PL EN


Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
Tytuł artykułu

Zastosowanie algorytmów ewolucyjnych w lingwistyce komputerowej celem oceny stopnia pokrewieństwa języków naturalnych

Autorzy
Wybrane pełne teksty z tego czasopisma
Identyfikatory
Warianty tytułu
EN
The implementation of evolutionary algorithms in computational linguistics for the purpose of estimation of the relationship between natural languages
Języki publikacji
PL
Abstrakty
PL
Artykuł został poświęcony zagadnieniom związanym z zastosowaniem algorytmów ewolucyjnych w zagadnieniach lingwistycznych. Celem opracowanego przez autora programu komputerowego bazującego na technice algorytmów ewolucyjnych jest dostarczenie liczbowej miary określającej stopień wzajemnego pokrewieństwa pomiędzy językami naturalnymi. Badanie genetycznego pokrewieństwa języków naturalnych i łączenie ich na tej podstawie w większe jednostki, jest jednym z centralnych zagadnień współczesnej lingwistyki. Pomimo wieloletnich badań wiele podstawowych kwestii dotyczących pochodzenia wybranych języków naturalnych nie zostało jeszcze ostatecznie wyjaśnionych. Lingwiści w toczonych pomiędzy sobą sporach odwołują się do argumentów różnorodnej natury, ale zwykle cała dyskusja jest prowadzona na poziomie charakterystycznym dla nauk humanistycznych, gdzie dojście do ostatecznej prawdy wydaje się być niezwykle trudne. Z drugiej jednak strony, spośród nauk humanistycznych, lingwistyka jest często uważana za naukę ścisłą. Konsekwencją tego jest coraz powszechniejsze zastosowanie komputerów w badaniach lingwistycznych, na przykład podczas prób rekonstrukcji wymarłych języków starożytnych, czy też podczas prób odczytania nieznanego systemu pisma. Autor artykułu kierując się oczywistymi analogiami, jakie zachodzą pomiędzy historycznym rozwojem języków naturalnych i powstaniem grup językowych, a ewolucją organizmów żywych i powstaniem gatunków, wykorzystał powstałą dzięki inspiracji procesami biologicznymi technikę algorytmów ewolucyjnych. Opracowany przez autora program komputerowy pozwala na uzyskanie precyzyjnej, wyrażonej w liczbach odpowiedzi na pytanie, jak blisko ze sobą mogą być spokrewnione dwa badane języki naturalne. Zdaniem autora opracowane przez niego metoda może okazać się bardzo przydatna dla lingwistów, ponieważ może dostarczyć w prowadzonych przez nich dyskusjach dodatkowych argumentów przemawiających za poparciem bądź odrzuceniem wysuwanej hipotezy dotyczącej pochodzenia badanego języka naturalnego.
EN
The topic of the paper is aimed for the implementation of evolutionary algorithms in the field of linguistics. The aim of the research conducted by this author is the estimation of relationship between natural languages. Among the arts linguistics is often considered a science. Considering this it is nothing strange that soon after the invention of the first digital computer there were proposed some non-numerical application that were aimed for natural language processing. These computer programs are mainly aimed on the spoken dialog between human and computer. Information processing techniques are used also by the linguists for the purpose of facilitation of their research. For example computers were used by the linguists during the process of reconstruction of some ancient languages and for deciphering of an unknown alphabets. All this could of course be done also by a human but computers are much faster and accurate and though can save the linguists the great amount of boring work. As far as this author knows the evolutionary algorithms have never been used in the field of linguistics. In this author's opinion that fact may seem strange because the mechanisms that rule the evolution of species and the evolution of natural languages are in fact based on the same principles. In both cases slight mutations that affect the genetic material of a living organism or a language (its pronunciation or grammatical rules) can be propagated to the next generations if they are in some sense profitable or give some advantage over the rivals. Linguistics is a discipline that is over one hundred years old, but despite that it is a still young discipline with many open problems that wait for their solution. These open problems are mainly affiliated with the questions about the origin of certain natural languages. For example the linguists are still quarrelling about the origin of Basque language and whether it is related with some other languages. The method that was developed by this author cannot of course give a definite answer to such questions, but it can deliver some new and maybe strong arguments for supporting or rejection of given linguistic hypotheses. As it was mentioned the method is based on the technique of evolutionary algorithms and its clue is the operation of mutation during which the pronunciation of words changes. The experiments were conducted on the pronunciation of cardinal numerals of several languages. The evolutionary algorithm operates as long as the pronunciation of mutated words converts into the pronunciation of the given pattern. The result is the average number of generation of evolutionary algorithm. The experiments conducted by this author revealed that such average numbers are able to say much about the relationship between natural languages. The results of experiments that were gathered in tables 1 — 5 show how the Polish language is closely related with other Slavonic languages and also with some Germanic and Romance languages and how far it is from other Non-Indo-European languages.
Rocznik
Strony
277--290
Opis fizyczny
Bibliogr. 13 poz., tab.
Twórcy
autor
Bibliografia
  • 1. Encyklopedia językoznawstwa ogólnego. Wydawnictwo Ossolineum, Wrocław, 1999.
  • 2. L. Bole, M. Cichy, L. Różańska: Przetwarzanie języka naturalnego. Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, Warszawa, 1982.
  • 3. Cz. Basztura: Jak rozmawiać z komputerem ludzkim głosem?. Wydawnictwo Politechniki Wrocławskiej, Wrocław, 1995.
  • 4. W. J. Hutchins: Machine Translation-Past, Present, Future. Ellis Horwood Series in Computers and Their Applications, London, 1986.
  • 5. A. Kondratów: Zaginione cywilizacje. Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa, 1988.
  • 6. D. Goldberg: Algorytmy genetyczne i ich zastosowania. WNT, Warszawa, 1995.
  • 7. D. Rutkowska, M. Piliński, L. Rutkowski: Sieci neuronowe, algorytmy genetyczne i systemy rozmyte. Wydawnictwo naukowe PWN, Warszawa, 1997.
  • 8. J.A. Matisoff: Zagrożona różnorodność: Języki i formy życia. Świat Nauki, październik 2002, ss. 66-73.
  • 9. M.J. Kunstler: Języki chińskie. Wydawnictwo Akademickie DIALOG, Warszawa, 2000.
  • 10. J. Tulisow: Język mandżurski. Wydawnictwo Akademickie DIALOG, Warszawa, 2000.
  • 11. A.F. Majewicz: Języki świata i ich klasyfikowanie. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa, 1989.
  • 12. M. Popko: Ludy i języki starożytnej Anatolii. Wydawnictwo Akademickie DIALOG, Warszawa, 1999.
  • 13. A. Pisowicz: Gramatyka ormiańska (Grabar-Aszcharabar). Wydawnictwo KSIĘGARNIA AKADEMICKA, Kraków, 2001.
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.baztech-article-BWA6-0001-0033
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.