Ocena zróżnicowania imisji dwutlenku azotu na terenie Krakowa

• Autorzy: Kromka K.

Warianty tytułu

EN

Assessment of nitrogen dioxide spatial distribution in the area of Cracow

• Języki publikacji: PL

Abstrakty

PL

W artykule zaprezentowane zostały wyniki badań, których celem było uzyskanie informacji o stopniu zanieczyszczenia powietrza dwutlenkiem azotu na obszarze Krakowa oraz porównanie wielkości imisji NO2 w różnych rejonach miasta. Pomiary średniodobowych stężeń dwutlenku azotu wykonywano metodą spektrofotometryczną z pasywnym pobieraniem próbek w 20 punktach pomiarowych na przestrzeni dwóch lat. Uzyskane wyniki interpretowano za pomocą metod statystycznych, m.in. analizy wariancji. Najwyższe stężenia dwutlenku azotu zmierzone zostały w kanionach ulicznych o dużym natężeniu ruchu. W punktach położonych w obszarze centrum miasta w odległości ponad 50 m od tras komunikacyjnych poziom zmierzonych wartości był wyrównany. Może on być uznany za śródmiejskie tło stężeń NO2. Stosunkowo niskie wartości stężeń dwutlenku azotu zostały stwierdzone na obszarze osiedli mieszkaniowych. Próba znalezienia związku pomiędzy wielkością imisji dwutlenku azotu a warunkami meteorologicznymi nie dała zadowalających rezultatów. Stwierdzono jednak, że w okresie zimowym stężenia dwutlenku azotu na obszarze Krakowa są wyższe niż latem. Określono również korelację pomiędzy pasywną a automatyczną metodą pomiarową. Uzyskany wynik pozwala na potwierdzenie zgodności obu metod, co umożliwia ich łączne stosowanie w sieciach monitoringowych w celu uzyskania dokładniejszej informacji o przestrzennym zróżnicowaniu stężeń NO2.

EN

Results of the measurements of 24-hour nitrogen dioxide concentration in the area of Cracow have been presented in this article The aim of the research was to obtain information about nitrogen dioxide atmospheric pollution and to compare NO2 concentration in various parts of Cracow. The measurements of 24-hour NO2 concentration were made by spectrophotometric method with passive sampling in 20 sites in the period of 2 years. The results were analysed by statistical methods such as analysis of variance. Maximum values of NO2 concentration were measured in the street canyons, where traffic density was high. There was a group of sites located in the town center, 50 m from main streets. For these sites the level of measured NO2 concentration was comparable. It may be taken as NO2 concentration background for the town center. The values of nitrogen dioxide concentration in residential areas were relatively low. There was no significant correlation between nitrogen dioxide concentration and meteorological condition. In heating season concentration of nitrogen dioxide in the area of Cracow was higher than in the summer season. The results of passive method are comparable with the results of authomatic method because both methods can be used together in monitoring networks. Thus, the information about spatial distribution of NO2 would be more precise.

Słowa kluczowe

PL

zanieczyszczenie powietrza; dwutlenek azotu; Kraków; metoda spektrofotometryczna; analiza wariancji; monitoring; stężenie dwutlenku azotu

EN

atmospheric pollution; nitrogen dioxide; Cracow; spectrophotometric method; analysis variance; monitoring; concentration nitrogen dioxide

• Wydawca: Wydawnictwa AGH
• Czasopismo: Inżynieria Środowiska / Akademia Górniczo-Hutnicza im. S. Staszica w Krakowie
• Rocznik: 2001
• Tom: T. 6, z. 2
• Strony: 319--331
• Opis fizyczny: Bibliogr. 11 poz., rys., tab.

Twórcy

autor

Kromka K.

• Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska PAN w Zabrzu, Oddział Zamiejscowy w Krakowie

Bibliografia

• [1] Ayers G.P., Keywood M.D., Gillett R., Manins PC., Malfroy H., Bardsley T.: Validation of passive diffusion samplers for S02 and N02. Atmos. Environ, 20,1998, 3587- 3592
• [2] Badania zawartości kwasu azotowego i tlenków azotu. Oznaczanie dwutlenku azotu w powietrzu atmosferycznym (imisja) metodą spektrofotometryczną z pasywnym pobieraniem próbek. PN-89 Z-04092/08
• [3] Ferm M., Svanberg P.: Cost-efficient techniques for urban - and background measurements of S02 and NO2. Atmos. Environ, 8, 1998,1377-1381
• [4] Hargreaves PR., Leidi A., Grubb H.J., Howe M.T., Mugglestone M.A.: Local and seasonal variations in atmospheric nitrogen dioxide levels at Rothamsted, UK, and relationships with meteorological conditions. Atmos. Environ, 34, 2000, 843-853
• [5] Krochmal D., Górski L.: Opracowanie metody oznaczania dwutlenku azotu w powietrzu atmosferycznym z użyciem pasywnego pobierania próbek. Chemia i Inżynieria Ekologiczna, 3, 1996, 319-324
• [6] Krochmal D., Kalina A.: Pomiary stężenia dwutlenku siarki i dwutlenku azotu w powietrzu atmosferycznym całej Polski przy użyciu metody pasywnej. Ochrona Powietrza i Problemy Odpadów, 6, 1996, 203-210
• [7] Lebret E., Briggs D. et al.: Small area variations in ambient N02 concentrations in four European areas. Atmos. Environ, 34, 2000, 177-185
• [8] Monn Ch., Carabias V., Junker M. et al.: Small-scale spatial variability of particulate matter < 10 pm (PM10) and nitrogen dioxide. Atmos. Environ, 15, 1997, 2243- 2247
• [9] Praca zbiorowa: Raport o stanie środowiska naturalnego miasta Krakowa w latach 1994-1998, Stan aktualny i tendencje. Biblioteka Monitoringu Środowiska. Kraków, WIOŚ w Krakowie, Urząd Miasta Krakowa 1999
• [10] Shreffler J.H.: Observations and modelling of NOx in an urban area. Schneider T., Grant L. (Eds), Air Pollution by Nitrogen Oxides. Amsterdam, Elsevier Scientific Publishing Company 1982
• [11] Stedman J.R., Vincent K.J. et al.: New high resolution maps of estimatet background ambient NOx and N02 concentrations in the U.K. Atmos. Environ, 21, 1997, 3591-3602