PL EN


Preferencje help
Widoczny [Schowaj] Abstrakt
Liczba wyników
Tytuł artykułu

Materiały ślizgowe. Historia, teraźniejszość, przyszłość

Autorzy
Wybrane pełne teksty z tego czasopisma
Identyfikatory
Warianty tytułu
EN
Antifriction materials: past, present and future
Języki publikacji
PL
Abstrakty
PL
Opracowanie dotyczy rozwoju materiałów na elementy ruchu ślizgowego. Przypomina się rolę materiału w węzłach ślizgowych zależnie od rodzaju tarcia. W rysie historycznym podaje się chronologiczny przegląd najdawniejszych materiałów ślizgowych, począwszy od urządzeń transportowych o ruchu posuwistym. W związku z odkryciem i zastosowaniem koła znaczenia nabierają materiały na łożyska ślizgowe. Stąd bierze się synonim materiałów ślizgowych-materiały łożyskowe. Współczesne materiały ślizgowe lokuje się w XIX wieku. Obok wypróbowanych już materiałów: drewna, brązu i żelaza pojawiają się nowe, zaspokajające ówczesne potrzeby przemysłu maszynowego, transportu i innych gałęzi gospodarki. Jako znaczące osiągnięcie w tym przedmiocie notuje się wynalazek stopu łożyskowego przez I. Babbitta. W XX wieku powstaje dużo stopów łożyskowych na bazie metali kolorowych. Równocześnie notuje się duże zapotrzebowanie na materiały do łożysk bezobsługowych. Odpowiedzią na nie są pormety nasycane olejem, a potem ich różne modyfikacje. Szczególnym akcentem minionego stulecia są kompozyty oparte na polimerach lub też wykonywane z ich udziałem. Przyszłość materiałów ślizgowych widzi się dwukierunkowo: jako ulepszanie istniejących materiałów dla zwiększenia ich obciążalności i trwałości oraz tworzenie zupełnie nowych materiałów, szczególnie do nowych zastosowań, np. dla ekstremalnych warunków pracy.
EN
The paper deals with the development of materials for sliding motion elements. The role of material in friction pairs as a function of friction mode has been reminded. A historical note provides a survey of sliding materials, to begin with those employed in translatory transportation systems. With the discovery and application of the wheel, materials for sliding bearing gain in importance. Contemporary sliding materials stem from the 19th century. Apart from the proved materials like wood, bronze and iron, new materials which met the specification of the machine industry, transportation and other branches of economy came into application. A significant exploit was the invention of a bearing alloy by I. Babbitt. The 20th century features the appearance of many bearing alloys which are based on non-iron metals. At the same time there is a growing demand for serviceless bearings. This demand has been answered with porous metals filled with oil and later, with their various modifications. A special achievement of the past century are polymer based composites or composites with polymer included within their structure. The future of sliding materials is forecast as progress in either of the two directions: improving the existing materials for higher load carrying capacity and durability or creating quite new materials for new applications, e.g. for extreme operational conditions.
Czasopismo
Rocznik
Tom
Strony
1221--1238
Opis fizyczny
Bibliogr. 7 poz., rys.
Twórcy
autor
  • Instytut Konstrukcji i Eksploatacji Maszyn Politechniki Wrocławskiej, Wybrzeże Wyspiańskiego 27, 50-370 Wrocław
Bibliografia
Typ dokumentu
Bibliografia
Identyfikator YADDA
bwmeta1.element.baztech-article-BPS2-0025-0108
JavaScript jest wyłączony w Twojej przeglądarce internetowej. Włącz go, a następnie odśwież stronę, aby móc w pełni z niej korzystać.