13-15 i dwukrotne opryskiwanie w fazach BBCH 13-15 i BBCH 61 a otrzymane wyniki porównywano z obiektem kontrolnym, w którym do opryskiwania roślin stosowano czystą wodę. Przeprowadzone badania dowiodły, że aplikacja naturalnego biostymulatora, ograniczyła liczebność drobnoustrojów na nasionach soi. Stwierdzono, iż liczba bakterii oraz grzybów zasiedlających nasiona soi uległa redukcji w stosunku do obiektu kontrolnego w zależności od liczby aplikacji oraz stężenia zastosowanego w uprawie biostymulatora. W zasiedleniu nasion przez drobnoustroje przeważały bakterie – 86%, natomiast tylko 14% stanowiły grzyby. Spośród zidentyfikowanych bakterii dominującym był rodzaj Bacillus, wśród grzybów natomiast Aspergillus sp. oraz Penicillium ssp. Jak wynika z przeprowadzonych badań, aplikacja biostymulatora ograniczyła liczebność drobnoustrojów. W związku z powyższym nasuwa się wniosek, iż wnikliwa obserwacja roślin i znajomość drobnoustrojów, które je zasiedlają pozwalają na odpowiednio wczesne reagowanie i ochronę roślin poprzez stosowanie m.in. biostymulatorów.

EN

The production of safe and high quality food in a way that protects the natural environment is now associated with the use of biostimulants in agricultural crops. In practice, it is difficult to ensure effective protection of plants against various types of abiotic factors. In addition, modern agriculture strives to reduce the use of mineral fertilizers and chemical plant protection products for natural products. In soya cultivation, bacterial and fungal pathogens are extremely dangerous, their occurrence depends not only on weather conditions, resistance of varieties but also on some agrotechnical treatments. Therefore, regulators of plant growth and development may respond to the challenges and problems in soybeans cultivation. In the available literature, there is few information on the impact of the use of regulators of plant growth and development on the microbiological state of seeds. Therefore, the aim of this study was to investigate the influence of a natural biostimulant, based on the extract from seaweed and free amino acids, on the colonization of soybeans by microorganisms. The microbiological quality of seeds is extremely important for their industrial use. The article also presents the results of identification of dominant bacteria and fungi occurring on the soybean seeds Glycine max (L.) Merr. Field experiments were conducted in the years 2014-2016. During the growing season a biostimulant based on the extract of brown algae (Ascophyllum nodosum) and amino acids of plant origin (alanine, glycine, serine, valine, arginine, cysteine, hydroxyproline, lysine, methionine, phenylalanine, tyrosine, proline, threonine, and others) was used. The biostimulant was used in four combinations: single spraying at a concentration of 0.1% and 0.2% in the phase BBCH 13-15 and twice spraying in phases BBCH 13-15 and BBCH 61 and the obtained results were compared with a control combination in which to spray plants only water was used. The conducted research proved that the application of a natural biostimulant reduced the number of microorganisms on soybeans. It was found that the number of bacteria and fungi colonizing soybeans was reduced compared to the control depending on the number of applications and the concentration of biostimulant used in the cultivation. In microbial seeding, bacteria predominated – 86%, while only 14% were fungi. Among the identified bacteria, the dominant type was Bacillus, among the fungi Aspergillus sp. and Penicillium ssp. The results obtained from the conducted research, the biostimulant application limited the number of microorganisms. In connection with the above, the conclusion is that thorough observation of plants and knowledge of microorganisms that inhabit them allowed for early response and protection of plants through the use of, among others, biostimulants.

10

Wpływ mikrofal 2,45 GHz na wzrost rzeżuchy siewnej (Lepidium sativum L.)

Jakubowski T.

Przegląd Elektrotechniczny

|

2018

|

R. 94, nr 12

254--257

PL

Stosowanie metod fizycznych w rolnictwie, w odniesieniu do materiału roślinnego, może być uzupełnieniem agrotechniki wymagającej stosowania zabiegów chemicznych. W pracy badano wpływ promieniowania mikrofalowego o częstotliwości 2,45 GHz na kiełkowanie i wzrost rzeżuchy siewnej (Lepidium sativum L.). Wykazano istotny wpływ mikrofal na długość siewki rzeżuchy.

EN

The use of physical methods in agriculture, in relation to plant material, may be a complement to agrotechnics requiring the use of chemical treatments. The study investigated the influence of microwave radiation at the frequency 2.45 GHz on the germination and growth of cress (Lepidium sativum L.). A significant influence of microwaves on the length of a cress seedling was demonstrated.

11

How species colonize gaps after soil disturbance in temporary ponds? Implication of species traits

Sahib N.

Journal of Water and Land Development

|

2018

|

no. 38

137--145

EN

This work aims to review the existing theoretical literature and experiments on plant species colonising gaps after soil disturbance. It attempts to evaluate the various mechanisms by which plants regenerate among the soil openings within the Mediterranean temporary ponds. Intensity and frequency of disturbances are key factors in the response of communities. Knowing the specificity of plant strategies and the species assembly process is important for a better understanding of the impact of soil disturbance on the structure of temporary ponds community, and their mechanisms of resilience. Under the scope of these mechanisms, we will assess the contribution of seed bank by regrowth of buried seeds, vegetative propagules growth via clonal propagation and dispersion of propagules. Soil disturbance has a biotic effect on competition giving a chance to competitively inferior species.

PL

Przedstawiona praca miała na celu przegląd teoretycznych i eksperymentalnych badań nad gatunkami roślin, które kolonizują puste miejsca pozostałe po uszkodzeniach gleby. Podjęto próbę oceny różnych mechanizmów, które prowadzą do regeneracji roślinności w lukach powstających w okresowych stawach rejonu Morza Śródziemnego. Intensywność i częstość uszkodzeń są kluczowymi czynnikami w odniesieniu do reakcji zespołów roślinnych. Znajomość specyfiki strategii roślin i procesów tworzenia zespołów ma znaczenie dla lepszego zrozumienia wpływu uszkodzeń gleby na strukturę zespołów i ich mechanizmy odpornościowe. W ramach tych mechanizmów oceniono udział banku nasion poprzez kiełkowanie zachowanych nasion, rolę propagul (diaspor) wegetatywnych przez rozmnażanie klonalne i dyspersję propagul. Uszkodzenia gleby stwarzają szansę gatunkom o słabszym potencjale konkurencyjnym.

12

Impact of the soil and climate conditions on the formation of the crop yield and germinating power of the switchgrass (Panicum virgatum L.) seeds

Kulyk M., Rozhko I., Kurylo V., Bulgakov V., Ivanovs S., Adamovics A.

Journal of Research and Applications in Agricultural Engineering

|

2018

|

Vol. 63, nr 4

101--105

EN

This paper investigates the productivity of the switchgrass seeds (Panicum virgatum L.) in close interaction with the agroecological conditions of the vegetation period. An impact has been established of the storage period on the indicator of the laboratory germination power of the seeds, which has been obtained under different soil conditions. In the future a highquality seed material of the switchgrass can provide better conditions for the growth and development of plants in the initial stages of organogenesis.

PL

W pracy zbadano produktywność nasion prosa rózgowego (Panicum virgatum L.) w ścisłym powiązaniu z warunkami rolno-ekologicznymi okresu wegetacji. Ustalono wpływ okresu przechowywania na wskaźnik zdolności kiełkowania nasion przez laboratorium, uzyskany w różnych warunkach glebowych. W przyszłości wysokiej jakości materiał może zapewnić lepsze warunki wzrostu i rozwoju roślin w początkowych etapach organogenezy.

13

Healthiness of pea seeds variety Tarchalska after bacterial inoculation

Dłużniewska J., Zając T.

Journal of Research and Applications in Agricultural Engineering

|

2018

|

Vol. 63, nr 2

39--42

EN

The aim of the study was to determine the health status of seeds and the quality of seedlings of pea of Tarchalska variety after the use of Nitragina vaccine and a non-commercial bacterial vaccine IUNG. It was observed that in 2010 treatment with vaccines reduced the amount of seeds with pathogenic changes. Fungi belonging to 11 species were isolated from the pea seeds. Alternaria alternata species and Penicillium genus were the most abundant.

PL

Celem pracy było określenie zdrowotności nasion oraz jakości siewek grochu siewnego odmiany Tarchalska po zastosowaniu szczepionki Nitragina oraz niekomercyjnej szczepionki bakteryjnej IUNG. Obserwowano, że w 2010 r. zaprawianie szczepionkami wpłynęło na zmniejszenie ilości nasion ze zmianami patogennymi. Z nasion grochu wyizolowano grzyby należące do 11 gatunków. Najliczniej był reprezentowany gatunek Alternaria alternata oraz rodzaj Penicillium.

14

The yield of Silphium perfoliatum L. depending on the conditions of cultivation

Shalyuta B. V., Kostitskaya E. V.

Agricultural Engineering

|

2018

|

Vol. 22, No. 2

91--97

EN

The article presents the results of two-year studies on the influence of the method of sowing and the level of nitrogen application on the yield of seeds of Silphium perfoliatum L. - a new fodder crop for the conditions of Belarus. Silphium is precious for the nutritive value of green mass. According to the literature sources, dry matter contains 16-28% of protein, more than 60% of nitrogen-free extractives, 13- 23% of sugars, high content of mineral substances, a small amount of fiber, adequate calcium and phosphorus, carotene, vitamin C. Mineral composition of Silphium contains 17.6% of dry matter, including 152.3 mg·kg-1 of ash. Macro elements: calcium - 18.1, phosphorus - 2.55, manganese - 4.48, potassium - 24.03, sodium - 0.40, sulphur - 0.40 mg·kg-1 of mg·kg-1 of dry matter. The mass of 1000 seeds was from 23.7 to 25.5 g. The seed germination was good and varied from 75% to 84%. It has been established that the best way to sow the Silphium is planting seedlings according to the 70x30 scheme. This option ensured the yield of seeds of 3.6 and 3.7 c/ha. The applying of increased doses of nitrogen fertilizers N90 and N120 and sowing seeds ensured the yield of seeds ranging from 3,6 to 3,9 c·ha-1.

PL

Artykuł przedstawia wyniki dwuletnich badań nad wpływem metody wysiewu i poziomu zastosowania azotanu na plonowanie nasion rożnika przerośniętego (Silphium perfoliatum L.) - nowej rośliny paszowej w warunkach panujących na terenie Białorusi. Rożnik jest cenną rośliną ze względu na wartości odżywcze zielonej masy. Według dostępnych źródeł, sucha masa zawiera 16-28% białka, więcej niż 60% związków bezazotowych wyciągowych, 12-23% cukrów, wysoką zawartość substancji mineralnych, małą ilość błonnika, taką samą ilość wapna i fosforu, karotenu, witaminy C. Rożnik w swoim składzie mineralnym zawiera 17.6% suchej masy, w tym 152.3 mg·kg popiołu. Makro pierwiastki: wapń - 18.1, fosfor - 2.55, mangan 4.48, potas - 24.03, sód - 0.40, siarka - 0.40 mg·kg-1 na mg·kg-1 suchej masy. Waga 1000 nasion wynosiła od 23.7 do 25.5 g. Kiełkowanie nasion było dobre i wynosiło of 75% do 84%. Ustalono, że najlepszym sposobem wysiewu rożnika jest sadzenie sadzonek zgodnie ze schematem 70x30. Ten wariant zapewniał plon nasion wynoszący 3.6 i 3.7 c·ha-1. Zastosowanie zwiększonych dawek nawozów azotowych N90 i N120 oraz wysiew nasion zapewniły plon nasion od 3.6 do 3.9 c·ha-1.

15

Profile of fatty acids and spectroscopic characteristics of selected vegetable oils extracted by cold maceration

Kachel M., Matwijczuk A., Przywara A., Kraszkiewicz A., Koszel M.

Agricultural Engineering

|

2018

|

Vol. 22, No. 1

61--71

EN

Biodiesel has become more attractive material for its properties such as biodegradability, renewability and very low toxicity of its combustion products. A higher quality of this fuel is essential in its potential commercialization. Analytical methods used in biodiesel analysis are constantly refined. The most popular analytical techniques include chromatography and molecular spectroscopy. The ATR-FTIR spectroscopy is one of the most important methods of spectroscopy. This paper presents the results of studies on selected oils of natural origin using ATR-FTIR infrared absorption spectroscopy. Three types of oils from pumpkin seeds and winter rapeseed were analysed. The main fatty acids were also determined in all the samples.

PL

Biodiesel staje się coraz bardziej atrakcyjnym materiałem ze względu na swoje właściwości takie jak: biodegradowalność, odnawialność oraz bardzo niską toksyczność produktów powstających z jego spalania. Jakość tego paliwa ma również docelowo zasadnicze znaczenie w jego potencjalnej komercjalizacji. Metody analityczne używane w badaniach biodiesla są cały czas udoskonalane. Do najpopularniejszych technik analitycznych zaliczyć należy chromatografię oraz metody spektroskopii molekularnej, a wśród nich spektroskopię w podczerwieni ATR-FTIR. W prezentowanym artykule przedstawiono wyniki badań wykonanych za pomocą spektroskopii absorpcyjnej w podczerwieni ATR-FTIR wybranych do badań olejów pochodzenia naturalnego, tj. z nasion dyni oraz rzepaku ozimego. We wszystkich próbkach oznaczono także zawartość głównych kwasów tłuszczowych.

16

Metody matematycznego modelowania kształtu nasiona lnu ®

Mieszkalski L.

Postępy Techniki Przetwórstwa Spożywczego

|

2017

|

Nr 1

51--54

PL

W artykule przedstawiono propozycję trzech metod matematycznego modelowania kształtu nasion lnu z wykorzystaniem krzywych parametrycznych, krzywych Béziera i krzywych przekrojów poprzecznych. W metodzie 1 matematycznego opisu kształtu nasion lnu zastosowano równania parametryczne bryły z ostrym wierzchołkiem. W metodzie 2 zastosowano równania parametryczne bryły z łukowym wierzchołkiem. W metodzie 3 zastosowano równania parametryczne krzywych Béziera i krzywych przekrojów poprzecznych. Wybrane do modelowania nasiona sfotografowano w płaszczyźnie XZ aparatem Panasonic LUMIX DMC-TZ3. Miarą oceny była na ustalonej wysokości w płaszczyźnie XZ maksymalna różnica odległości między krawędzią nasiona a krawędzią modelu. Metoda z wykorzystaniem krzywych Béziera i krzywych przekrojów poprzecznych może być stosowana do matematycznego modelowania kształtu nasion lnu.

EN

The article presents of three methods of mathematical modeling of the shape of flax seed with the use of parametric curves, Bezier curves and curves of cross sections. In the method 1 mathematical description of the shape of the flax seed used parametric equations with a sharp apex. In method 2 uses parametric equations topped with an arched apex. The method 3 uses parametric equations of curves and Bezier curves of cross sections. Selected to modeling seeds photographed in the XZ plane Panasonic LUMIX DMC-TZ3 camera. Measure of assessment at a fixed height in plane XZ is maximum difference in distance between the edge of the seed and the edge of the model. Method using Bézier curves and cross-sections can be used for mathematical modeling of the shape of the flax seeds.

17

The effect of treating the seeds of Brassica oleracea L. with aqueous extracts on the germination capacity and seed healthiness

Szparaga A., Czerwińska E., Piskier T.

Journal of Research and Applications in Agricultural Engineering

|

2017

|

Vol. 62, nr 4

162--167

EN

In the experimental trial the influence of the aqueous extracts on the germination capacity and surface contamination of the seeds of Brassica oleracea L. white cabbage, ‘Stonehead’ variety was assessed. The extracts in the form of macerate, infusion and decoction were prepared with the use of different morphological parts of 40 plants species. The results obtained allowed to indicate the plants the extracts of which both stimulated the germination of the seeds and limited their surface contamination with microorganisms. Additionally, the information which manner of obtaining the extracts stimulated the viability and health of analyzed seeds most effectively was received. Among applied extracts the germination capacity of cabbage seeds was stimulated the most effectively by preparations of Juniperus communis fruit (+20,67%), Verbascum thapsiforme flowers (+20,48%), and green parts of Artemisia absinthium (+19,61%). In turn, the healthiness of the cabbage seeds provided the greatest degree by treatment all forms of extracts (macerate, infusion, decoction) of Carum carvi fruit (-78,14%), roots of Archangelica officinalis (-72,48%) and Salix alba and S. purpurea bark (-69,03%). The germination of seeds was stimulated by the extracts in the form of infusions, whereas the microorganisms colonization was limited by macerates.

PL

W doświadczeniu oceniano wpływ działania wyciągów wodnych na zdolność kiełkowania oraz kontaminację powierzchniową nasion kapusty białej Brassica oleracea L. odmiany ‘Kamienna głowa’. Wyciągi w postaci maceratów, naparów i wywarów wykonano z różnych części morfologicznych 40 gatunków roślin. Uzyskane wyniki badań przyczyniły się do wskazania roślin, z których wyciągi działały zarówno stymulująco na kiełkowanie nasion jak i ich zdrowotność. Dodatkowo uzyskano informację, który ze sposobów pozyskiwania wyciągów najsilniej stymulował zdolność kiełkowania i zdrowotność badanych nasion. Spośród zastosowanych wyciągów zdolność kiełkowania nasion kapusty najkorzystniej stymulowały preparaty z owoców Juniperus communis (+20,67%), z kwiatów Verbascum thapsiforme (+20,48%), oraz z części zielonych Artemisia absinthium (+19,61%). Z kolei zdrowotność nasion kapusty w największym stopniu zapewniało zaprawianie nasion każdą z wykorzystanych form wyciągów (macerat, napar, wywar) z owoców Carum carvi (-78,14%), korzeni Archangelica officinalis (-72,48%) oraz kory Salix alba i S. purpurea (-69,03%). Kiełkowanie nasion stymulowały wyciągi w formie naparów, natomiast zasiedlenie drobnoustrojami ograniczały maceraty.

18

Structure of a flax threshing mass device

Kamiński E., Kocuba V. I., Kuboń M., Sharshunov V.

Agricultural Engineering

|

2017

|

Vol. 21, No. 1

47--57

EN

The object of the research consisted of a roller threshing unit with a profile elastic working surface of a parabolic type and a triangle one with rollers which turn concurrently with various angular speeds. Two rollers with 150 and 300 mm were investigated. The process of seeds separation from the threshing mass took place at its moisture of 10 to 35%. The relation of mixtures in the straw mass in a mass relation was changing within 10 to 35% with the length of stalks from 20 to 400 mm. The amount of the material provided for threshing was varied from 0.27 to 0.52 kg∙s-1∙m-1 and the slot between the rollers from 1.0 to 6.0 mm. The width of the base of notches located on the working surface of drums was within 25 to 150 mm, the height of notches on rollers was within 10 to 60 mm. Kinematic conditions of rollers operation were within 1.0 to 1.5. As a result of the research it was determined that a parabola is the optimal form of the profiled surface of rollers in a cross section. It ensures more effective seeds separation than a triangle configuration of drums. This conclusion is also confirmed by a theoretical discussion and is explained with the fact that the parabolic form of notches has a bigger surface than the triangle one and that they affect more seed-bags which leads to the increase of the seeds separation degree. The laboratory research allowed determination of rational ranges of parameters changes during flax mass threshing.

PL

Obiektem badań był walcowy zespół omłotowy z profilowaną elastyczną powierzchnią roboczą typu parabolicznego i trójkątnego o walcach obracających się współbieżnie z różnymi prędkościami kątowymi. Badano dwa walce o średnicach 150 i 300 mm. Proces wydzielania nasion z masy omłotowej zachodził przy jej wilgotności od 10 do 35%. Stosunek domieszek w masie słomiastej, w stosunku masowym, zmieniał się w przedziale od 10 do 35% z długością źdźbeł od 20 do 400 mm. Zmieniano ilość podawanego materiału do omłotu w zakresie od 0,27 do 0,52 kg∙s-1 m-1 i szczelinę między walcami od 1,0 do 6,0 mm. Szerokość podstawy karbów znajdujących się na po-wierzchni roboczej bębnów zmieniała się w przedziale od 25 do 150 mm, wysokość karbów na walcach zmieniała się w zakresie od 10 do 60 mm. Kinematyczne warunki pracy walców zmieniały się w przedziale od 1,0 do 1,5. W rezultacie przeprowadzonych badań ustalono, że optymalną formą profilowanej powierzchni walców, w przekroju poprzecznym, jest parabola. Zapewnia ona bardziej efektywne wydzielanie nasion w porównaniu z trójkątną konfiguracją bębnów. Wniosek ten potwierdzają też rozważania teoretyczne i objaśniany jest tym, że forma paraboliczna garbów posiada większą powierzchnię niż trójkątna i w większym stopniu oddziaływają na torebki z nasionami, co prowadzi do zwiększenia stopnia wydzielania nasion. Przeprowadzone badania laboratoryjne pozwoliły określić racjonalne przedziały zmian parametrów podczas omłotu masy słomiastej lnu.

19

Evaluation of the moisture change ability of selected crop seeds

Kornarzyński K., Gładyszewska B.

Agricultural Engineering

|

2017

|

Vol. 21, No. 1

59--68

EN

The objective of the paper was to investigate the moisture change ability of bean, broad bean, pea, lupine, radish, beetroot, winter wheat, maize, cucumber, pumpkin and sunflower seeds. Seeds absorbed water in the system for measurement of the water absorption kinetics with the capillary and weighting method. The research results were presented in the form of plots of the relation of kinetics of the moisture change of seeds in the time for the first and second stage of the process which precedes germination. Moreover, the water content in seeds for the time of the end of the second stage of water absorption was determined and the maximum water absorption speed coefficient and the time of its obtaining was calculated. The water content for the end of the 2nd stage of its collection was the highest for seeds which include a hard caryopsis and for broad bean plant seeds. The maximum water absorption speed coefficient was the highest for seeds with low initial moisture - radish, beetroot, cucumber and pumpkin. The measurement of the water absorption speed with the use of the capillary and weighting method enabled investigation of seeds with a varied size, construction of a seed coat and chemical composition for a long period of time to the moment seedlings were obtained.

PL

Celem pracy było badanie zdolności zmiany wilgotności przez nasiona fasoli, bobu, grochu siewnego, łubinu żółtego, rzodkiewki, buraka ćwikłowego, pszenicy ozimej, pszenżyta, kukurydzy, ogórka, dyni i słonecznika. Nasiona pobierały wodę w układzie do pomiaru kinetyki pobierania wody metodą kapilarno-wagową. Wyniki badań przedstawiono w postaci wykresów zależności kinetyki zmiany wilgotności nasion w czasie dla pierwszej i drugiej fazy procesu poprzedzającej kiełkowanie. Wyznaczono również zawartość wody w nasionach dla czasu końca drugiego etapu pobierania wody oraz maksymalny współczynnik szybkości pobierania wody i czas jego uzyskania. Zawartość wody dla czasu końca II etapu jej pobierania była najwyższa dla nasion zawierających twardą okrywę nasienną oraz dla nasion roślin bobowatych. Maksymalny współczynnik szybkości pobierania wody był najwyższy dla nasion o niskiej wilgotności początkowej - rzodkiewki, buraka, ogórka i dyni. Pomiar szybkości pobierania wody przy wykorzystaniu metody kapilarno-wagowej umożliwił badanie nasion o różnej wielkości, budowie okrywy nasiennej i składzie chemicznym przez długi okres czasu, aż do momentu uzyskania siewek.

20

Assessment of sowing quality of radish seeds with working unit of pneumatic seeder

Kowalczuk J., Zarajczyk J., Tatarczak J., Niedziółka I., Szmigielski M., Zarajczyk K., Kowalik K.

Agricultural Engineering

|

2017

|

Vol. 21, No. 4

47--53

EN

The objective of the research was assessment of the sowing quality of radish seeds with the sowing unit of "MAX PNEUAMTIC” S 156 pneumatic seeder. Tests were carried out on the original laboratory stand. They proved that at the assumed range of the working speed within 2.5 to 4.0 km·h-1 and rotations of the sowing disc between 23 and 37 rot·min-1, the most favourable results concerning precision of seeds spacing in a row were obtained at the speed between 2.5 and 3.0 km·h-1. The increase of the speed above 3.0 km·h-1 caused deterioration of the seeds sowing quality through statistically significant reduction of the single sowing participation and the increase of the empty sowings participation.

PL

Celem badań była ocena jakości siewu nasion rzodkiewki sekcją wysiewającą siewnika „MAX PNEUAMTIC” S 156 z pneumatycznym (podciśnieniowym) systemem wysiewu. Badania przeprowadzono na stanowisku laboratoryjnym własnej konstrukcji. Wykazały one, że przy przyję- tym do badań zakresie prędkości roboczej od 2,5 do 4,0 km·h-1 i obrotach tarczy wysiewającej od 23 do 37 obr·min-1 , najkorzystniejsze wyniki dotyczące dokładności rozmieszczenia nasion w rzędzie uzyskano przy prędkości w zakresie od 2,5 do 3,0 km·h-1 . Wzrost prędkości powyżej 3,0 km·h-1 wpływał na pogorszenie jakości siewu nasion poprzez istotne statystycznie obniżenie udziału wysiewów pojedynczych oraz wzrost udziału przepustów.