Wyniki wyszukiwania - BazTech

1

The road as an essential element in the composition of contemporary holocaust places of remembrance

Zabielska Katarzyna

Przestrzeń i Forma

|

2025

|

nr 61

183--210

EN

The article deals with the role of the road as a key compositional element in contemporary memorial places, from the perspective of landscape architecture. The author examines the forms and symbolism of paths, which are not only a communication system, but also shape the aesthetics and content of a place. The road organises the space, it is the canvass of the composition which, by delimiting the zones, creates a path leading to the central element of the commemoration – the monument, which is the carrier of ideas and symbols. The aim of this study is to determine the rank of the path in the composition of contemporary memorial sites, thus developing guidelines for the design of these spaces.

PL

Artykuł traktuje o roli drogi jako kluczowego elementu kompozycji we współczesnych miejscach pamięci, z perspektywy architektury krajobrazu. Autorka bada formy i symbolikę dróg, które są nie tylko układem komunikacji, ale także kształtują estetykę i treść miejsca. Droga organizuje przestrzeń, jest kanwą kompozycji, która wyznaczając strefy, tworzy ścieżkę prowadzącą do centralnego elementu upamiętnienia – pomnika, będącego nośnikiem idei i symboli. Celem pracy jest określenie rangi drogi w kompozycji współczesnych miejsc pamięci, co pozwoli na opracowanie wytycznych do projektowania tych przestrzeni.

2

Island lighthouses as a typological attribute: locational – structural analysis and classification implications

Szubryt Adriana

Przestrzeń i Forma

|

2025

|

nr 64

11--30

EN

This article addresses the valuation of technical infrastructure objects in relation to the categorization methodology of lighthouses (LM) proposed by Szubryt (2021), with particular emphasis on the category of freestanding lighthouses (LM W). The aim of the research was to identify relationships between location, architectural form, and how LM are integrated into the coastal landscape. The article proposes dividing LM W into subcategories considering typical landscapes (cliff, beach, island, port) and analyzes the characteristic features of each subcategory based on comparative analysis and field research, in order to examine the dependencies between location and its influence on form, materials, construction, and functionality of LM.

PL

W niniejszym artykule podjęta została tematyka waloryzacji obiektów infrastruktury technicznej w odniesieniu do przyjętej przez Szubryt (2021) metodologii kategoryzacji latarni morskich (LM), ze szczególnym uwzględnieniem kategorii latarni wolnostojących (LM W). Celem badania było zidentyfikowanie zależności między lokalizacją, formą architektoniczną i sposobem wpisania LM w krajobraz nadbrzeżny. W artykule zaproponowano podział LM W na podkategorie uwzględniające typowe krajobrazy (klif, plaża, wyspa, port) i przeanalizowano cechy charakterystyczne poszczególnych podkategorii na podstawie analizy porównawczej i badań terenowych, w celu analizy zależności pomiędzy lokalizacją, a jej wpływem na formę, materiały, konstrukcję i funkcjonalność LM.

3

A study on landscape fabric of low-cost settlements in Sylhet, Bangladesh

Arefin Mohammad Shamsul, Roy Sowmik, Saha Kawshik, Haque Sk Nasrin

Geomatics, Landmanagement and Landscape

|

2025

|

no. 2

99--124

EN

Low-cost settlement (LCS), also known as slums, is a prevalent feature of many cities across the world. These densely populated areas often accommodate a significant portion of the urban population, providing affordable housing for low-income residents. However, LCS can face challenges related to inadequate infrastructure, sanitation, and overall environmental quality. This study delves into the fabric of existing LCS landscape development in Sylhet City, Bangladesh that include overall built environment, vegetation, sanitation, waste management, playground for children, space for socialization, security and other service facilities etc. Using a mixedmethods approach involving data collection, image analysis, physical surveys, and questionnaires, the research explores outdoor landscape patterns, dwelling types, spatial morphology, and environmental conditions within these settlements. The investigation also focuses on the pattern used on the land surface, layout of circulation spaces, connectivity, and the socio-economic conditions of the slums within the Sylhet City Corporation area. Ultimately, this research aims to contribute to further studies on low-cost settlements at a regional or national level based on context, and to propose solutions to the challenges identified.

PL

Osiedla niskobudżetowe (LCS), znane również jako slumsy, są powszechnym zjawiskiem w wielu miastach na całym świecie. Te gęsto zaludnione obszary często zamieszkuje znaczna część ludności miejskiej, zapewniając przystępne cenowo mieszkania mieszkańcom o niskich dochodach. Jednak LCS mogą stawiać czoła wyzwaniom związanym z niedostateczną infrastrukturą, warunkami sanitarnymi i ogólną jakością środowiska. Niniejsze badanie zgłębia strukturę istniejącego rozwoju krajobrazu LCS w mieście Sylhet w Bangladeszu, obejmującą ogólną zabudowę, roślinność, warunki sanitarne, gospodarkę odpadami, miejsca do wypoczynku dla dzieci, przestrzeń do socjalizacji, bezpieczeństwo i inne udogodnienia itp. Wykorzystując podejście mieszane, obejmujące gromadzenie danych, analizę obrazów, badania terenowe i ankiety, badanie analizuje wzorce krajobrazu zewnętrznego, typy zabudowań, morfologię przestrzenną i warunki środowiskowe w tych osiedlach. Badania koncentrują się również na wzorcach występujących na powierzchni gruntu, układzie przestrzeni komunikacyjnych, łączności oraz warunkach społeczno-ekonomicznych slumsów na obszarze należącym do Sylhet City Corporation. Ostatecznie celem tych badań jest przyczynienie się do dalszych badań nad tanimi osiedlami na szczeblu regionalnym lub krajowym w oparciu o kontekst oraz zaproponowanie rozwiązań zidentyfikowanych problemów.

4

The sacred landscape of Mount Athos

Podhalański Bogusław M., Kryvoruchko Yuriy Ivanovych

Teka Komisji Urbanistyki i Architektury Oddział PAN w Krakowie

|

2024

|

T. 52

205--228

EN

The contemporary religious landscape of Mount Athos is a special landscape, inseparably linked with the wholeness of Mount Athos, its effect on humanity in its entirety. In this paper, the features, characteristics and specificities of the perception of such landscape were discussed in the common paradigm of architectural studies of the landscape and in theological discourse. Subject to only one of these sides, the vision of the religious landscape of Athos loses its essential characteristics, which are also vital to the other side. Such an interdisciplinary outlook is important because it allows to bring together the important aspects of human consciousness and being in the unity of the rational and irrational, mystical and physical aspects. Figurative integrity and analytical procedures allow to preserve the syncretic essence of the object in question - the religious landscape of Mount Athos.

PL

Współczesny sakralny krajobraz Góry Athos jest szczególny, nierozerwalnie związany z całością Góry Athos, jej wpływem na człowieka w całej pełni. W artykule omówiono cechy, charakterystykę i specyfikę percepcji takiego krajobrazu we wspólnym paradygmacie studiów architektonicznych nad krajobrazem oraz w dyskursie teologicznym. Podległa jedynie jednej z tych stron, wizja krajobrazu religijnego Athos traci swoje zasadnicze cechy, które są również znaczące dla drugiej strony. Takie interdyscyplinarne spojrzenie jest istotne, ponieważ pozwala połączyć ważne cechy ludzkiej świadomości i bytu w jedność aspektów racjonalnych i irracjonalnych, mistycznych i fizycznych. Figuratywna integralność i analityczne procedury pozwalają nam zachować synkretyczną esencję przedmiotu, o którym mówimy - krajobrazu religijnego Góry Athos.

5

Memorials and monuments

Zabielska Katarzyna, Myszka Izabela

Przestrzeń i Forma

|

2024

|

nr 59

99--128

EN

This article addresses the topic of memorials in landscape. The authors define and characterise these spaces, based on a literature review and an analysis of common examples of places of remembrance and monuments. The research considers location, landscape context, spatial arrangement, form, meaning and social discourse. In memorial spaces, composition, landscaping, layout of communication and greenery, as well as decorative and functional elements are crucial. The aim of this article is to indicate the differences between the various forms of commemoration and to define the moment at which a memorial becomes a place of remembrance. A memorial space is an arranged piece of landscape in which the central role is played by a memorial with its accompanying decorative and functional elements. It is a space superimposed on the form of the memorial that allows people to dwell, contemplate and celebrate the rituals of remembrance, and the condition for these to take place is a suitably arranged space, adapted to the needs of the users.

PL

Artykuł porusza temat miejsc upamiętniania w krajobrazie. Autorki definiują i charakteryzują te przestrzenie, opierając się na przeglądzie literatury oraz analizie znanych przykładów miejsc pamięci i pomników. Badania uwzględniają lokalizację, kontekst krajobrazowy, układ przestrzenny, formę, znaczenie oraz dyskurs społeczny. W miejscach pamięci istotne są kompozycja, rzeźba terenu, układ komunikacji i zieleni, a także elementy dekoracyjne i funkcjonalne. Celem artykułu jest wskazanie różnic między różnymi formami upamiętniania oraz zdefiniowanie momentu, w którym pomnik staje się miejscem pamięci. Miejsce pamięci to urządzony fragment krajobrazu, w którym centralną rolę odgrywa pomnik z towarzyszącymi mu elementami dekoracyjnymi i funkcjonalnymi. Jest to przestrzeń nadbudowana na formie pomnika, która umożliwia człowiekowi przebywanie, kontemplację i celebrowanie rytuałów pamięci, a warunkiem ich odbywania jest odpowiednio zaaranżowana przestrzeń, dostosowana do potrzeb użytkownika.

6

Investments on the Great Masurian Lakes Trail. Actively for relaxation – by yacht or bike?

Połucha Iwona

Przestrzeń i Forma

|

2024

|

nr 57

205--220

EN

The Great Masurian Lakes Trail, valued for its picturesque landscapes and rich natural environment, was recognized as an ideal place for enthusiasts of active leisure. Thanks to modernizations in sailing and cycling tourism, users are offered a variety of relaxation opportunities and comfort during cruises on the lakes, as well as while exploring the region by bikes. The renovation of the water trail and the creation of a new bicycle path have enabled nature-friendly exploration of Masurian attractions. Special attention was given to ecomarinas, which are investments promoting an ecological approach to sailing and minimizing the negative impact of tourism on the environment. The need to integrate active forms of recreation with modern amenities was identified to develop the Masuria as an attractive tourist destination, while balancing between the local economy and the protection of heritage. These investments will contribute to the promotion of a healthy lifestyle, the preservation of biodiversity, and the sustainable development of tourism.

PL

Szlak Wielkich Jezior Mazurskich, ceniony za malownicze krajobrazy i bogactwo przyrody, uznano za idealne miejsce dla entuzjastów aktywnego wypoczynku. Dzięki przeprowadzonym modernizacjom w zakresie żeglarstwa i turystyki rowerowej, użytkownikom zaoferowano szereg możliwości relaksu i komfort podczas rejsów po jeziorach, jak też w trakcie zwiedzania regionu na rowerach. Renowacja szlaku wodnego i wytyczenie ścieżki rowerowej umożliwiły przyjazne naturze odkrywanie mazurskich atrakcji. Szczególną uwagę poświęcono ekomarinom, czyli inwestycjom promującym ekologiczne podejście do żeglarstwa i minimalizującym negatywny wpływ oddziaływań turystyki na środowisko. Wskazano potrzebę integracji aktywnych form rekreacji z nowoczesnymi udogodnieniami w celu rozwoju Mazur jako atrakcyjnej destynacji turystycznej, przy zachowaniu równowagi pomiędzy lokalną gospodarką a ochroną dziedzictwa. Inwestycje te przyczynią się do promocji zdrowego stylu życia, zachowania bioróżnorodności i zrównoważonego rozwoju turystyki.

7

Landscape-botanical Method for Russian Vegetation Zoning

Petrov Kiril M., Evdokimov Alexander S.

Inżynieria Mineralna

|

2024

|

Vol. 1, no. 1

337--340

EN

Geobotanical zoning is a recognized method for displaying regional features of vegetation cover. It is based on the properties of the vegetation itself. The purpose of the article is to substantiate the expediency of the landscape approach, which is implemented in the landscape-botanical method of zoning. The latter is based on the close connection of regional features of vegetation with landscapes. This method allows us to most fully consider the problem of studying the vegetation cover, both from a geographical and botanical point of view.

8

Route 66: Study of cultural and architectural context

Malinowska-Petelenz Beata, Petelenz Anna, Jagiełło-Kowalczyk Magdalena, Petelenz Małgorzata, Rybkowski Radosław

Architectus

|

2024

|

Nr 4 (80)

121--131

EN

Route 66 – America’s Mother Road – continues to resonate in the Polish perception of US history, culture and architecture. In this study, we used an innovative, multi-stage qualitative visual research method. As part of a research tour organised in 2018 to explore the cultural significance of Route 66 from an architectural perspective, photographic documentation and in situ freehand drawings were prepared and were then used for further research. In the final phase of the project, we used visual analysis to understand the cultural significance of the roadside architecture along Route 66. The results reflected Polish perceptions of Route 66 and its users’ characteristics. The genius loci along Route 66 was shown to be based on fragmented architectural structures, the randomness of forms and the dominant natural landscape.

PL

Route 66 – Droga Matka Ameryki – wciąż rezonuje w polskim postrzeganiu historii, kultury i architektury Stanów Zjednoczonych. Zespół badawczy zastosował innowacyjną metodę zorganizowaną jako kilkustopniowa jakościowa metoda badań wizualnych. W ramach zorganizowanego w 2018 r. wyjazdu studyjnego, którego celem było poznanie kulturowego znaczenia Route 66 z perspektywy architektury, przygotowano dokumentację fotograficzną oraz materiały rysunkowe in situ – posłużyły one następnie do dalszych badań. W końcowej fazie projektu zespół zastosował analizę wizualną, aby zrozumieć kulturowe znaczenie architektury przydrożnej wzdłuż Route 66. Wyniki badania odzwierciedlały polskie postrzeganie Route 66 i charakterystykę użytkownika. Wykazano, że genius loci wzdłuż Route 66 bazuje na rozdrobnionych strukturach architektonicznych, przypadkowości form i dominującym krajobrazie naturalnym.

9

Osada Świętego Wojciecha

Biskupski Przemysław

Zeszyty Naukowe Politechniki Poznańskiej. Architektura, Urbanistyka, Architektura Wnętrz

|

2023

|

Z. 17

199--226

PL

Niniejszy artykuł poświęcony jest osadzie Świętego Wojciecha która do końca XVIII wieku była jedną z 29 osad otaczających miasto lokacyjne Poznań. W niniejszym artykule przedstawiona zostanie krótka historia tej osady, jej przemiany przestrzenne dokonane w XIX i XX wieku, oraz ukazane zostaną badania które pozwoliły na odtworzenie dawnego historycznego krajobrazu Świętego Wojciecha z XVIII wieku.

EN

This article is devoted to settlement of Saint Albert, wchich until the end of the eighteenth century was one of the twenty nine settlements surrounding the charter of city Poznań. This article presents a short history of this settlement, its spatial changes made in the nineteenth and twenty century, and presents research that allowed for the reconstruction of the former landscape of Saint Albert’s settlement from the eighteenth century. One of the significant settlement elements surrounding the city of Poznań was the settlement of St. Adalbert. This settlement was located on the transportation route going from Poznań north to Wronki, Wałcz, Piła and northwest towards Międzyrzecz and Szczecin. The location of the settlement was in a rather distinctive natural place namely on a hill called St. Adalbert's Hill. The hill was located in the valley of the Bogdanka and Wierzbak rivers, which flowed around the hill on both sides, forming an island. On this island, right next to St. Adalbert's Hill, there were two more characteristic hills. The first was named Lysa Góra and was located on the northern side (now it is the hill near the monument to the Poznan Army). The second hill without a name was located to the northwest of St. Adalbert’s Hill (now it is the area near the cemetery for the distinguished).

10

Protection of the cultural landscape and architectural form of the Wisnicko-Lipnicki Landscape Park

Hrehorowicz-Gaber Hanna, Ciepiela Agnieszka, Hrehorowicz-Nowak Alicja

Przestrzeń i Forma

|

2023

|

nr 56

415--434

EN

A harmoniously shaped cultural landscape provides the basis for protecting the identity of a place. Cataloging spatial values and development forms is an element of the spatial policy of the municipalities of the Wiśnicz foothills and the statutory protection activities of the Complex of Landscape Parks of the Małopolska Voivodeship. The method and results of the research presented in this article were developed for the purpose of identifying architectural forms and patterns for the Wiśnicko-Lipnicki Landscape Park. It takes into account the protection of traditional architectural elements in relation to basic types of development and contains proposals for solutions referring to the local building tradition, harmonizing with the landscape, promoting landscape-friendly forms. It is also a guideline for newly created strategies and planning documents in municipalities.

PL

Harmonijnie kształtowany krajobraz kulturowy daje podstawę ochrony tożsamości miejsca. Skatalogowanie walorów przestrzennych i form zabudowy jest elementem polityki przestrzennej gmin pogórza Wiśnickiego oraz statutowych działań ochronnych Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego. Metoda i efekty badań przedstawione w niniejszym artykule, zostały opracowane na potrzeby wskazania form i wzorców architektonicznych dla Wiśnicko - Lipnickiego Parku Krajobrazowego. Uwzględnia ona ochronę tradycyjnych elementów architektonicznych w odniesieniu do podstawowych rodzajów zabudowy i zawiera propozycje rozwiązań nawiązujących do miejscowej tradycji budowlanej, harmonizującej z krajobrazem, promując przyjazne dla krajobrazu formy. Jest również wytyczną dla nowotworzonych strategii i dokumentów planistycznych w gminach.

11

Indicators method of aesthetics analysis using spatial datasets

Pluto-Kossakowska Joanna, Cuprjak Marika

Przestrzeń i Forma

|

2023

|

nr 55

179--204

EN

The research aimed to propose and test a methodology for evaluating spatial aesthetics using a grid of basic fields and comparing them with indicators related to the administrative borders of municipalities. The indicators used in such analysis refer to attributes of the landscape that enable the assessment of its structure and components. This paper proposes a methodology for calculating selected indicators based on available spatial datasets. A mathematical formula was adapted or prepared for each indicator to determine its value using different datasets, including vector databases or raster files. The analyses of space order allowed presenting the spatial distribution in the form of maps and the possibility of adjusting the relevance of individual criteria, weights, and profiles.

PL

Badania miały na celu zaproponowanie i przetestowanie metodologii oceny estetyki przestrzennej przy użyciu siatki pól podstawowych i porównanie ich ze wskaźnikami związanymi z granicami administracyjnymi gmin. Wskaźniki wykorzystywane w takiej analizie odnoszą się do atrybutów krajobrazu, które umożliwiają ocenę jego struktury i komponentów. W artykule zaproponowano metodologię obliczania wybranych wskaźników w oparciu o dostępne zbiory danych przestrzennych. Dla każdego wskaźnika zaadaptowano lub przygotowano formułę matematyczną określającą jego wartość z wykorzystaniem różnych zbiorów danych, w tym wektorowych baz danych lub plików rastrowych. Analizy ładu przestrzennego pozwoliły na przedstawienie rozkładu przestrzennego w postaci map oraz możliwość dostosowania istotności poszczególnych kryteriów, wag i profili.

12

Implementing blue-green infrastructure in the urban landscape based on selected of european and cities and around the world

Nowak Paweł

Przestrzeń i Forma

|

2023

|

nr 55

249--274

EN

This paper presents and compares the methods of implementing and promoting Blue-Green Infrastructure in the urban landscape of European cities and around the world. Selected areas are located in the centre of cities such as: Kronsberg in Hanover, Germany; Bishan-Ang Mo Kio Park, Singapore; green roofs and green streets in Portland, USA; Copenhagen, Denmark; and Mumbai, India. The paper also cites more modest examples of the implementation of Blue-Green Infrastructure in Polish cities such as Wrocław, Szczecin, Kraków and Gdańsk. Amidst the diversity of climatic zones in which the public spaces in question are located, in the context of a strong need for sustainability, these areas share a common problem of climate change.

PL

W artykule przedstawiono i porównano sposób wdrażania, promowania błękitno zielonej infrastruktury w krajobrazie miejskim na przykładzie miast europejskich i na świecie. Wybrane obszary zlokalizowane są w centrum miast, takich jak: Hanower-Kronsberg - Niemcy, Bishan-Ang Mo Kio Park - Singapur, ekologiczne dachy i zielone ulice - Portland, Stany Zjednoczone, Kopenhaga - Dania oraz Mumbaj - Indie. Artykuł przywołuje również skromniejsze przykłady wdrażania błękitno zielonej infrastruktury w polskich miastach, takich jak: Wrocław, Szczecin i Kraków oraz Gdańsk. Pośród różnorodności stref klimatycznych w jakich zlokalizowane są omawiane przestrzenie publiczne, w kontekście silnej potrzeby zrównoważonego rozwoju, łączy te obszary wspólny problem związany ze zmianami klimatu.

13

Formation of the architectural space of central Ukrainian cities. The example of Kropyvnytskyi (Yelisavetgrad)

Penyaz Tetyana, Sleptsov Oleg

Architecture Civil Engineering Environment

|

2023

|

Vol. 16, no. 4

45--57

EN

The article examines the architectural spatial development of cities in Central Ukraine under the influence of landscape conditions and changes in socio-cultural factors using the city of Kropyvnytsky (Elysavetgrad) as an example. The peculiarities of the historical development of the architectural and planning structure of the city, located on the border of Central Ukraine and the northern Black Sea region, are poorly studied due to its location in the agricultural steppe region of Ukraine. The aim of the paper is to reveal the regularities and basic principles of the relationship between the architectural and spatial development of the city with natural and landscape conditions and changes in socio-cultural factors. The work is based on a complex application of general scientific and special research methods. The transformations of the urban environment of the centre of Kropyvnytskyi (Elysavetgrad) at the end of the 20th century led to the distortion of the scale of the buildings and the loss of their significant elements. Comprehensive studies of the evolution of the urban structure and historic buildings in the city centre will help architects and urban planners to preserve the architectural and urban heritage in the modern urban space.

14

Rozwiązania w koncepcjach krajobrazowych z uwzględnieniem realizacji strategicznych potrzeb gminy oraz potrzeb lokalnych społeczności, w ramach poszerzonych konsultacji społecznych dokumentów planistycznych. Przykład zespołu pałacowo - parkowego w Sławikowie

Buława Bartłomiej, Maciejczyk Judyta, Kliś Klaudia

Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Technicznej w Katowicach

|

2022

|

T. 15

51--62

PL

W artykule podjęto problem badawczy, uwzględniania potrzeb strategicznych całej gminy i potrzeb lokalnej społeczności, w koncepcjach krajobrazowych, opracowywanych w ramach poszerzonych konsultacji społecznych dokumentów planistycznych. Zadano pytanie o łączne uwzględnianie tych różnych perspektyw. Zagadnienie przebadano na przykładzie opracowanej w 2022 r. koncepcji „Centrum plenerowej fotografii ślubnej”, dla zespołu pałacowo - parkowego w Sławikowie. Zastosowano studium przypadku, metodę badania przez projektowanie oraz obserwację uczestniczącą. Koncepcja została oparta na wcześniejszych etapach poszerzonych konsultacji społecznych i sformułowanych oczekiwaniach interesariuszy, co wpłynęło na akceptację proponowanych rozwiązań przez organy gminy i lokalną społeczność (codziennych użytkowników). Wykazano, że równoległe uwzględnienie potrzeb strategicznych całej gminy i lokalnej społeczności w koncepcjach krajobrazowych, daje szanse na rozpoczęcie ciągłego procesu rewitalizacji, jak i wypracowanie odpowiednich zapisów konsultowanego projektu dokumentu planistycznego.

EN

This article addresses the research problem of taking into account the strategic needs of the whole urban or rural commune (gmina) and the needs of the local community in landscape concepts developed as part of extended public consultation on spatial planning documents. A question was asked about the joint consideration of these different perspectives. The issue was examined using the example of the concept of Outdoor Wedding Photography Centre for the palace and park complex in Sławików, developed in 2022. The methods of case study, research by design, and participatory observation were used. The concept was based on earlier stages of extended public consultation and formulated expectations of stakeholders, resulting in the acceptance of the proposed solutions from the perspective of the commune authorities and the local community (everyday users). It has been found that the parallel incorporation of the strategic needs of the commune and the local community into landscape concepts provides an opportunity to initiate a continuous revitalization process and to develop appropriate provisions for the consulted draft spatial planning document.

15

Krajobraz i jego ocena w ujęciu fenomenologicznym

Bonenberg Wojciech

Zeszyty Naukowe Politechniki Poznańskiej. Architektura, Urbanistyka, Architektura Wnętrz

|

2022

|

Z. 8

31--41

PL

Artykuł ma charakter eksperymentu okazjonalnego prezentującego fenomenologiczne podejście do badań krajobrazu oraz przykład krytycznej ich oceny z punktu widzenia wartości, jakie badania te wnoszą do dyscypliny naukowej architektura i urbanistyka.

EN

The article has the character of an occasional experiment presenting a phenomenological approach to landscape research. Particular attention has been paid to the usefulness of such methodological instruments for assessing landscape context in architecture and urban planning

16

Geometric forms in landscape – lighthouses

Gomółka Mikołaj

Przestrzeń i Forma

|

2022

|

nr 49

135--156

PL

Przedmiotem badań jest potencjał latarni morskich, znajdujących się na terenie województwa zachodniopomorskiego, jako motywu przewodniego dla przebiegu szlaku rowerowego EuroVelo 10. Przebadano, z których miejsc na szlaku widać latarnie, oznaczono miejsca te miejsca, oraz zaproponowano działania, które mogłyby pomóc w polepszeniu ekspozycji latarni z perspektywy szlaku. Stwierdzono, że 6 z siedmiu badanych obiektów jest już, w jakiejkolwiek formie, widocznych ze szlaku. Uznano, że obiekty latarni morskich są już lub mogą się stać cennymi motywami przewodnimi dla trasy EuroVelo 10. Należy jednak zastanowić się w jaki sposób zachować ciągłość wrażeń wizualnych na odcinkach między latarniami.

EN

The subject of this study is the potential of lighthouses located in the West Pomeranian Voivodeship as a leitmotif for the EuroVelo 10 bicycle trail. The study examined from which places on the trail lighthouses can be seen, marked places where panoramic views of the sea open, and suggested activities that could help improve the exposure of lighthouses from the perspective of the trail. It was found that 6 of the 7 surveyed objects are already visible, in some form, from the trail. It was con cluded that lighthouse objects are already or could become valuable landmarks for EuroVelo 10 route, but it should be considered how to maintain continuity of visual experience on the sections between lighthouses.

17

Non-standard solutions for supports of high voltage overhead lines in the aspect of landscape protection and electromagnetic field impact

Jaworski Marek

Przegląd Elektrotechniczny

|

2022

|

R. 98, nr 3

21--24

EN

The article presents issues related to choosing an overhead line route in the aspect of landscape protection. The possibility of using nonstandard supports, which task is to replace traditional electricity pylon and better integration into the surrounding landscape, was pointed out. The paper describes the advantages and disadvantages of such constructions, including compact overhead lines with special insulation cross-arms. Calculations of electric and magnetic field distributions in the vicinity of several selected supports of this kind were carried out and compared with field distributions in the vicinity of a traditional electricity pylon. The areas of the electric and magnetic components of the field for various supports of the line were determined.

PL

W referacie przedstawiono zagadnienia związane z wyborem trasy linii napowietrznych w aspekcie ochrony krajobrazu. Wskazano na możliwość zastosowania niestandardowych konstrukcji wsporczych, których zadaniem jest zastąpienie tradycyjnych słupów kratowych oraz lepsze wkomponowanie w otaczający krajobraz. Opisano wady i zalety takich konstrukcji, w tym kompaktowych linii napowietrznych ze specjalnymi poprzecznikami izolacyjnymi. Przeprowadzono obliczenia rozkładów pola elektrycznego i magnetycznego w otoczeniu kilku wybranych tego rodzaju konstrukcji wsporczych oraz porównano je z rozkładami pola w otoczeniu słupów kratowych. Określono obszary odziaływania składowej elektrycznej i magnetycznej pola dla różnych konstrukcji wsporczych linii najwyższych napięć.

18

Environmental Aspects of the European Experience in Landscape Planning

Yu Bao, Wang Jianmei, Li Ya

Problemy Ekorozwoju

|

2022

|

Vol. 17, nr 1

301--309

EN

Understanding all the possibilities of environmentally oriented landscape planning will contribute to the effective environmental planning of the territory and nature management in general. Accordingly, the purpose of the study was to investigate the experience of the European countries towards the introduction of an effective system of environmentally oriented landscape planning and improvement of territories, as well as their protection. For this purpose, it is necessary to comprehensively study the strengths and weaknesses of existing developments in the field of environmentally oriented landscape planning in Europe. An analysis of the best practices of environmentally oriented landscape planning in such countries as Great Britain, France, Germany, the Netherlands, etc. has been conducted. The findings allowed to state that the effectiveness of development and implementation of substantial planning for landscape design depends not only on the volume and depth of research, but to a very large extent from their reasonable and productive organisation. The paper summarises that in environmentally oriented landscape planning, it is first necessary to determine the reasons for planning. Before choosing the object and territory of planning, it is necessary to find out: who are the potential customers and investors – their goals and motivation; what are the problem situations and conflicts in nature management in the area; what is the practical use of the results of landscape planning; the purpose of the territory, including cartographic; the availability of source information, and more. And then make decisions regarding the stages of landscape planning, taking into account the environmental component and, accordingly, the implementation of the idea of landscape planning.

PL

Zrozumienie wszystkich aspektów architektury krajobrazu zorientowanej na środowisko przyczyni się do efektywnego planowania środowiskowego terytorium i ogólnie do zarządzania przyrodą. W związku z tym celem badania było zbadanie doświadczeń krajów europejskich w zakresie wprowadzenia efektywnego systemu architektury krajobrazu zorientowanej na środowisko i poprawy obszarów, a także ich ochrony. W tym celu konieczne jest kompleksowe zbadanie mocnych i słabych stron istniejących rozwiązań w dziedzinie architektury krajobrazu zorientowanej na środowisko. Przeprowadzono analizę najlepszych praktyk architektury krajobrazu w takich krajach jak Wielka Brytania, Francja, Niemcy i Holandia. Wyniki pozwoliły stwierdzić, że skuteczność opracowania i wdrożenia planowania merytorycznego do projektowania krajobrazu zależy nie tylko od zakresu i głębokości badań, ale w bardzo dużym stopniu od ich racjonalnej organizacji. Stwierdzono, że w planowaniu krajobrazu zorientowanego na środowisko najpierw należy określić przyczyny planowania. Przed wyborem przedmiotu i terenu planowania należy dowiedzieć się: kim są potencjalni klienci i inwestorzy – ich cele i motywacja; jakie są sytuacje problemowe i konflikty w zarządzaniu przyrodą na danym terenie; jakie jest praktyczne wykorzystanie wyników planowania krajobrazu; cel terytorium, w tym opis kartograficzny; dostępność informacji źródłowych itp. Następnie należy podjąć decyzje dotyczące etapów planowania krajobrazowego z uwzględnieniem komponentu środowiskowego w celu odpowiedniej realizacji idei architektury krajobrazu.

19

Development of renewable energy sources investments in the context of spatial order and their impact on the landscape

Pelczar Szymon, Śliwka Małgorzata

Polish Journal for Sustainable Development

|

2022

|

T. 26, cz. 2

63--70

EN

Although installations to convert renewable energy sources into electricity respond to the challenges of sustainable development, their operation is not without their impact on the environment. The landscape is one of environment components on which renewable energy sources (RES) infrastructure effects. The article presents a possible location for investments in wind and photovoltaic power plants based on legal requirements. The areas in which they are most frequently carried out are also mentioned. It was indicated how the infrastructure of photovoltaic and wind power plants affects spatial order and landscape.

PL

Pomimo, że instalacje przetwarzające odnawialne źródła energii na energię elektryczną odpowiadają na wyzwania zrównoważonego rozwoju, to ich funkcjonowanie nie pozostaje bez wpływu na środowisko. Krajobraz stanowi jeden z komponentów środowiska, na który oddziałuje infrastruktura odnawialnych źródeł energii (OZE). Artykuł przedstawia możliwości lokalizacji inwestycji z zakresu elektrowni wiatrowych i fotowoltaicznych w oparciu o wymogi prawne. Zaprezentowano również obszary, na których są one najczęściej realizowane. Wskazano też sposób w jaki infrastruktura elektrowni fotowoltaicznych i wiatrowych wpływa na ład przestrzenny i krajobraz.

20

„Niezbędne i użyteczne” - rezydencja polowa Augusta Mocnego z 1732 roku na szczycie Króliczej Góry w Warszawie

Przybylak Łukasz

Kwartalnik Architektury i Urbanistyki

|

2022

|

T. 67, z .1

4--37

PL

Latem 2022 roku minęło 290 lat od największego w dziejach Rzeczypospolitej pokazu artystyczno-militarnego. Wielki Kampament Augusta Mocnego, który rozegrał się w 1732 roku u podnóża Skarpy Warszawskiej, był szeroko zakrojonym przedsięwzięciem logistycznym, inżynieryjno-budowlanym oraz wizerunkowym. Obok militarnej rewii prezentującej sprawność i stan uzbrojenia wojsk polskich, litewskich i saskich pod koroną Wettynów, bezprecedensowym zjawiskiem było stworzenie tymczasowej rezydencji dla monarchy. Na szczycie cypla Skarpy Warszawskiej nazwanego Króliczą Górą, w miejscu hodowli łownych królików, stworzone zostało tymczasowe założenie pałacowo-ogrodowe projektu Carla Friedricha Pöppelmanna. Niewielki, dwukondygnacyjny pawilon mieścił w swoim wnętrzu zarówno prywatne apartamenty królewskie, jak i rozległą salę biesiadną z otwartą galerią. Widok z galerii pawilonu posadowionego na wysokości 107 m n.p.m. obejmował nie tylko dwa place manewrowe sięgające brzegu Wisły, ale także cały okołowarszawski odcinek jej doliny. Pawilon poprzedzony został ozdobnym ogrodem, którego główną dekoracją, oprócz parterów gazonowych, były drzewka pomarańczowe. Dzięki wykonanym przez Autora badaniom możliwe jest poznanie wartości funkcjonalnych i artystycznych królewskiego obozowiska na Króliczej Górze. Założenie pałacowo-ogrodowe było jednym z ważniejszych węzłów kompozycyjnych rozległego zespołu krajobrazowego królewskich posiadłości Augusta Mocnego w Warszawie. Jednak ta bezprecedensowa w historii sztuki ogrodowej i architektury Rzeczypospolitej miniatura królewskiej rezydencji przestała istnieć już w 1736 roku.